Một dự án để lại nhiều câu hỏi
Dường như những người vẽ ra dự án này, giờ lại không muốn nhắc tới hoặc là họ đang lẩn trốn trách nhiệm về rừng cao su chết khô
Dự án trồng thử nghiệm 10ha cao su tại khu đồi Nguyệt, xóm Bưng, xã Thu Phong, huyện Cao Phong, tỉnh Hoà Bình đã đổ bể hoàn toàn khi những thân cây cao su to bằng cổ chân người lớn chết khô. Trụ sở của đơn vị có trách nhiệm quản lý dự án thì cửa đóng, then cài, không một bóng người lui tới.
 |
|
Chị Thao lấy cây cao su chết khô về làm củi đun |
Tan giấc mộng đẹp
Dự án trồng thử nghiệm cây cao su tại huyện Cao Phong do Hội Khoa học kỹ thuật lâm nghiệp tỉnh Hoà Bình (thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học Kỹ thuật tỉnh Hòa Bình) làm chủ dự án. Diện tích trồng thử nghiệm là 10ha, lấy giống cao su chịu lạnh của Trung Quốc và cây cao su nội địa.
Theo đánh giá của những người “vẽ” ra dự án, đây là bước đột phá để phát triển cây công nghiệp của tỉnh Hoà Bình. Không chỉ có vậy, 1 công ty chế biến cao su cũng đã được thành lập tại tỉnh Hòa Bình nhằm đón đầu sự thành công của dự án.
Để trồng 1ha cao su, trung bình người dân sẽ phải đầu tư 30 triệu đồng, bao gồm tiền giống, phân bón, công chăm sóc từ khi trồng cho tới khi thu hoạch. Thông thường, từ năm thứ 6 cây cao su sẽ bắt đầu cho mủ và đến năm thứ 7, sản lượng có thể đạt ổn định từ 1,5 - 2 tấn mủ khô/ha, thậm chí sau đó có thể đạt 3 - 4 tấn/ha.
Phải thừa nhận rằng, đây là ý tưởng tốt đẹp, chỉ tiếc rằng khi rừng cây cao su chết sạch, những mục đích tốt đẹp đó cũng tan thành mây khói.
Dẫn chúng tôi đi thăm khu đồi Nguyệt, chị Bùi Thị Mai ở xóm Bưng thở dài bảo: "Năm 2009, dự án đưa cây cao su về đây trồng. Chúng tôi đến làm thuê cho họ, mỗi ngày kiếm được 50.000 đồng. Rồi những ngày nông nhàn đến chăm sóc cây, cắt cỏ, bón phân cho cây cũng kiếm được khối tiền”.
Cũng theo chị Mai, đất ở đây tốt lắm. Chỉ sau 2 năm, thân cây đã cao mấy mét, có những cây cao tới 5m. Nhìn rừng cao su xanh tốt khép tán, người dân ai cũng mừng, vì đến lúc thu hoạch lại có khối việc để làm. Thế nhưng, vào cuối mùa xuân năm nay, tự nhiên rừng cao su héo lá, rồi rụng sạch. Cây cao su trơ trọi, khẳng khiu như có người cố tình vặt hết tấm áo lá xanh của chúng vậy. Người dân nơi đây chưa trồng cao su bao giờ, họ tưởng là cây cao su đến mùa thay lá. Nhưng khi mùa hè tới, cả rừng cây cứ khô quắt lại, chẳng thấy chồi non nào nhú lên. Ai nhìn thấy cũng tiếc nuối.
Chặt cao su về làm củi
Chị Bùi Thao ở xóm Bưng được dự án giao trông nom rừng cao su. Nhà chị ở gần đồi cao su, quanh nhà chất đầy củi. Vun lại cái bếp đang cháy rừng rực, chị Thao mới ngẩng lên bảo người khách lạ: Bao năm sống ở rừng nhưng tôi chưa bao giờ thấy loại củi nào tốt như gỗ cao su. Vừa đượm lửa, lại có mùi thơm, chỉ cần mồi tý lửa là cháy rồi.
Khi nhắc tới dự án trồng cao su tại xóm, giọng chị đượm buồn, chị kể: "Năm 2009, bên dự án đưa máy ủi, máy xúc về khu đồi Nguyệt làm đường băng trồng cây cao su. Tôi được anh Trung, người của dự án thuê trông nom và có trách nhiệm tìm người làm thuê. Thế nhưng, đầu năm 2011, tự nhiên rừng cây chết khô. Gọi điện cho Ban quản lý dự án, họ chỉ vào kiểm tra đôi lần và khẳng định, cây chết cả rồi do chúng không chịu được rét và dính sương muối". Tiếc của, chị mới bảo mọi người vác dao lên rừng, chặt cây về làm củi.
“Xót ruột lắm anh à! Không phải rừng cây của mình, song thấy cây lớn nhanh rồi toả bóng mát mình cũng mừng. Giờ chặt làm củi không buồn sao được. Cả 10ha chứ đâu có ít…” - chị Thao buồn rầu nói. Cũng theo chị Thao, từ ngày rừng cây chết đến nay không thấy cán bộ nào của dự án quay lại đây nữa. Dường như họ đã bỏ quên rừng cao su này rồi.
Ai chịu trách nhiệm?
Dường như những người vẽ ra dự án này, giờ lại không muốn nhắc tới hoặc là họ đang lẩn trốn trách nhiệm. Tìm đến trụ sở Hội Khoa học kỹ thuật lâm nghiệp tỉnh Hòa Bình, tại phường Phương Lâm, TP. Hòa Bình, văn phòng vẫn treo biển nhưng cửa khoá im lìm. Hỏi mấy cán bộ tại Chi cục Lâm nghiệp tỉnh Hoà Bình, một người lắc đầu ngán ngẩm: Từ ngày trưng biển tới nay chưa thấy ai đến làm việc.
Quá thất vọng khi đi tìm hiểu thông tin về dự án trồng cây cao su này, chúng tôi cố gắng liên hệ với anh Trung - người mà chị Bùi Thao cho số điện thoại, tôi cũng chỉ nhận được cái lắc đầu: "Tôi không nắm rõ dự án".
Một cán bộ ở phòng Nông nghiệp huyện Cao Phong cho biết, dự án trồng thử nghiệm cao su ở Cao Phong nhưng không thông qua phòng nông nghiệp huyện. Nhiều triệu đồng đã đổ vào dự án này nhưng đến nay chẳng ai đứng ra chịu trách nhiệm cả./.