Dự án không hiệu quả, Vũng Tàu nên trả lại đất cho dân?

Dự án khu tái định cư Trung tâm văn hóa thể thao (TTVHTT) Bàu Trũng thành phố Vũng Tàu được UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phê duyệt theo quyết định 4143 năm 2005 nhằm đáp ứng nhu cầu về nhà ở cho các hộ dân thuộc diện giải tỏa để xây dựng TTVHTT Bàu Trũng. Tuy nhiên, đến nay đã 7 năm kể từ khi dự án được tỉnh phê duyệt, khu tái định cư vẫn chưa được thực hiện và xung quanh dự án đã có rất nhiều điều bàn cãi.

Nói đằng Đông, đánh đằng Tây

Một sự nhầm lẫn tai hại. Mục 7, Quyết định 4143 nói trên phê duyệt dự án ghi rõ: địa điểm xây dựng tại phường 8, thành phố Vũng Tàu, vị trí cụ thể: phía đông giáp đường Bình Giã, phía Đông Nam giáp đường 51B qui hoạch, phía Tây Bắc giáp hàng rào sân bay. Diện tích sử dụng đất khoảng 9.200m2. Nhưng thực tế khi thực hiện dự án, UBND TP Vũng Tàu lại tiến hành thu hồi đất của 7 hộ dân tại phường 9 TP Vũng Tàu. Điều kỳ lạ này thể hiện rõ tại thông báo thu hồi đất số 119 của UBND TP Vũng Tàu ngày 28/10/2010. Ở phần đầu của thông báo ghi rõ: căn cứ quyết định số 4143 của UBND tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu về việc phê duyệt đẩu tư khu tái định cư TTVHTT Bàu Trũng; quyết định số 60 của UBND tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu về việc phê duyệt điều chỉnh dự án đầu tư xây dựng công trình khu tái định cư TTVHTT Bàu Trũng; việc thu hồi cho dự án là tại phường 8 thành phố Vũng Tàu. Nhưng ngay phần tiếp theo của thông báo này lại nói: UBND Thành phố Vũng Tàu thông báo thu hồi đất tại phường 9, TP Vũng Tàu để thực hiện dự án khu tái định cư TTVHTT Bàu Trũng. Diện tích thu hồi 8582,20 m2?

Khu vực dân cư bị giải tỏa đường Bình Giã phường 9 thành bãi đất hoang

Rõ ràng thông báo đã bộc lộ mâu thuẫn trong việc xác định địa điểm thu hồi đất. Đối tượng đất bị thu hồi đáng lẽ ở phường 8, sao lại chuyển sang phường 9? Một thông báo rất khó hiểu, sai sót nghiêm trọng về văn bản hành chính mà không hề được cơ quan chức năng quan tâm, chỉnh sửa. Điều vô lý này khiến 7 hộ dân diện thu hồi đất tại đường Bình Giã, phường 9 đã bức xúc lên tiếng, khiếu kiện khắp nơi. Nhưng phải 7 năm sau, từ khi UBND tỉnh phê duyệt dự án, với công văn số 184 ngày 12/3/2012 của Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng TP Vũng Tàu phúc đáp lại công văn số 167 ngày 20/2/2012 của Thanh tra tỉnh, thì vấn đề mới được chính thức làm sáng tỏ.

Theo đó, khu đất bị thu hồi thuộc phường 9 chứ không phải phường 8 và nguyên nhân của sự thiếu chính xác này chính là đơn vị soạn thảo văn bản tham mưu đã nhầm lẫn dẫn đến việc UBND tỉnh phê duyệt địa điểm xây dựng khu tái định cư trong quyết định 4143 không chính xác. Thay vì kiểm tra, thu hồi lại văn bản bị nhầm lẫn kể trên, tham mưu cho UBND tỉnh ra quyết định mới phù hợp thay thế đồng thời trả lời rõ ràng cho các hộ dân ở đây được biết thì vào đầu tháng 12 năm 2011, TP Vũng Tàu đã tiến hành cưỡng chế 7 hộ dân nói trên.

Vi phạm hành lang an toàn bay

Như đã nói trên, vào đầu tháng 12/2011, thành phố Vũng Tàu đã tiến hành cưỡng chế 7 hộ dân tại khu vực đất dự án khu tái định cư TTVHTT Bàu Trũng ở đường Bình Giã và bàn giao mặt bằng được 5 hộ, còn lại 2 hộ kiên quyết phản đối nên tạm ngưng. Trong khi phần mặt bằng đã giải tỏa chuẩn bị thi công móng thì vào ngày 8/2/2012, Công ty bay dịch vụ miền Nam đã có văn bản số 154 gửi UBND tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu nêu ý kiến: công trình xây dựng khu tái định cư TTVHTT Bàu Trũng thành phố Vũng Tàu nằm trong hành lang đường cất hạ cánh của máy bay, vi phạm nghiêm trọng tĩnh không đảm bảo an toàn cho hoạt động bay, đề nghị UBND tỉnh cho dừng ngay việc thi công công trình trên.

Ngày 9/2/2012, UBND tỉnh đã có văn bản số 591 chỉ đạo Sở Xây dựng phối hợp với UBND TP Vũng Tàu, Công ty bay dịch vụ miền Nam và các đơn vị liên quan khẩn trương kiểm tra, rà soát công trình khu nhà tái định cư TTVHTT Bàu Trũng nhằm có biện pháp xử lý kịp thời theo qui định. Văn bản số 3803 của Bộ Quốc phòng ngày 28/7/2006 qui định: các công trình xây dựng nằm trong bán kính 30 km mà tâm là điểm qui chiếu sân bay, phải xin ý kiến Bộ Quốc phòng.

Theo Nghị định 20/2009 chính phủ về quản lý độ cao chướng ngại vật hàng không, thì công trình trên đã vi phạm hành lang an toàn bay, cụ thể công trình cao 21m, trong khi theo qui định thì công trình tại vị trí trên chỉ được phép cao 5 đến 7m. Sau cuộc họp giữa các cơ quan liên quan ngày 14/2/2012, Sở Xây dựng tỉnh có công văn số 204 ngày 23/2/2012 gửi UBND tỉnh trong đó nêu giải pháp tháo gỡ, theo đó, thay vì xây dựng công trình 5 tầng cao 21m, nay chuyển sang xây dựng nhà ở tạm cư dạng liên kế 2 tầng, cao từ 5 đến 7m, để phục vụ tái định cư tạm thời.

Như vậy, giải pháp nhà ở tạm cư liên kế 2 tầng mà Sở Xây dựng đưa ra đã không đạt so với mục tiêu ban đầu của dự án là xây dựng nhà chung cư cao 5 tầng, tổng diện tích sàn xây dựng hơn 10.580 m2. Trong đó, tầng trệt bố trí các khối quản lý và kỹ thuật, sinh hoạt công cộng, cửa hàng kinh doanh, khu để xe; từ tầng 1 đến tầng 4 bố trí 90 căn hộ diện tích từ 56,7 m2 đến 90m2. Nếu chỉ xây dựng nhà ở tạm cư 2 tầng, cao từ 5 đến 7m, có lẽ không bố trí nổi 1/3 số căn hộ theo mục tiêu ban đầu.

Ngoài ra, việc xây dựng nhà ở tạm cư để phục vụ tái định cư tạm thời, sau này có điều kiện sẽ đầu tư xây dựng công trình chung cư tái định cư theo qui hoạch được duyệt ban đầu theo như giải trình của Sở Xây dựng tỉnh sẽ gây lãng phí cho ngân sách vì phải thực hiện một dự án tới hai lần, theo kiểu dự án chồng dự án, thiếu tính khả thi.Mong muốn hiện nay của 7 hộ dân diện giải tỏa tại khu vực trên là các cơ quan chức năng xem xét mức đền bù, hỗ trợ đất cho họ một cách thỏa đáng theo nghị định 69 chính phủ; đồng thời xem xét, giải quyết cho các hộ dân được tái định cư nhà ở tại chỗ.

Mặc khác, như phân tích ở trên, việc phải dừng thi công xây dựng và điều chỉnh giảm chiều cao công trình do vi phạm hành lang an toàn bay, đã làm cho hiệu quả dự án không cao và thiếu tính khả thi. Thiết nghĩ thành phố Vũng Tàu nên mạnh dạn hoàn trả lại diện tích đất đã bị cưỡng chế để các hộ dân thực hiện quyền lợi và các nghĩa vụ trên đất của mình theo qui định. Việc này cũng sẽ khắc phục được tình trạng khu dân cư này sau khi bị cưỡng chế đang trở thành bãi đất hoang, nơi tập kết rác tự phát gây ô nhiễm môi trường và mất mỹ quan khu vực./.