Iran tính đòn đáp trả nào trước “cuộc chiến kinh tế” mới với Mỹ?

Mỹ gia tăng “chiến tranh kinh tế”

Người phát ngôn Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Hossein Mohbi ngày 23/8 cho biết, Iran đã xây dựng nhiều kịch bản để ứng phó với việc Mỹ gia tăng “chiến tranh kinh tế”. Các biện pháp bao gồm thiết lập và duy trì các kênh hợp tác kinh tế với những quốc gia khác, lĩnh vực mà Iran cho rằng không gặp phải những trở ngại lớn. Theo ông Mohbi, Iran đã chuẩn bị phương án cho từng hành động mà nước này coi là thù địch, đồng thời có kế hoạch hạn chế những tác động tiêu cực của các biện pháp trừng phạt đối với nền kinh tế.

Quan chức IRGC khẳng định, Iran vẫn duy trì được các hoạt động giao dịch kinh tế bất chấp phải đối mặt với hệ thống trừng phạt kéo dài nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, phía Iran không công bố cụ thể các quốc gia, doanh nghiệp hay cơ chế tài chính sẽ được sử dụng. Ông Mohbi cho rằng, việc Washington chuyển trọng tâm sang gây sức ép kinh tế cho thấy Mỹ không đạt được các mục tiêu bằng biện pháp quân sự, đồng thời nhấn mạnh Tehran đã có kinh nghiệm thích nghi với các biện pháp bao vây kinh tế trong nhiều năm qua.

Tuyên bố của quan chức Iran được đưa ra ngay trước khi Mỹ dự kiến công bố một loạt biện pháp trừng phạt mới nhằm vào nước này. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết, Washington chuẩn bị triển khai một chiến dịch tài chính quy mô lớn nhằm cắt đứt các nguồn thu của chính quyền Tehran. Ông Bessent cảnh báo các quốc gia tiếp tục đóng vai trò “huyết mạch tài chính” cho Iran có thể phải đối mặt với sự cô lập kinh tế tương tự, đồng thời cho biết các biện pháp cụ thể sẽ được công bố tại cuộc họp báo dự kiến diễn ra lúc 14h ngày 24/8 (theo giờ miền Đông Mỹ).

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng cảnh báo các quốc gia hỗ trợ Iran có thể phải hứng chịu hậu quả kinh tế nghiêm trọng, mô tả kế hoạch sắp tới là một chiến dịch gây sức ép và cô lập kinh tế ở “quy mô chưa từng có”. Giới chức Mỹ đồng thời cảnh báo bất kỳ hành động quân sự nào nhằm vào lực lượng Mỹ hoặc các quốc gia vùng Vịnh sẽ phải đối mặt với phản ứng trực tiếp từ Washington. Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance cho biết, ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân vẫn là một trong những mục tiêu hàng đầu của Mỹ tại Trung Đông, bên cạnh việc duy trì dòng chảy dầu khí qua eo biển Hormuz.

Thời gian qua, sức ép của Mỹ tập trung chủ yếu vào nguồn thu dầu mỏ và hệ thống thanh toán của Iran. Ngày 7/8, Bộ Tài chính Mỹ áp đặt trừng phạt đối với các mạng lưới tài chính bị cáo buộc giúp Iran thu tiền từ xuất khẩu dầu và chuyển đổi ngoại tệ thông qua các doanh nghiệp tại Trung Quốc, UAE, Hồng Kông và Singapore. Mỹ cũng cảnh báo các tổ chức tài chính nước ngoài thực hiện giao dịch lớn với những thực thể Iran bị trừng phạt có thể trở thành mục tiêu của các biện pháp trừng phạt thứ cấp.

Các động thái mới của Mỹ diễn ra trong bối cảnh nền kinh tế Iran đang chịu sức ép đáng kể từ chiến tranh và các lệnh trừng phạt kéo dài. Kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu các cuộc tấn công vào Iran ngày 28/2, nhiều cơ sở hạ tầng và năng lực quân sự của nước này đã bị phá hủy hoặc hư hại, trong khi hàng nghìn người thiệt mạng trong các cuộc không kích. Lạm phát của Iran đã lên khoảng 66% trong tháng 7, giá lương thực tăng mạnh, đồng rial tiếp tục mất giá và nhiều ngành sản xuất gặp khó khăn.

Iran vẫn duy trì lập trường cứng rắn

Bất chấp những sức ép trên, Iran vẫn duy trì lập trường cứng rắn sau gần sáu tháng bùng phát xung đột. Giao thông hàng hải qua eo biển Hormuz đã gần như đình trệ khi Iran hạn chế các tàu chở dầu không được nước này cho phép đi qua eo biển Hormuz, tuyến đường thủy có vai trò đặc biệt quan trọng đối với thương mại dầu mỏ toàn cầu. Tehran còn cảnh báo có thể chặn toàn bộ hoạt động xuất khẩu dầu từ vùng Vịnh nếu các nước hợp tác với chiến dịch trừng phạt của Mỹ. Tình trạng gián đoạn tại Hormuz đã đẩy giá dầu lên cao và làm gia tăng lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi ngày 23/8 bác bỏ các đe dọa trừng phạt mới của Mỹ, cho rằng chiến dịch gây sức ép sẽ thất bại và tiếp tục kêu gọi giải quyết bất đồng thông qua đối thoại. Căng thẳng kinh tế Mỹ - Iran được dự báo sẽ tiếp tục gia tăng trong thời gian tới, nhất là khi các biện pháp mới có khả năng không chỉ nhắm trực tiếp vào Iran mà còn gây sức ép lên những đối tác thương mại, tài chính và năng lượng còn duy trì quan hệ với Iran.

Mỹ ra tín hiệu “đánh sập” Iran bằng trừng phạt kinh tế

VOV.VN - Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent sẽ tổ chức một cuộc họp báo lúc 14h hôm nay (theo giờ địa phương) để công bố các biện pháp trừng phạt kinh tế nghiêm khắc hơn nữa đối với Iran mà ông mô tả là “cuộc tấn công tài chính lớn nhất được triển khai”.