Gỡ "nút thắt" mã số vùng trồng trước mùa thu hoạch sầu riêng Tây Nguyên
VOV.VN - Hôm nay (7/7), Bộ Nông nghiệp và Môi trường làm việc với Đắk Lắk và các tỉnh Tây Nguyên về giải pháp tháo gỡ khó khăn cho xuất khẩu sầu riêng. Trọng tâm là mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, truy xuất nguồn gốc và mở rộng thị trường trước vụ thu hoạch 2026.
Đắk Lắk hiện có hơn 41.000 ha sầu riêng, trong đó khoảng 30.000 ha đang cho thu hoạch, sản lượng niên vụ 2026 ước gần 500.000 tấn. Tuy nhiên, toàn tỉnh Đắk Lắk mới có 280 mã số vùng trồng với khoảng 7.500 ha và 42 mã số cơ sở đóng gói được phía Trung Quốc phê duyệt. Hiện còn 165 mã số vùng trồng và 66 mã cơ sở đóng gói đã hoàn tất hồ sơ nhưng vẫn đang chờ Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) xem xét.
Theo UBND tỉnh Đắk Lắk, ngay cả khi toàn bộ số hồ sơ này được phê duyệt thì diện tích được cấp mã số vùng trồng cũng chỉ đáp ứng khoảng 41% diện tích đang cho thu hoạch. Điều này đồng nghĩa với việc vẫn còn lượng lớn sầu riêng vẫn sẽ chịu áp lực về đầu ra.
Ông Nguyễn Thiên Văn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ Ngoại giao, làm việc với phía Trung Quốc để sớm tháo gỡ vướng mắc về cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói.
"Đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan liên quan, đặc biệt là Bộ Ngoại giao, phối hợp làm việc với phía Trung Quốc để sớm phê duyệt các hồ sơ mã số vùng trồng đã hoàn thiện, qua đó mở rộng diện tích đủ điều kiện xuất khẩu. Đồng thời tạo điều kiện để có thêm doanh nghiệp tham gia đầu tư cơ sở đóng gói trên địa bàn."
Cùng với Đắk Lắk, các tỉnh Gia Lai, Lâm Đồng, Quảng Ngãi cũng phản ánh nhiều khó khăn khi triển khai Nghị định 38 về mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. Các địa phương kiến nghị sớm có hướng dẫn thống nhất về cơ chế ủy quyền xuất khẩu, đồng thời hoàn thiện hệ thống quản lý dữ liệu sau khi nghị định có hiệu lực. Ông Hà Ngọc Chiến, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng nêu ý kiến:
"Sau khi Nghị định 38 có hiệu lực, đề nghị sớm có hướng dẫn thống nhất về hệ thống quản lý để các địa phương có cơ sở triển khai. Nếu chưa có hướng dẫn cụ thể thì rất khó thực hiện."
Ông Nguyễn Hoàng Hiệp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, Bộ đang nghiên cứu sửa đổi Nghị định 38 theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ theo hướng linh hoạt hơn; đồng thời số hóa toàn bộ quy trình cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm để giảm thủ tục cho người dân và doanh nghiệp.
Đối với niên vụ sầu riêng năm nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp với các bộ, ngành làm việc với phía Trung Quốc để thúc đẩy tiến độ cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói; đồng thời khuyến khích phát triển xuất khẩu sầu riêng đông lạnh, mở rộng thị trường và hỗ trợ Đắk Lắk triển khai chiến dịch 30 ngày hoàn thiện dữ liệu vùng trồng.
Tuy nhiên, giải pháp căn cơ để ngành sầu riêng phát triển bền vững vẫn là xây dựng niềm tin của thị trường bằng sản xuất có trách nhiệm. Mỗi sản phẩm phải truy xuất được nguồn gốc, xác định rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong chuỗi sản xuất. Khi chất lượng được bảo đảm và minh bạch, sầu riêng Việt Nam mới từng bước xây dựng được thương hiệu quốc gia, mở rộng "luồng xanh" vào các thị trường xuất khẩu và giảm phụ thuộc vào một thị trường duy nhất. Ông Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết: thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục quan tâm hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc cho tất cả các sản phẩn nông nghiệp.
"Muốn xây dựng niềm tin của thị trường thì mọi sản phẩm đều phải truy xuất được nguồn gốc, biết sản phẩm do ai làm, quy trình như thế nào và khi có vi phạm thì phải xác định được trách nhiệm. Khi hệ thống truy xuất nguồn gốc được vận hành đầy đủ, chúng tôi sẽ cùng các địa phương thực hiện đồng bộ việc này." - Ông Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh.
Khơi thông “luồng xanh” xuất khẩu, nâng cao năng lực cho sầu riêng Tây Nguyên
VOV.VN - Cơ chế "luồng xanh" với toàn bộ quy trình được số hóa và truy xuất nguồn gốc bằng mã QR được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh cho ngành hàng sầu riêng.
