Vở kịch “Chim hải âu”: Phép thử khả năng “Việt hóa” tinh hoa sân khấu thế giới
VOV.VN - Trong khuôn khổ Liên hoan sân khấu quốc tế “Mùa xuân Melikhovo” lần thứ 26 diễn ra từ ngày 22 đến 31/5, tối qua (27/5), tại Nhà hát kịch Podolsk, vở kịch “Chim hải âu” của Việt Nam được khán giả Nga nồng nhiệt đón nhận.
Những tràng pháo tay liên tục vang lên và kéo dài không dứt, thể hiện sự thích thú của khán giả khi “Chim hải âu”, một trong những vở kịch kinh điển nổi tiếng của nhà văn Nga Anton Chekhov, được các diễn viên Sân khấu Lệ Ngọc của Việt Nam trình diễn ngay trên đất Nga. Chị Ela, một khán giả, hào hứng chia sẻ: "Tôi thực sự thích vở kịch này, bởi một điều khá thú vị là tác phẩm được sáng tác ở nước Nga, nhưng lại được trình diễn ở Việt Nam, một đất nước khá xa nước Nga, và hôm nay là tại nước Nga. Thật tuyệt vời khi hai nền văn hóa đan xen vào nhau nhưng lại có một sự thống nhất. Tôi thực sự thích cách diễn xuất của các diễn viên và tôi cũng rất thích phần nhạc đệm, bởi nó bổ sung một cách tuyệt vời cho từng chuyển động của các nhân vật. Thực sự rất hay".
“Chim hải âu” là tác phẩm “trình làng” quốc tế của Việt Nam trong khuôn khổ Liên hoan sân khấu quốc tế “Mùa xuân Melikhovo” lần thứ 26 tại Melikhovo. Đây là khu bảo tồn văn học - tưởng niệm gắn liền với cuộc đời và sự nghiệp của nhà văn Anton Chekhov. “Chim hải âu” phiên bản Việt được trình diễn tại Nhà hát kịch Podolsk và là một trong những hoạt động chính của chương trình, quy tụ các đoàn nghệ thuật Nga và các nước với những tác phẩm dựa trên sáng tác của nhà văn Chekhov.
Bà Elena, Trưởng Ban Tổ chức Liên hoan, cho biết: "Năm nay, liên hoan sân khấu của chúng tôi diễn ra tại năm nhà hát kịch khác nhau. Vở diễn “Chim hải âu” của Việt Nam và đoàn kịch Việt Nam lần đầu tiên tham gia Liên hoan sân khấu kịch quốc tế “Mùa xuân Melikhovo”. Điều này đặc biệt thú vị đối với chúng tôi và tất cả mọi người".
Việc trình diễn tác phẩm ngay trên “quê hương tinh thần” của tác giả không chỉ là thử thách nghệ thuật mà còn là phép thử về cách tiếp cận và chuyển hóa văn hóa của đoàn Việt Nam. Trước yêu cầu của Ban Tổ chức về việc “dựng tác phẩm của Chekhov bằng văn hóa Việt Nam”, “Chim hải âu” phiên bản Việt đã thực sự lôi cuốn khán giả Nga với cách xử lý không gian bằng tranh Đông Hồ, chiếu cói, kết hợp với các chi tiết đời sống quen thuộc như ghế gấp, ghế trà đá. Bên cạnh đó, âm nhạc sử dụng đàn bầu, đàn nhị, pha thêm yếu tố tuồng… Tất cả tạo nên một cấu trúc hòa trộn giữa truyền thống và hiện đại.
Nghệ sĩ ưu tú Văn Hải, một trong những diễn viên tham gia trình diễn vở kịch “Chim hải âu”, chia sẻ rằng thời gian tuy ngắn ngủi nhưng các diễn viên trong đoàn đều cảm nhận được tình cảm ấm áp của Ban Tổ chức và khán giả Nga: "Chekhov là một nhà văn lớn không chỉ của nước Nga mà của cả thế giới. Vì vậy, được tham gia Liên hoan sân khấu quốc tế lớn như “Mùa xuân Melikhovo” là một niềm hạnh phúc vô cùng quý báu của chúng tôi. Vở kịch “Chim hải âu” mang rất nhiều nét văn hóa của Việt Nam như thiết kế sân khấu, âm nhạc, trang phục"…
“Chim hải âu” được xem là một trong những vở kịch tiêu biểu nhất của Chekhov, chứa đựng cả bi kịch và hài kịch với hệ thống nhân vật đa dạng, phức tạp. Xem “Chim hải âu” tối 27/5, khán giả Nga thấy một vở kịch vẫn giữ nguyên tinh thần Chekhov, đó là sự châm biếm nhẹ nhàng nhưng sâu sắc về đời sống, cùng khát vọng vượt thoát khỏi những giới hạn thường nhật. Hình tượng “Chim hải âu” trở thành biểu tượng của tự do và ước mơ, nhưng cũng là bi kịch khi khát vọng ấy bị hủy diệt.
“Chim hải âu” không chỉ là một vở kịch Việt Nam vượt ra ngoài biên giới của dải đất hình chữ S, mà còn là phép thử cho khả năng “Việt hóa” tinh hoa sân khấu thế giới theo cách vừa giữ được chiều sâu văn hóa nhân loại, vừa mang dấu ấn văn hóa Việt Nam. Đây không đơn giản chỉ là một vở diễn, mà là hành trình lan tỏa văn hóa Việt Nam đến với bạn bè quốc tế.