Nhiễm cả cúm A/H1N1 và sốt xuất huyết gây khó khăn cho điều trị

Hôm nay (11/11), trao đổi với VOVNews, TS Nguyễn Huy Nga - Cục trưởng Cục Y tế dự phòng và Môi trường (Bộ Y tế) cho biết: Đến nay, 61/63 tỉnh, thành phố trong cả nước đã có bệnh nhân dương tính với cúm A/H1N1; có 31/61 địa phương trong vòng 15 ngày qua không ghi nhận trường hợp dương tính mới. Bắc Kạn và Điện Biên là 2 địa phương hiện chưa ghi nhận trường hợp dương tính nào.

Tính đến 17h00 ngày 10/11/2009, Việt Nam đã ghi nhận 10.791 trường hợp dương tính với virus cúm A/H1N1, 40 trường hợp tử vong, số bệnh nhân đã khỏi ra viện là 10.549, số người còn lại hiện đang cách ly.

Đã có 18 tỉnh/thành phố ghi nhận bệnh nhân tử vong có xét nghiệm dương tính với cúm A/H1N1, các trường hợp này phân bố ở cả 4 khu vực trong cả nước (Miền Nam: 47,37%, Tây Nguyên: 21,05%, miền Trung: 15,79%, miền Bắc: 15,79%).

Điều trị cúm A/H1N1 tại Bệnh viện Nhiệt đới quốc gia (ảnh Việt Đức)

PV: Mới đây, đã có một số bệnh nhân là thanh niên nam giới bị tử vong do cúm A/H1N1 khiến nhiều người lo lắng nếu lây bệnh sẽ không đủ sức đề kháng. Liệu cúm A/H1N1 có dễ lây đến vậy hay không, thưa ông?

Ông Nguyễn Huy Nga: Phân tích ban đầu cho thấy: nhóm tuổi từ 20-29 chiếm tỷ lệ cao nhất (26,32%); các trường hợp tử vong chủ yếu là các đối tượng nguy cơ cao như: phụ nữ mang thai (23,68%), người mắc bệnh mạn tính (57,68%), tiền sử mắc bệnh tim mạch như cao huyết áp, bệnh tim bẩm sinh…(16%).

Tất cả mọi người đều có thể nhiễm virus cúm A/H1N1, tuy nhiên mọi người đều có thể bảo vệ bản thân và cộng đồng bằng cách thực hiện tốt các biện pháp phòng chống dịch như: thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, vệ sinh môi trường, thông thoáng nơi ở, nơi làm việc, lau chùi bề mặt, đồ dùng, vật dụng sinh hoạt bằng các hóa chất sát khuẩn thông thường, che miệng khi ho, không khạc nhổ bừa bãi, đeo khẩu trang khi đến những nơi tập trung đông người…

PV: Các nhà khoa học Hồng Kông (Trung Quốc) mới đưa ra phát hiện về tình trạng lây cúm A từ người sang lợn. Điều này khiến nhiều người rất hoang mang, đặc biệt trong tình hình chăn nuôi của nước ta còn nhỏ lẻ, ở hộ gia đình… như hiện nay thì việc lây lan bệnh tật rất dễ xảy ra. Ý kiến của ông về vấn đề này?

Ông Nguyễn Huy Nga: Hiện tượng virus cúm A/H1N1 lây truyền từ người sang lợn đã được nhiều nhà khoa học trên thế giới chứng minh. Người ta đặc biệt lo ngại về lợn bởi chúng có một số đặc điểm sinh học cơ bản tương đồng với người và chúng là vật chủ nơi các chủng virus cúm khác nhau trao đổi vật liệu di truyền. Đó là những gì đã xảy ra để tạo nên chủng virus cúm A/H1N1 đại dịch hiện nay. Sự trao đổi vật liệu di truyền từ người sang lợn làm cho nguy cơ biến đổi thành chủng virus có độc lực cao, lây lan nhanh là hoàn toàn có thể xảy ra và rất khó tiên đoán được. Tuy nhiên các nhà khoa học trên thế giới vẫn đang theo dõi sát sao quá trình này để kịp thời có biện pháp xử lý, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

TS Nguyễn Huy Nga

PV: Khi nào thì Việt Nam nhận được vaccine tiêm phòng cúm A/H1N1, thưa ông? Hiện nay, ở nhiều nước trên thế giới nhiều người từ chối tiêm phòng vaccine này (Thuỵ Điển có tới 86% người dân không muốn tiêm phòng), vậy ông có lời khuyên gì nếu tình trạng này xảy ra ở Việt Nam?

Ông Nguyễn Huy Nga: Tiêm vaccine cúm A/H1N1 là biện pháp hiệu quả nhất để phòng bệnh, việc tiêm càng rộng khắp và cho nhiều người thì càng hiệu quả.

Theo kế hoạch, vào giữa tháng 12 tới, WHO có thể hỗ trợ 1,6% dân số Việt Nam được tiêm ngừa (khoảng 2 triệu liều). Sau đó, WHO sẽ tiếp tục hỗ trợ tiêm phòng khoảng 10% dân số nhưng sẽ được chuyển thành nhiều đợt từ nay đến cuối năm 2010.

Ngoài nguồn vaccine được viện trợ, hiện Bộ Y tế cũng đang tìm nguồn kinh phí để mua thêm vaccine cúm A/H1N1.

Mục tiêu của đợt tiêm chủng này không phải là giảm số ca mắc mà giảm tỉ lệ mắc ở những người có nguy cơ cao bị biến chứng nặng hoặc tử vong.
Các chuyên gia dịch tễ của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho rằng, vaccine cúm A/H1N1 không phải là hoàn toàn mới. Loại vaccine này được các công ty có kinh nghiệm trong sản xuất vaccine cúm thực hiện và sử dụng công thức của vaccine cúm mùa. Sự khác nhau của vaccine cúm A/H1N1 đại dịch với vaccine cúm mùa thông thường nằm ở phần kháng nguyên của virus, tức là “H1”, trong khi đó “H1” không gây ra cúm và không độc. WHO đánh giá vaccine cúm A/H1N1 an toàn, ngay cả đối với những phụ nữ mang thai và coi đây là công cụ quan trọng nhất để chống lại đại dịch cúm.

Theo một số nghiên cứu được công bố, tác dụng phụ của vaccine cúm A/H1N1 có thể xảy ra ở một số ít trường hợp như: sốt nhẹ, đau người, buồn nôn, viêm họng. Các triệu chứng này thường nhẹ và nhanh chóng qua khỏi.

PV: Khi có vaccine phòng cúm A/H1N1 thì có đặt các nhóm đối tượng được ưu tiên tiêm phòng hay không? Nếu có thì đó là những nhóm nào, tại sao, thưa ông?

Ông Nguyễn Huy Nga: Ở nước ta hiện nay, căn cứ trên đánh giá tình hình dịch tễ học bệnh cúm A/H1N1 và số lượng vaccine ta có, sẽ tiến hành ưu tiên tiêm vaccine cúm A/H1N1 cho phụ nữ có thai, người có bệnh mãn tính, cán bộ y tế thường xuyên tiếp xúc với bệnh nhân cúm.

Với số lượng người được tiêm ngừa nói trên chúng ta sẽ phòng bệnh cho nhóm có nguy cơ cao, giảm biến chứng và tử vong cho những đối tượng này.

PV: Đã xuất hiện xu hướng bệnh nhân đồng nhiễm cúm A và sốt xuất huyết khiến nhiều người lo ngại về xu hướng dịch bệnh mới này. Bộ Y tế đã có chuẩn bị gì cho những tình huống bệnh này và định hướng người dân phòng bệnh ra sao và công tác tập huấn cho cán bộ y tế về điều trị bệnh sẽ được tiến hành như thế nào, thưa ông?

Ông Nguyễn Huy Nga: Khả năng một người bệnh mắc cùng lúc cả cúm A/H1N1 và sốt xuất huyết là hoàn toàn có thể xảy ra, bởi vì đây là hai bệnh do hai virus khác nhau gây ra theo hai đường lây truyền khác nhau. Việc đồng nhiễm hai bệnh sẽ gây khó khăn hơn cho công tác điều trị do gặp khó khăn trong việc chẩn đoán và bệnh cảnh lâm sàng cũng nặng hơn so với khi mắc một bệnh đơn thuần.

Trong thời gian tới, Bộ Y tế sẽ tiến hành tập huấn cho nhân viên y tế các tuyến trong việc cập nhật thêm kiến thức về đồng nhiễm cúm A/H1N1 và sốt xuất huyết, cũng như các bệnh có khả năng đồng nhiễm khác, giảm thiểu biến chứng và tử vong cho bệnh nhân.

PV: Xin cảm ơn ông!/.