Xử lý sự cố Thủy điện Sông Tranh 2: Lúng túng và ẩu
Sự cố đáng tiếc này xảy ra là do sự thiếu khoa học, bài bản của cả nhà thầu và tư vấn, giám sát chung.
Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam - ông Trần Viết Ngãi đã khẳng định như vậy khi nói về cách khắc phục sự cố công trình thuỷ điện Sông Tranh 2.
Những ngày qua, việc xử lý sự cố rò rỉ nước trên công trình thuỷ điện Sông Tranh 2 được dư luận đặc biệt quan tâm. Đến thời điểm này, kết luận của các nhà chuyên môn đã giúp người dân sống ở khu vực xảy ra sự cố yên tâm phần nào nhưng mọi người vẫn trông đợi nhiều vào hành động cụ thể của các đơn vị, cá nhân liên quan.
Cách khắc phục quá thô sơ
Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam - ông Trần Viết Ngãi cho rằng nguyên nhân dẫn đến sự việc đáng tiếc tại công trình thủy điện Sông Tranh 2 là do sự thiếu khoa học, bài bản của cả nhà thầu và tư vấn, giám sát chung (của Ban A - đại diện cho chủ đầu tư) nên đã thi công không đúng kỹ thuật bản vẽ thiết kế. Đặc biệt là những ngày qua sau khi xảy ra sự cố đã thể hiện rõ sự lúng túng và ẩu trong xử lý sự cố.
Đây là công trình được thiết kế thân đập bê tông trọng lực nên phải có khe nhiệt - để giải quyết sự giãn nở của bê tông. Về Nguyên tắc, khe nhiệt đó phải làm một đường ống dẫn có tính đàn hồi, dính vào thành của đập bê tông từ thượng lưu về hạ lưu với lưu lượng nước thấm 30 lít/giây là không ảnh hưởng đến độ an toàn của đập. Tuy nhiên, theo ông Ngãi thì do không làm đúng kỹ thuật nên lượng nước chảy ra nhiều hơn, công tác khắc phục lại quá ẩu, quá thô sơ khiến chính quyền, nhân dân địa phương lo ngại.
 |
| "Sự cố hôm nay là hậu quả của nghiệm thu, giám sát không bài bản"- ông Trần Viết Ngãi (ảnh Dân trí) |
“Đập này không bao giờ vỡ được vì là đập vĩnh cửu, cứ làm đúng thiết kế là được. Với sự cố hiện nay, các phương án phải tập trung để có khoảng trống thi công lại khe nhiệt. Phương án 1 là phải làm chụp để ngăn nước ở phía thượng lưu không cho chảy về hạ lưu. Phương án 2 là cho phát tăng điện lên, xả nước ra nhiều để giảm mực nước ở phía thượng lưu xuống” – ông Ngãi đưa ra cách giải quyết của mình.
Cũng theo ông Trần Viết Ngãi, việc xử lý sự cố phải được tiến hành càng sớm càng tốt, nếu không vào mùa mưa nước xói mòn thân đập rất nguy hiểm, gây hỏng đập…Với những lỗi như ở Sông Tranh 2, chỉ mất khoảng 1 tháng là giải quyết xong.
Sau khi thành lập đoàn kiểm tra theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải thì sự việc đã phần nào sáng tỏ. Kết luận ban đầu cho thấy: hiện tượng nước chảy ra là ở các vị trí khe giãn nở nhiệt, thuộc lỗi kỹ thuật nhỏ, hoàn toàn có thể khắc phục, không liên quan đến động đất và không ảnh hưởng tới sự an toàn của đập.
Và cái lỗi cứ chạy vòng quanh
Nhìn lại quá trình giải quyết sự cố này mới thấy còn nhiều điều đáng bàn. Ông Bùi Trung Dung, Phó cục trưởng Cục kiểm định chất lượng công trình xây dựng thuộc Hội đồng thường trực Hội đồng Nghiệm thu Nhà nước - Bộ Xây dựng sau khi kiểm tra công trình cho rằng, các bên liên quan như chủ đầu tư và đơn vị thi công đã chậm xử lý các lỗi kỹ thuật của đập thủy điện này.
Ông Lê Văn Sơn - Phó Giám đốc Công ty CP tư vấn xây dựng điện 1 - đơn vị thiết kế công trình thủy điện Sông Tranh 2 quả quyết: “Khi phát hiện sự cố nhà thầu đã không có sự phối hợp với đơn vị tư vấn thiết kế. Việc thực hiện thiếu bài bản đã khiến cho “cái sảy nảy cái ung”.
Theo ông Sơn, nhà thầu đang trong quá trình đi xử lý những khuyết tật của mình thế nhưng cách xử lý như vừa rồi là không được.
|
Các tin, bài liên quan: |
Ngoài ra, khi trao đổi với VOV, đại diện cho phía thiết kế cho rằng: “Trong thi công có lẽ người ta đã không thực hiện theo bản vẽ thiết kế. Như vậy, bây giờ nhà thầu phải khôi phục lại hệ thống thoát nước cho đảm bảo theo như thiết kế đề ra. Theo thiết thế, tất cả nước rò rỉ trong đập đều được gom về một hành lang chung, hệ thống nước liên thông và hoạt động bình thường”.
Thế nhưng, trước đó có ý kiến cho rằng, sự cố rò rỉ này là do lỗi thiết kế?!
Còn ông Cao Anh Dũng - Phó Cục trưởng Cục Kỹ thuật an toàn & môi trường công nghiệp - Bộ Công thương thì cho rằng: “Lỗi của ai thì hậu xét, đừng mổ xẻ vội. Bây giờ phải tập trung xử lý sự cố để người dân khu vực này có thể yên tâm” – ông Dũng nói.
Đồng quan điểm này, ông Bùi Thức Khiết - chuyên gia về thủy điện, thành viên Hội đồng nghiệm thu Nhà nước công trình thủy điện Sơn La cho rằng, công trình thủy điện là một dạng công trình phức tạp với địa chất, với sông nước. Do đó, đòi hỏi phải nghiêm túc thực hiện tất cả các bước, từ thiết kế, thẩm định thiết kế đến thi công, giám sát chất lượng đảm bảo các điều kiện kỹ thuật.
Không thể coi thường kể cả nhà máy thủy điện nhỏ nhất đến những nhà máy thủy điện lớn như Sơn La. Mức độ yêu cầu về đảm bảo chất lượng công trình của các thuỷ điện không khác gì nhau, không thể coi thường việc giám sát bất cứ công trình nào. Do đó quan trọng nhất là các chủ đầu tư phải thực hiện nghiêm chỉnh các quy định về giám sát và đảm bảo chất lượng. Hội đồng nghiệm thu nhà nước cũng phải thường xuyên cử các chuyên gia đến kiểm tra việc thực hiện công tác chất lượng…”.
Từ sự cố tại công trình thủy điện Sông Tranh 2 cho thấy một minh chứng rõ ràng về sự chủ quan, tắc trách, thiếu bài bản là nguyên nhân chính của những công trình kém chất lượng. Kết luận của TS Bùi Trung Dung rằng: “Công trình này lỗi từ khâu thiết kế, thi công, giám sát cho đến khâu khai thác vận hành... Cả một hệ thống đều thiếu trách nhiệm. Tất cả đều có khuyết điểm trong trường hợp này”…
Dù còn nhiều tranh cãi và cần có thời gian để truy đến cùng gốc rễ của sự việc song đây cũng không phải là ngoại lệ với nhiều công trình xây dựng ở nước ta./.