Chủ động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng
VOV.VN - Trong bối cảnh AI phát triển mạnh mẽ, không gian mạng đặt ra những yêu cầu mới đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Chủ động làm chủ công nghệ, xây dựng hạ tầng dữ liệu, nâng cao năng lực nhận diện và xử lý thông tin, đồng thời lan tỏa thông tin chính thống là những nhiệm vụ quan trọng, góp phần giữ vững môi trường thông tin lành mạnh, củng cố niềm tin xã hội.
Thách thức an ninh phi truyền thống trong kỷ nguyên AI
Tình hình an ninh dữ liệu nói riêng và an ninh quốc gia ở Việt Nam nói chung đã và đang có những diễn biến phức tạp. Các thế lực thù địch, phản động tăng cường hoạt động tình báo, gián điệp, khủng bố, phá hoại hệ thống thông tin; tán phát thông tin xấu, độc hại nhằm tác động chính trị nội bộ, can thiệp, hướng lái chính sách, pháp luật của Việt Nam.
Chúng gia tăng hoạt động tấn công mạng nhằm vào hệ thống thông tin quan trọng quốc gia. Theo thống kê, trung bình mỗi năm, qua kiểm tra, kiểm soát đã phát hiện trên 850.000 tài liệu chiến tranh tâm lý, phản động, ân xá quốc tế, tài liệu tuyên truyền tà đạo trái phép; gần 750.000 tài liệu tuyên truyền chống Đảng, Nhà nước được tán phát vào Việt Nam qua đường bưu chính.
Tội phạm và vi phạm pháp luật trong việc sử dụng AI xâm phạm an ninh thông tin và an ninh quốc gia diễn biến phức tạp, gia tăng về số vụ, thủ đoạn tinh vi, gây thiệt hại nghiêm trọng về nhiều mặt. Các hành vi phá hoại cơ sở hạ tầng thông tin; gây mất an toàn mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử của các cơ quan, tổ chức, cá nhân và hệ thống thông tin vô tuyến điện,… gây thiệt hại lớn về kinh tế, xâm hại trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức và cá nhân.
Theo kết quả đánh giá an ninh thông tin do Tập đoàn công nghệ Bkav thực hiện, trong các năm gần đây, chỉ tính riêng thiệt hại do virus máy tính gây ra đối với người dùng Việt Nam đã lên tới trên 1 tỷ USD mỗi năm, với khoảng trên 2 triệu máy tính bị mất dữ liệu do sự lan tràn của các loại mã độc mã hóa dữ liệu tống tiền, trong đó có nhiều máy chủ chứa dữ liệu của các cơ quan, gây đình trệ hoạt động của nhiều cơ quan, doanh nghiệp.
Cung cấp thông tin tại hội thảo "Cơ sở lý luận và chính sách về ứng dụng AI, dữ liệu lớn trong các hoạt động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng”, Thượng tá Trần Mạnh Dũng, Cục Kỹ thuật nghiệp vụ, Bộ Công an cho biết, thời gian tới, tình hình sử dụng công nghệ AI xâm phạm an ninh truyền thông, an ninh quốc gia sẽ tiếp tục có nhiều diễn biến phức tạp, không gian mạng tiếp tục là mục tiêu trọng yếu của các cuộc tấn công, là môi trường chủ yếu để tiến hành các hoạt động gián điệp, khủng bố, phá hoại, thực hiện các hành vi phạm tội; đặc biệt là tuyên truyền xuyên tạc, kích động chống Đảng, Nhà nước.
Chính vì lẽ đó, việc chủ động, tích cực tham gia cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư là yêu cầu tất yếu khách quan nhằm mang lại cơ hội cho phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời đối phó có hiệu quả với những thách thức đối với an ninh của đất nước.
Từ hoàn thiện pháp lý đến tự chủ công nghệ
Trước tình hình đó, Thượng tá Trần Mạnh Dũng cho rằng, việc triển khai đồng bộ các giải pháp trọng tâm nhằm hạn chế tác động tiêu cực và bảo vệ an ninh đất nước trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Trước hết cần tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy, chính quyền từ Trung ương đến địa phương đối với công tác bảo đảm an ninh thông tin, an ninh truyền thông và an ninh quốc gia. Tập trung triển khai có hiệu quả các chủ trương, chỉ thị, nghị quyết của Đảng về ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin, chuyển đổi số đi đôi với bảo đảm an toàn dữ liệu.
Song song với đó, nhiệm vụ hoàn thiện hành lang pháp lý và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước cần được đẩy mạnh. Bên cạnh việc thực hiện nghiêm Luật An toàn thông tin mạng, Luật An ninh mạng và Luật Bảo vệ bí mật nhà nước, các cơ quan chức năng cần khẩn trương tham mưu cho Chính phủ ban hành các Nghị định quy định chi tiết về an toàn thông tin, xử phạt vi phạm hành chính và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Mặt khác, việc xây dựng, hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Khoa học và Công nghệ, Ban Tuyên giáo Trung ương và các bộ, ban, ngành, địa phương đóng vai trò quan trọng.
"Các lực lượng cần chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp phòng ngừa, đấu tranh trên không gian mạng; bảo đảm an toàn cho hệ thống thông tin quan trọng và ngăn chặn sớm các hoạt động tấn công, gián điệp mạng. Giải pháp mang tính dài hạn là đẩy mạnh nghiên cứu để tự chủ về công nghệ và trang thiết bị, tránh lệ thuộc vào nước ngoài; đi kèm với chính sách đào tạo, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao để tránh tình trạng "chảy máu chất xám"", theo Thượng tá Trần Mạnh Dũng.
Thượng tá Nguyễn Văn Duyên, Báo Quân đội nhân dân cho rằng, trước những biến đổi sâu sắc của môi trường truyền thông số, việc ứng dụng AI và dữ liệu lớn trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng cần được xem là một nội dung quan trọng trong chiến lược chuyển đổi số quốc gia.
“Một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược là xây dựng hạ tầng dữ liệu phục vụ công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Cần nghiên cứu hình thành kho dữ liệu số quốc gia về nền tảng tư tưởng của Đảng, bao gồm hệ thống văn kiện của Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh, các công trình lý luận chính trị, dữ liệu báo chí chính thống và các cơ sở dữ liệu phục vụ đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Đây sẽ là nguồn dữ liệu nền tảng để phát triển các hệ thống AI tiếng Việt chuyên dụng trong lĩnh vực công tác tư tưởng. Trên cơ sở đó đẩy mạnh nghiên cứu và phát triển các mô hình AI phục vụ Ban Chỉ đạo 35 các cấp”, Thượng tá Nguyễn Văn Duyên nêu ý kiến.
Thượng tá Nguyễn Văn Duyên cho rằng, trong bối cảnh triển khai Nghị quyết số 35-NQ/TW về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, việc nghiên cứu, làm chủ và ứng dụng AI, dữ liệu lớn trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nhiệm vụ chiến lược lâu dài, góp phần giữ vững ổn định chính trị, củng cố niềm tin xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ phát triển mới”.