Đắc Nông 5 năm- một gương mặt mới

Mục tiêu lớn nhất của tỉnh Đắc Nông khi mới thành lập là nhanh chóng ổn định an ninh chính trị, nâng cao đời sống nhân dân, nhất là bà con dân tộc thiểu số vùng sâu vùng xa. Đến nay, sau 5 năm thành lập, Đắc Nông đã hoàn thành xuất sắc tất cả các mục tiêu đã đề ra, bước đầu tạo ra những tiền đề để phát triển bền vững.

Năm 2008, thu ngân sách của tỉnh Đắc Nông đạt 800 tỷ đồng, cao gấp 10 lần so với năm đầu thành lập. Thu nhập bình quân đầu người đạt hơn 12 triệu đồng, tăng gần gấp 3; giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân đạt 26 triệu đồng/1héc ta/1năm, cao gấp đôi… Những con số này đã minh chứng cho sự phát triển vượt bậc của Đắc Nông sau 5 năm thành lập. Nếu đặt những con số này trong tổng số dân chỉ hơn 440 nghìn người, diện tích hơn 500 nghìn héc ta, thì thành tựu kinh tế của Đắc Nông không hề kém những tỉnh Tây Nguyên có điều kiện thuận lợi hơn, như Đắc Lắc và Gia Lai.

Nơi thể hiện những đổi thay nhất của 5 năm qua là thị xã tỉnh lỵ Gia Nghĩa. Từ một thị trấn nhỏ của huyện Đak Nông, huyện nghèo nhất Đắc Lắc (cũ), Gia Nghĩa đang vươn mình dần trở thành một đô thị đẹp và bề thế. Anh Lê Văn Dũng ở phường Nghĩa Trung, thị xã Gia Nghĩa, nói: “Gia Nghĩa khi tôi đến thì vô cùng khó khăn. Đường xá, hạ tầng là chưa có gì. Chỗ khám bệnh khi đau ốm thì cũng không có gì. Còn bây giờ khi đặt tỉnh lỵ ở đây thì khác hẳn, có thể nói là gấp hàng chục lần khi xưa.”

Một góc thị xã  Gia Nghĩa

Thị trần Đắc Min

Nhìn rộng ra trong toàn tỉnh Đắc Nông, nhất là các xã vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, cũng có những đổi thay vượt bậc, kết quả thu được từ định hướng phát triển đúng đắn của Đảng bộ tỉnh. “Đường tới đâu làm giàu tới đó”, những xã như Tâm Thắng, Nam Dong, Đắc Uyn (huyện Chư Jút), xã Đắc Rung (Đắc Song), Đắc Buk So (Tuy Đức) đều đã vươn lên thành những xã mạnh về kinh tế kể từ khi hạ tầng giao thông được nâng cấp. Ông Nguyễn Hữu Hường, Uỷ viên thường trực Hội nông dân huyện Chư Jút, cho biết: “Có thể nói Chư Jút là huyện đầu tiên ở Đắc Nông có hệ thống đường nhựa từ các xã ra trung tâm huyện và ra quốc lộ 14. Với chủ trương nhà nước và nhân dân cùng làm thì hệ thống giao thông của chúng tôi phát triển rất nhanh. Như xã Tâm Thắng đã có đường nhựa nối tất cả các thôn. Đường giao thông nối các xã Tâm Thắng-Nam Dong-Epô-Đắc Uyn cũng đang được xây dựng. Những tuyến đường này có ý nghĩa rất quan trọng vì nó tạo thuận lợi cho những vùng trọng điểm về nông sản.”

Thêm những biện pháp quyết liệt của tỉnh trong việc củng cố hệ thống chính trị cơ sở, triển khai các chính sách dân tộc, bộ mặt các bon, buôn trong tỉnh đều đổi thay nhanh chóng. 5 năm qua, hơn 2.200 hộ đã có nhà mới, 2500 hộ được sửa chữa nhà ở, hầu hết các trường hợp thiếu đất ở, đất sản xuất đã được giải quyết thoả đáng; 100% số buôn, bon đã có chi bộ Đảng.  Những bon như Sa-pa, Bù Đắc, Jun Jú, trước đây là những điểm nóng về an ninh trật tự, có nhiều người bị kích động, lôi kéo vào những vụ gây rối và vượt biên trái phép, nay đã trở lại với nhịp sống bình thường. Anh Y Đai, dân tộc M’Nông, ở buôn Jun Jú, xã Đức Minh, huyện Đak Mil phấn khởi cho biết: “Nhà nước hỗ trợ cho vay vốn. Gia đình khó khăn thì nhà nước cho để làm nhà. Nhà nước giúp nhiều lắm… ”

Với việc giữ vững an ninh chính trị, kiện toàn hệ thống chính trị cơ sở, Đắc Nông đã tạo tiền đề vững chắc để thực hiện chiến lược tăng tốc phát triển kinh tế. Theo đó, những tiềm năng của tỉnh sẽ được đánh thức triệt để. Ông Nguyễn Văn Thử, phó bí thư thường trực tỉnh uỷ Đắc Nông, khẳng định: “Nghị quyết của Đảng bộ là sẽ đi vào công nghiệp, dựa vào vùng nguyên liệu hiện có, phát triển công nghiệp chế biến. Mỗi huyện 1 cụm công nghiệp, gắn với địa bàn, tuỳ theo vùng chuyên canh. Ở Đắc Nông còn có lợi thế thuỷ điện. Chúng tôi đã khảo sát được 65 điểm có thể làm thuỷ điện, tổng công suất khoảng 1 nghìn 7 đến 1 nghìn 8 MW. Ngoài sản lượng điện rất lớn thì còn tạo ra hơn 2 vạn héc ta mặt nước để phát triển thuỷ sản. Giữa các hồ có thể có những hòn đảo để phát triển du lịch…”

Những công trình trụ sở làm việc của các công sở đang được xây dựng

Để thực hiện các chiến lược phát triển, Đắc Nông đã có những chuẩn bị tích cực về mặt con người. Trong 5 năm qua, mỗi huyện, thị xã ở Đắc Nông đã mở mới thêm ít nhất 1 trường THPT. Riêng trường Phổ thông dân tộc nội trú tỉnh, từ quy mô 100 học sinh ban đầu, giờ đã nâng lên 300 học sinh. Tỉnh sẽ mở rộng quy mô trường này lên 500 học sinh trong năm học tới, để đáp ứng yêu cầu về nguồn cán bộ dân tộc thiểu số. Các loại hình đào tạo khác cũng đang được gấp rút triển khai. “Chúng tôi đang đặt vấn đề với thành phố Hồ Chí Minh, với Bộ Lao động thương binh- xã hội để mở một số trường đào tạo đại học, cao đẳng và nghề, nhất là dạy nghề. Hiện đã có 3 cơ sở dạy nghề, sắp tới các cơ sở này sẽ được mở rộng. Đặc biệt, Bộ Lao động đã đồng ý hỗ trợ cho các huyện ở Đắc Nông mở các trung tâm dạy nghề. Còn tại các xã thì chúng tôi mở các trung tâm dạy nghề cộng đồng. Muốn mở rộng thì phải liên doanh, phải xã hội hoá. Chủ trương của chúng tôi là sẵn sàng cấp đất không thu tiền, để người ta tới đây đầu tư, đưa thầy đến để giảng dạy”- Ông Nguyễn Văn Thử nói.

Những gì mà Đắc Nông đã đạt được trong 5 năm qua đã phản ánh sự nỗ lực vượt bậc của đảng bộ và nhân dân các dân tộc trong toàn tỉnh. Tuy nhiên, Đắc Nông cũng cần nhìn nhận rõ vị trí của mình, khi ngay cả ở thị xã Gia Nghĩa, trung tâm chính trị- xã hội của tỉnh, vẫn bị coi là nơi có điều kiện sống thấp nhất ở Tây Nguyên. Bà Đỗ Thị Kim Tuyết, người mới định cư ở Gia Nghĩa từ hơn 1 năm nay, hiện ở đường Hai Bà Trưng, phường Nghĩa Thành, nhận xét: “Nếu so với mặt bằng mấy tỉnh Tây Nguyên, thì Gia Nghĩa chắc là thấp nhất. Thực phẩm rất là đắt. Mà đồ ăn cũng không bao giờ tươi như ở nơi khác. Còn về các dịch vụ khác, không biết sau này ra sao chứ nay điều kiện còn rất  thấp... Tại vì đây là tỉnh mới nên còn khó khăn, nhưng cũng vì là tỉnh mới cho nên mình hi vọng là đi sau thì sẽ có sức bật tốt hơn… Vì thế nên mình về ở đây!”

Một sức bật tốt như hi vọng có lẽ là điều mà Đắc Nông cố tạo dựng những vẫn chưa thành công. Quan liêu, trì trệ, nhiêu khê vẫn còn là căn bệnh cố hữu ở nhiều huyện, nhiều sở ngành của tỉnh. Chính vì vậy, Đắc Nông luôn là tỉnh có chỉ số năng lực cạnh tranh thấp nhất khu vực Tây Nguyên. Thu hút đầu tư trong năm 2008 đã giảm hẳn so với năm 2007. Đây là những trở lực rất lớn đối với chiến lược phát triển mà tỉnh Đắc Nông phải tập trung khắc phục trong giai đoạn sắp tới./.