Lý Văn Sáu - một đời vì sự nghiệp phát thanh
Nhà báo lão thành Lý Văn Sáu đã cống hiến trọn vẹn đời mình cho sự nghiệp xây dựng và phát triển của nền báo chí cách mạng.
- Người chiến sĩ của “Đại lộ Hồ Chí Minh trên làn sóng điện”
- Thương nhớ nhà ngoại giao, nhà báo Lý Văn Sáu
Nhà báo lão thành Lý Văn Sáu, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban phát thanh truyền hình, nguyên Tổng biên tập Đài Tiếng nói Việt Nam (TNVN) vừa qua đời ở tuổi 88. Những người làm báo phát thanh của Đài TNVN nghẹn ngào đưa tiễn một trí thức yêu nước, sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng, cống hiến trọn vẹn đời mình cho sự nghiệp báo chí Việt Nam. Đặc biệt, khi ông lại là một trong số những người có công lớn trong việc xây dựng và phát triển của sự nghiệp phát thanh Việt Nam.
Tôi thật may mắn được gặp và nói chuyện cùng nhà báo lão thành Lý Văn Sáu cách đây hơn 2 năm khi đi tìm tư liệu viết bài về Đài Tiếng nói Nam bộ. Vừa bị bệnh tiểu đường, lại vừa bị vết thương nhiễm trùng phải cắt bỏ mất một chân, những năm cuối đời, ông sống trong sự dày vò của bệnh tật. Thế nhưng suốt cuộc nói chuyện, không mấy khi nghe ông nhắc đến bệnh tật của mình mà say sưa kể về những ngày làm báo phát thanh trong kháng chiến chống Pháp, vẫn cười giòn và vung tay hào hứng theo từng sự kiện mà quên rằng mình đang ngồi trên xe lăn.
 |
| Nhà báo Lý Văn Sáu (người đầu tiên bên phải) tại Hội nghị Paris |
7 năm làm Phó giám đốc Đài Tiếng nói Nam bộ từ 1946 đến 1953 trong điều kiện cuộc kháng chiến chống Pháp đầy cam go ở miền Trung và Nam Bộ hẳn ông có rất nhiều kỷ niệm. Thế mà trong câu chuyện hôm ấy, chẳng mấy khi ông nói về bản thân mà dành trọn thời gian để nói về bạn bè, đồng nghiệp đã đồng cam cộng khổ với mình như Tuyết Minh, Cẩm Ba, Minh Lý, Văn Tích, Văn Sơn, Cao Phước, Văn Hóa…
Với nhà báo lão thành Lý Văn Sáu, có lẽ đó là quãng thời gian ý nghĩa nhất. Vì vậy mà ông đã dành tất cả những lời tốt đẹp để nói về Đài TNVN trong kháng chiến, xem đó là đường Hồ Chí Minh trên sóng phát thanh: “Đài Tiếng nói Nam bộ đã chuyển tiếp làn sóng của Đài TNVN vào tận trong Nam. Đưa tiếng nói của Đảng, Nhà nước, của Chính phủ, Bác Hồ đến tận đồng bào. Bên cạnh đường Hồ Chí Minh trên biển, đường Hồ Chí Minh trên bộ thì chúng ta có đường Hồ Chí Minh thứ 3 trên làn sóng điện. Tức là nó đem sức mạnh của hậu phương ra với tiền tuyến, nhất là trong kháng chiến. Tôi nghĩ như thế”.
Ngoài thời gian làm Trưởng ty Thông tin Khánh Hòa; Phó Trưởng đại diện cơ quan thường trú Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam tại Cu Ba; người phát ngôn phái đoàn Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tại Hội nghị Paris, Vụ trưởng Vụ Tuyên truyền Văn hóa của Ban Miền Nam trực thuộc Ban Chấp hành Trung ương Đảng, gần như ông dành trọn đời mình cho nghề báo. Từ chủ bút báo Thắng năm 1947 - tiền thân của báo Khánh Hòa ngày nay, Phó đốc Đài Tiếng nói Nam bộ, rồi Phó Giám đốc thứ nhất Đài Truyền hình TP HCM, đến Phó Chủ nhiệm Ủy ban Phát thanh - Truyền hình Việt Nam kiêm Tổng Biên tập Đài Truyền hình Việt Nam và Tổng Biên tập Đài TNVN, Phó Tổng Biên tập Thông tấn xã Việt Nam, trên cương vị nào, ông cũng để lại ấn tượng tốt về một cán bộ mẫn cán với công việc, luôn quan tâm đến việc rèn luyện, nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ phóng viên.
Nhà báo Dương Quang Minh, nguyên là biên tập viên chương trình thời sự quốc tế của Đài TNVN luôn trân trọng xem ông như người chú của mình kể rằng: “Chú khuyên chúng tôi học ngoại ngữ, muốn học tốt ngoại ngữ thì phải có môi trường thực hành. Chú còn dẫn câu nói của Bác Hồ: Các nhà báo phải tinh thông tối thiểu một ngoại ngữ để học cách viết báo của nước ngoài. Điểm thứ hai tôi học được ở chú là sự say mê nghiên cứu và tổng kết lý luận quốc tế. Có lần chú nằm trong bệnh viện, chúng tôi vào thăm, thấy chú đang nghe đài, chú nói về bệnh tình của mình thì ít mà nói về thời sự quốc tế thì nhiều. Nhất là mâu thuẩn giữa các nước với nhau. Vì vậy, các nhà báo phải hiểu rõ vấn đề, nhìn khái quát sự việc để có những bài viết cho nó trúng”.
Còn với những người từng làm việc với ông ở Đài TNVN thì Lý Văn Sáu mãi mãi là một nhà báo lớn, có công gây dựng sự nghiệp phát thanh- truyền hình của quốc gia.
Ông Huỳnh Ngọc Ấn, nguyên Phó Tổng giám đốc Đài TNVN– người nhiều năm gắn bó với nhà báo lão thành Lý Văn Sáu thật chân thành khi nói về ông: “Là nhà báo nhưng là nhà ngoại giao nên trong ứng xử, đồng chí Lý Văn Sáu rất nhẹ nhàng, lịch sự, rất văn hóa, sống với anh em rất chân tình, ai cũng thương. Toàn bộ cuộc đời cống hiến cho sự nghiệp tuyên truyền của Đảng và Nhà nước. Từ khi về làm Phó Chủ nhiệm Ủy ban phát thanh- Truyền hình, được phân công ở một cái nhà cũ kỹ của Pháp ở 128 Đại La, cuối cuộc đời vẫn ở đấy với những bộ bàn ghế được cấp từ những năm 1970- 1975. Mặc dù đồng chí nếu ra nước ngoài, xuất hiện trên diễn đàn là một người rất uy tín, đồng chí là Phó Chủ tịch Hội hữu nghị Việt Nam - Cu Ba, và là một nhà báo rất kỳ cựu. Thế nhưng cuộc sống rất thanh đạm, liêm khiết”.
16 tuổi đã rời xứ Nghệ vào Khánh Hòa theo cách mạng. 88 tuổi đời, 60 năm tuổi Đảng, hơn 50 năm làm báo và ngoại giao, Lý Văn Sáu đã nêu một tấm gương sáng về tinh thần phấn đấu không mệt mỏi cho lý tưởng cách mạng. Mạo muội kể lại đôi điều về cuộc đời của nhà báo Lý Văn Sáu, thế hệ những người làm báo phát thanh hôm nay xin thắp một nén hương thơm tưởng nhớ đến một nhà báo lão thành đã gắn bó cả cuộc đời với sự nghiệp xây dựng và phát triển của nền báo chí cách mạng, với ngành phát thanh Việt Nam./.