5 nhóm quan điểm mới trong kết luận của Trung ương về bảo vệ môi trường

Sáng 29/7, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

Tại hội nghị, đồng chí Phạm Gia Túc - Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ báo cáo nội dung trọng tâm Kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới. 

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nhấn mạnh, bảo vệ môi trường có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, liên quan trực tiếp đến chất lượng phát triển đất nước, sức khỏe, tính mạng, tài sản và sinh kế của Nhân dân; đồng thời tác động sâu sắc đến năng lực cạnh tranh, khả năng tự chủ và vị thế quốc tế của Việt Nam trong những thập niên tới. 

Sau gần 15 năm thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW, công tác ứng phó với biến đổi khí hậu, quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện. Tuy nhiên, chúng ta phải thẳng thắn nhìn nhận rằng môi trường và biến đổi khí hậu vẫn đang là những thách thức rất lớn.

Từ thực tiễn đó, Kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới đặt ra yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ tư duy và phương thức hành động. 

Bảo vệ môi trường là nền tảng cho chuyển đổi xanh, năng suất, sức cạnh  tranh

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nêu 5 nhóm quan điểm mới tại Kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV gồm:

Thứ nhất, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu phải được đặt trong tổng thể tư duy, tầm nhìn mới, là nền tảng cho chuyển đổi xanh, nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất, sức cạnh  tranh, là một động lực phát triển mới của nền kinh tế. Nguồn lực cho bảo vệ  môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu phải được bảo đảm tương xứng với quy mô nền kinh tế và yêu cầu phát triển đất nước.

Thứ hai, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, là quyền lợi và nghĩa vụ của mỗi người dân. Đặt con người và chất lượng cuộc sống của Nhân dân ở trung  tâm của mọi quyết định phát triển; lấy việc bảo đảm môi trường sống an toàn, trong lành, bảo vệ sức khỏe, tính mạng, sinh kế của mọi người dân làm mục tiêu  cao nhất. Phát huy vai trò lãnh đạo toàn diện của Đảng, vai trò kiến tạo của Nhà  nước, đề cao trách nhiệm xã hội, nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp và cộng  đồng. 

Thứ ba, quy hoạch, định hướng phát triển trong giới hạn sinh thái, phù hợp với khả năng chịu tải của môi trường. Chuyển từ tư duy ứng phó sang tư duy chủ động kiến tạo phát triển, từ quản lý hành  chính sang quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu và theo mức độ rủi ro, từ quản lý  phân tán theo ngành, địa giới hành chính sang quản trị tổng hợp, liên ngành,  liên vùng. 

Thứ tư, chủ động phòng ngừa, kiểm soát chặt chẽ, cảnh báo từ sớm, từ xa nguy cơ gây ô nhiễm, suy thoái, sự cố môi trường; tập trung khắc phục, xử lý các vấn đề bức xúc về môi trường. Bảo tồn đa dạng  sinh học và phục hồi các hệ sinh thái tự nhiên. Đẩy nhanh chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu  và chủ động phòng, chống thiên tai. 

Thứ năm, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố quan  trọng, động lực chủ yếu đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế và bảo vệ môi  trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Chủ động, tích cực và tham gia có trách  nhiệm các cơ chế hợp tác quốc tế, bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc, nâng cao  vai trò, vị thế của Việt Nam trong giải quyết các vấn đề môi trường, khí hậu  toàn cầu. 

Đến năm 2030, các khu vực ô nhiễm nghiêm trọng phải được tập trung xử lý

Trung ương cũng xác định mục tiêu đến năm 2030, năng lực chống chịu, thích ứng với biến đổi khí hậu, thiên tai được nâng cao, bảo vệ tốt hơn tính mạng, sức khỏe, tài sản, sinh kế của Nhân dân.  

Các khu vực ô nhiễm môi trường nghiêm trọng phải được tập trung xử lý, khắc phục, chất lượng môi trường sống của Nhân dân được cải thiện thực chất; suy giảm đa dạng sinh học được ngăn chặn, hướng tới cân bằng sinh  thái.

Các nguồn thải lớn phải được kiểm soát chặt chẽ, thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, tuần hoàn, các-bon thấp gắn với đổi mới mô hình và nâng cao chất lượng tăng trưởng của nền kinh tế, bảo đảm an ninh môi trường và sự  phát triển bền vững đất nước. 

Tầm nhìn đến năm 2045, đất nước ta có môi trường sống trong lành, hài hòa với thiên nhiên, phát triển bền vững; hệ thống quản trị môi trường hiện đại, thích ứng hiệu  quả với biến đổi khí hậu. 

Kinh tế xanh, tuần hoàn, các-bon thấp là phương thức phát triển chủ đạo, bảo đảm mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Việt Nam là quốc gia có trách nhiệm, vị thế và uy tín cao trong bảo vệ  môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu. 

Chỉ tiêu cụ thể về chất lượng không khí, xử lý chất thải

Để lượng hóa mục tiêu, Kết luận đã xác định một số chỉ tiêu chủ yếu giai đoạn 2026 - 2030 như bố trí tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho sự  nghiệp bảo vệ môi trường. 

100% nguồn nước thải, khí thải lớn được quan trắc tự động, liên tục. Tại các đô thị đặc biệt, tỷ lệ số ngày có chỉ số chất lượng không khí ở mức tốt và trung bình đạt tối thiểu 80%. 100% cụm công nghiệp có nước thải được xử lý đạt quy chuẩn môi trường. Tỷ lệ nước thải sinh hoạt đô thị tại các đô thị đặc biệt và đô thị loại I được thu gom, xử lý đạt quy chuẩn là 70%. 

Tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt đô thị được thu gom, xử lý đạt 95%; ở khu vực nông thôn đạt 85%; tỷ lệ chôn lấp trực tiếp giảm xuống dưới 30%. Tỷ lệ che phủ rừng duy trì ở mức 42%. Diện tích khu bảo tồn biển, ven biển đạt tối thiểu 6% diện tích tự nhiên vùng biển quốc gia.70% số hộ dân thuộc khu vực thường xuyên xảy ra thiên tai có nhà ở an toàn; 80% hộ dân ở nơi có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất được di dời đến nơi an toàn. 

Tỷ trọng kinh tế xanh đạt 10% GDP; tỷ lệ khu công nghiệp sinh thái đạt 10%; tỷ trọng năng lượng tái tạo trong tổng cung năng lượng sơ cấp đạt  tối thiểu 26,1%.

Cả nước có ít nhất 1.200 công trình xanh được chứng nhận; phát thải khí nhà kính quốc gia giảm ít nhất 9% so với kịch bản phát triển thông thường. 

Các chỉ tiêu này phải được coi là căn cứ để xây dựng kế hoạch, phân bổ nguồn lực và đánh giá kết quả thực hiện của các bộ, ngành, địa phương. 

Trung ương xác định biển là không gian phát triển chiến lược

VOV.VN - Nghị quyết về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh xác định biển là không gian phát triển chiến lược và là nơi hình thành những cực tăng trưởng, các ngành kinh tế và động lực phát triển mới.