Mỹ tiếp tục không kích Iran sau khi ông Trump tuyên bố huỷ bỏ bản ghi nhớ

Phát biểu tại Thượng đỉnh NATO ở Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ) ngày 8/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết về mặt kỹ thuật các cuộc đàm phán với Iran vẫn có thể tiếp tục, song ông không còn tin tưởng vào khả năng đạt được một thỏa thuận toàn diện và đối với ông mọi chuyện đã kết thúc. Tổng thống Mỹ cũng sử dụng những lời lẽ gay gắt để chỉ trích giới lãnh đạo Iran.

Chỉ vài giờ sau tuyên bố này, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo lực lượng Mỹ đã bắt đầu tiến hành thêm các cuộc không kích nhằm vào Iran theo chỉ thị của Tổng thống. Theo CENTCOM, các đòn tấn công mới nhằm tiếp tục làm suy yếu năng lực của Tehran trong việc đe dọa tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, đồng thời buộc Iran phải chịu trách nhiệm về những gì Washington cáo buộc là các hành động gây hấn gần đây nhằm vào tàu thương mại và thủy thủ đoàn dân sự trên tuyến hàng hải quốc tế chiến lược này.

Bản ghi nhớ gồm 14 điểm được Mỹ và Iran ký hồi tháng 6 quy định việc mở lại eo biển Hormuz cho hoạt động thương mại, Mỹ dỡ bỏ phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, cho phép Tehran nối lại xuất khẩu dầu và thiết lập quỹ tái thiết cho Iran. Đổi lại, Iran cam kết không theo đuổi vũ khí hạt nhân, đồng thời các bên nhất trí tạm ngừng giao tranh trong 60 ngày để hướng tới một thỏa thuận toàn diện.

Tuy nhiên, nhiều vấn đề cốt lõi, đặc biệt là chương trình làm giàu uranium của Iran, vẫn chưa được giải quyết. Washington tiếp tục yêu cầu Tehran chấm dứt hoàn toàn hoạt động làm giàu uranium, trong khi Iran khẳng định chương trình này chỉ phục vụ mục đích dân sự và từ chối nhượng bộ.

Căng thẳng bùng phát trở lại sau khi Mỹ cáo buộc Iran đứng sau các vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại tại eo biển Hormuz hồi đầu tuần. Tehran bác bỏ các cáo buộc này.

Theo CENTCOM, Iran đã tấn công ba tàu thương mại đi qua Hormuz kể từ đầu tuần. Đáp trả, quân đội Mỹ trước đó đã tiến hành không kích hơn 80 mục tiêu của Iran, bao gồm hệ thống phòng không, sở chỉ huy, trạm radar ven biển, các tổ hợp tên lửa chống hạm và nhiều phương tiện quân sự khác.

Washington cũng thu hồi giấy phép từng cho phép Iran xuất khẩu dầu theo các điều khoản trong bản ghi nhớ, coi đây là biện pháp đáp trả những hành động mà giới chức Mỹ gọi là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”.

Phía Iran tuyên bố đã trả đũa bằng việc tấn công 85 mục tiêu quân sự của Mỹ tại Kuwait và Bahrain. Trong khi đó, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cáo buộc Washington là bên vi phạm bản ghi nhớ trước và khẳng định Tehran sẽ không khuất phục trước sức ép.

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cũng phát đi cảnh báo cứng rắn. Theo ông Vance, Mỹ sẽ tiếp tục đáp trả mạnh mẽ hơn nếu các cuộc tấn công tiếp diễn.  

Về phía Iran, Ngoại trưởng Abbas Araghchi đáp trả những phát biểu của ông Trump bằng thông điệp đăng trên mạng xã hội X, khẳng định Iran sẽ đáp trả bằng hành động, và không sợ hãi.

Những diễn biến mới tiếp tục khiến thị trường năng lượng phản ứng mạnh. Giá dầu thô Mỹ tăng khoảng 6%, lên hơn 74 USD/thùng, trong khi dầu Brent vượt 78 USD/thùng do lo ngại xung đột tiếp tục đe dọa hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz.

Trong khi đó, cộng đồng quốc tế tiếp tục kêu gọi các bên kiềm chế. Bộ Ngoại giao Pakistan, nước trung gian của thoả thuận, nhấn mạnh tất cả các bên cần tuân thủ các cam kết trong bản ghi nhớ, đồng thời khẳng định đối thoại và ngoại giao vẫn là con đường duy nhất để duy trì hòa bình và ổn định tại Trung Đông.

NATO không cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân

Trong khi đó, tại Hội nghị thượng đỉnh NATO lần thứ 36 tại Thổ Nhĩ Kỳ đã bế mạc và ra Tuyên bố Ankara. Trong tuyên bố, các nhà lãnh đạo Liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO) khẳng định Iran không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân. 

Theo truyền thông quốc tế, đây là một trong những lần hiếm hoi NATO đưa nội dung liên quan vũ khí hạt nhân Iran vào trong tuyên bố chung của một Hội nghị thượng đỉnh.

Trước đó, trong quá trình thảo luận tại Hội nghị, các nhà lãnh đạo NATO cũng dành thời gian trao đổi về vấn đề hạt nhân của Iran, bên cạnh các nội dung nghị sự trọng tâm khác. Tổng thư ký NATO Mark Rutte khuyến cáo các nước trong liên minh rằng không bao giờ được phép để Iran có thể đạt tới năng lực vũ khí hạt nhân.    

Iran chưa đưa ra phản ứng với tuyên bố mới của NATO. Tuy nhiên, trong các thông điệp nhất quán những năm qua, Tehran liên tục nhấn mạnh lập trường không theo đuổi việc phát triển hay sở hữu vũ khí hạt nhân. Iran khẳng định chương trình phát triển hạt nhân của nước này chỉ nhằm mục đích hòa bình, phục vụ các mục tiêu dân sự. Phát triển hay sở hữu vũ khí hạt nhân là điều cấm kỵ trong giáo lý Đạo hồi, hoàn toàn không có trong học thuyết hạt nhân của quốc gia Hồi giáo.

Mỹ tiếp tục không kích, Iran thề giáng trả thảm khốc

VOV.VN - Lực lượng Mỹ tại khu vực vừa thông báo đã mở thêm các đợt tập kích mới vào Iran, chỉ ít giờ sau khi phát động đợt không kích đầu tiên nhằm đáp trả vụ Iran tấn công tàu hàng tại eo biển Hormuz. Iran chưa tiến hành tấn công đáp trả, nhưng thề sẽ giáng đòn trả đũa thảm khốc.