Kích hoạt thị trường, khơi sức doanh nghiệp tư nhân
VOV.VN - Sau hơn một năm thực hiện Nghị quyết 68, khu vực kinh tế tư nhân ghi nhận tín hiệu tích cực từ cải cách và dòng vốn. Tuy nhiên, điều doanh nghiệp cần lúc này không chỉ là vốn, mà còn là thị trường ổn định, chính sách minh bạch và môi trường đầu tư đủ khả năng dự báo cho chiến lược dài hạn.
Ổn định để doanh nghiệp lớn mạnh
Hơn 20 năm theo đuổi ngành cơ khí chế tạo, ông Nguyễn Ngô Long, Giám đốc Công ty cơ khí Nhật Long, TP.HCM thừa nhận đã có lúc doanh nghiệp đứng trước lựa chọn rất khó: tiếp tục đầu tư để đi đường dài, hay đi chậm để giữ an toàn.
Một dây chuyền gia công chính xác trị giá hàng chục tỷ đồng có thể mất nhiều năm mới thu hồi vốn, nhưng từ thép chuyên dụng, vật liệu kỹ thuật, linh kiện, máy công cụ đến phần mềm điều khiển… phần lớn vẫn phải nhập khẩu. Chỉ cần tỷ giá biến động, chi phí logistics tăng, hay nguyên liệu về chậm vài tuần, kế hoạch sản xuất lập tức đảo lộn.
Ông Long cho rằng, nhiều khi chưa bước vào cạnh tranh thị trường thì doanh nghiệp cơ khí trong nước đã thua ngay từ chi phí đầu vào. Bởi khó khăn không phải là nguồn vốn, mà là thiếu hệ sinh thái đủ mạnh, từ công nghiệp vật liệu, nhà cung cấp máy công cụ đến chuỗi cung ứng và thị trường ổn định để đầu tư dài hạn.
Từ thực tế đó, ông cho rằng tinh thần của Nghị quyết 68 không nên chỉ dừng ở hỗ trợ doanh nghiệp vượt khó, mà cần tạo ra môi trường cạnh tranh minh bạch, ổn định và đủ dài hơi. Doanh nghiệp không sợ khó, chỉ sợ đầu tư 10 năm mà chính sách thay đổi sau một nhiệm kỳ.
"Tôi cũng kỳ vọng là những người làm chính sách nên đứng ở vị thế ở cộng đồng doanh nhân, để có sự tương tác tốt hơn với chính quyền, với xã hội, để tiếng nói của doanh nghiệp được lắng nghe nhiều hơn. Từ đó có thể hỗ trợ cho kinh tế tư nhân phát triển một cách lành mạnh, bền vững hơn, đúng với tinh thần của Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị", ông Long nói.
Cùng chung nhận định, nhiều doanh nghiệp khác ở Đông Nam bộ cho rằng khó khăn lớn nhất hiện nay không còn là vốn, mà là đầu ra thị trường. Khảo sát mới đây cho thấy 60,2% doanh nghiệp chịu áp lực lớn nhất từ việc tìm kiếm khách hàng, khi sức mua suy giảm tác động trực tiếp đến sản xuất, kinh doanh.
Ông Nguyễn Văn Hiển, Chủ tịch HĐQT Công ty Chavi Long An, tỉnh Tây Ninh cho rằng doanh nghiệp cần hỗ trợ trước mắt, nhưng điều cần hơn vẫn là một môi trường đầu tư ổn định để đủ niềm tin đi đường dài.
“Chúng tôi cũng như nhiều doanh nghiệp khác là phải gồng mình để tồn tại. Doanh nghiệp mong muốn cơ chế, chính sách cũng như thủ tục sẽ nhanh hơn, gọn hơn; đồng thời có thêm sự hỗ trợ về quảng bá sản phẩm, mở rộng thị trường để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, đưa thương hiệu Việt Nam vươn ra thế giới”, ông Nguyễn Văn Hiển chia sẻ.
Điều doanh nghiệp cần nhất
Sau hơn một năm triển khai Nghị quyết 68, theo ông Ngô Quang Phục, Tổng Giám đốc Công ty Việt Mỹ, điều dễ nhận thấy nhất là sự thay đổi mạnh mẽ về tư duy và định hướng chính sách đối với khu vực kinh tế tư nhân. Nghị quyết đã tạo khí thế mới, nhiều dự án lớn liên tiếp được khởi động.
Tuy nhiên, phía sau những tín hiệu tích cực, khối doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh vẫn còn nhiều trăn trở. Hiện mỗi tháng có khoảng 32.000 doanh nghiệp gia nhập hoặc quay trở lại thị trường, nhưng cũng có hơn 30.000 doanh nghiệp rút lui, cho thấy sức chống chịu của cộng đồng doanh nghiệp vẫn rất mong manh.
Phần lớn doanh nghiệp tư nhân quy mô nhỏ, nội lực hạn chế, dễ tổn thương trước biến động thị trường, chi phí vốn và những thay đổi khó dự báo của môi trường pháp lý. Vì vậy, chỉ khoảng 30% doanh nghiệp có kế hoạch mở rộng, còn lại chủ yếu chọn giữ nguyên quy mô để quan sát.
Theo ông Phục, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu và thương mại quốc tế biến động nhanh, điều doanh nghiệp cần không chỉ là cắt giảm thủ tục, mà là chính sách hỗ trợ kịp thời, đúng đối tượng, cùng một môi trường thể chế ổn định, minh bạch để yên tâm đầu tư dài hạn.
“Tôi nghĩ điều có thể hỗ trợ doanh nghiệp ngay lúc này là tiếp tục tháo gỡ nút thắt đang tồn tại, từ những khó khăn của doanh nghiệp và người dân. Tôi mong Chính phủ sẽ quan tâm nhiều hơn đến những đối tượng, ngành nghề dễ bị tổn thương trong bối cảnh kinh tế, chính trị và xã hội thế giới đang biến động", ông Phục nói.
Cùng quan điểm, ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Tập đoàn Xuân Nguyên, Chủ tịch Câu lạc bộ Doanh nhân Sài Gòn cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không còn nằm ở vốn. Mặt bằng lãi suất đã giảm, tín dụng đang được khơi thông, nhiều cơ chế ưu đãi đã ban hành, nhưng doanh nghiệp vẫn dè dặt mở rộng đầu tư vì lo ngại biến động thị trường và khả năng dự báo của môi trường đầu tư.
Theo ông Vũ, doanh nghiệp hiện cần nhất là một môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch, có tính dự báo cao để xây dựng kế hoạch dài hạn và tự tin sử dụng dòng vốn đang sẵn có. Khi chính sách được thực thi thông suốt, thủ tục được xử lý nhanh, doanh nghiệp mới thực sự yên tâm bỏ vốn, chủ động ứng phó với những biến động của thị trường và phát triển bền vững hơn.
“Chúng tôi thấy thời gian qua thủ tục hành chính đã liên tục được cải cách, điều chỉnh theo hướng thuận lợi hơn cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn kỳ vọng quá trình này sẽ mạnh hơn, nhanh hơn, đơn giản hơn nữa, rút ngắn thời gian xử lý và giảm bớt các thủ tục không cần thiết. Đây là vấn đề doanh nghiệp đã nói rất nhiều và đến nay vẫn là một kỳ vọng rất lớn”, ông Vũ nêu ý kiến.
Nghị quyết 68 đã mở ra kỳ vọng mới cho kinh tế tư nhân. Dòng vốn có thể được khơi thông, lãi suất có thể giảm, thủ tục có thể tiếp tục được cắt bớt. Nhưng với doanh nghiệp, quyết định đầu tư không nằm ở một vài ưu đãi trước mắt, mà ở niềm tin rằng dự án hôm nay sẽ không gặp rủi ro chính sách vào 5 hay 10 năm sau.