Đội bác sĩ TP.HCM đi tìm bệnh nhân để quản lý sức khỏe tại nhà

Đưa quản lý bệnh đến từng nhà

Chiều muộn, trời vừa tạnh mưa, hai bác sĩ, một điều dưỡng của Đội chăm sóc sức khỏe cùng tổ trưởng dân phố len qua những con đường nhỏ giữa rừng cao su để đến tận nhà, khám cho bà Lê Thị Tình, 68 tuổi, ngụ ở xã Bắc Tân Uyên, TP.HCM (thuộc tỉnh Bình Dương cũ).

Con đường đất đỏ vào nhà bà đầy vũng nước, ổ gà. Bà Tình neo đơn, còn chăm sóc cho con trai bị hạn chế thần kinh, giảm sức lao động. Bà từng điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Bình Dương nhưng đã lâu chưa tái khám. Hôm nay bà được tặng nhiều loại thuốc, vitamin và còn được nhân viên y tế trao 1 phần tiền hỗ trợ trang trải cuộc sống.

"Hoàn cảnh tôi là nhà ít người mà cũng khó khăn nên tôi rất ít đi khám. Đội khám sức khỏe đến đây khám cho tôi định kỳ thì tình hình bệnh với huyết áp đều bình thường tôi thấy rất vui. Các cháu nhiệt tình bà hài lòng lắm. Mong rằng cứ có bác sĩ đến khám như thế này tôi đỡ phải đi xa", bà Tình chia sẻ.

Cùng ngày đó, đội chăm sóc sức khỏe tiếp tục đến nhà thăm khám cho vợ chồng ông Nguyễn Ngọc Long, 74 tuổi (ấp 17, xã Bắc Tân Uyên). Ông Long mắc nhiều bệnh như trĩ, phì đại tuyến tiền liệt, bệnh dạ dày, còn người vợ cũng thường xuyên cảm sốt. Hơn một tháng trước, ông phải cấp cứu tại bệnh viện. Thông thường, nếu chưa quá đau, ông ít đi khám vì bận trồng trọt.

Sau khi kiểm tra chỉ số sức khỏe, bác sĩ phát hiện ông tăng huyết áp. "Tôi thấy chương trình này hỗ trợ chăm sóc tại nhà. Chương trình cố gắng tạo điều kiện để nhiều người dân được thăm khám như vậy, nhất là vùng nông thôn xa và người cao tuổi như chúng tôi thì điều kiện khó khăn, ít đi thăm khám. Với lại đến tận nơi nay có bác sĩ Tâm nhắc nhở ăn uống, kiêng khem một số cái khỏi bị bệnh", ông Long cho biết.

Với người cao tuổi, người neo đơn hoặc hạn chế đi lại, việc đến cơ sở y tế để khám và theo dõi bệnh không phải lúc nào cũng thuận lợi. Đây cũng là nhóm được các đội chăm sóc sức khỏe liên tục ưu tiên tiếp cận tại nhà.

Bác sĩ Nguyễn Văn Tâm, thành viên Đội chăm sóc sức khỏe liên tục xã Bắc Tân Uyên cho biết, qua thực tế thăm khám, những bệnh mà người dân thường mắc là: tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, đau khớp, bệnh dạ dày và một số bệnh mạn tính khác. Nhiều bệnh diễn tiến âm thầm, người dân không có triệu chứng rõ rệt nên dễ bỏ qua việc khám và theo dõi, đến khi phát hiện thì bệnh đã nặng hơn.

Việc đến tận nhà dân khám bệnh giúp bác sĩ phát hiện sớm, đánh giá tình trạng sức khỏe và hướng dẫn bệnh nhân theo dõi, điều trị. Những trường hợp vượt khả năng chuyên môn được tư vấn chuyển đến bệnh viện; ca cấp cứu được xử trí ban đầu rồi gọi 115 để chuyển tuyến. 

"Trước đây mình thường thụ động, cứ ở cơ sở y tế rồi chờ người dân đến khám, bây giờ mình chủ động quản lý sức khỏe của người dân, đến thăm khám tại nhà, thăm khám và tư vấn, nếu trong phạm vi điều trị được thì mình điều trị hướng dẫn cho họ chăm sóc tại nhà. Từ đó người dân rất an tâm và tin tưởng đội", bác sĩ Nguyễn Văn Tâm cho hay.

Mô hình đi vào thực tế hiệu quả

Tại xã Bắc Tân Uyên, 6 đội chăm sóc sức khỏe phụ trách toàn bộ 18 ấp. Sau hơn 5 tháng triển khai, các đội đã khám, lập hồ sơ và quản lý 429 người cao tuổi, đạt 107,5% chỉ tiêu.

Đối với nhóm từ 60 đến dưới 75 tuổi, các đội đã khám đạt tỉ lệ 73,9%. Ngoài ra, 121 người từ 18 đến 59 tuổi gặp khó khăn trong vận động hoặc là người khuyết tật cũng được thăm khám. Tính đến 15/9, các đội đã khám tại nhà gần 2.000 người cao tuổi, đạt hơn 85,1% chỉ tiêu kế hoạch năm.

Bác sĩ Trương Bạch Thủy Vĩnh, Giám đốc Trạm Y tế xã Bắc Tân Uyên, cho biết tính liên tục, không chỉ là nhiều lần đến thăm một người bệnh mà là quá trình từ quản lý thông tin sức khỏe, thăm khám, tư vấn đến kết nối điều trị và tiếp tục theo dõi. Đội có 4 nhiệm vụ chính, như truyền thông giáo dục sức khỏe cho người cao tuổi, nhất là người có bệnh lý nền, quản lý sức khỏe cho họ: 

"Thăm khám và chăm sóc sức khỏe tại nhà cho người cao tuổi là nhiệm vụ chính của đội, đã thực hiện từ khi thành lập đến hiện tại. Cùng với đó, công tác kết nối với các bệnh viện trong việc điều trị lâu dài cho người cao tuổi trong việc quản lý các bệnh lý mãn tính không lây", BS Trương Bạch Thủy Vĩnh cho biết.

Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư tại TP.HCM được triển khai thí điểm từ cuối tháng 2/2026. Theo Sở Y tế TP.HCM, trong năm 2026, 100% các trạm y tế xã, phường, đặc khu thành lập đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư để khám bệnh, chữa bệnh tại nhà cho nhân dân.

Để mô hình vận hành, Sở Y tế TP.HCM xác định cần sự phối hợp của ngành y tế, chính quyền địa phương và trạm y tế. Ngành y tế xây dựng quy trình, chuẩn hóa chuyên môn, đào tạo đội ngũ, đồng thời chuẩn bị các công cụ như “túi y tế thông minh”, kết nối từ xa với chuyên gia bệnh viện, ứng dụng quản lý sức khỏe theo địa bàn và hệ thống dữ liệu theo dõi hoạt động.

Chính quyền địa phương hỗ trợ tổ chức địa bàn, huy động cộng tác viên sức khỏe cộng đồng và kết nối người dân. Trạm y tế trực tiếp tổ chức các đội, phân nhóm đối tượng, cập nhật hồ sơ sức khỏe và chăm sóc tại nhà khi cần.

PGS.TS.BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP.HCM cho rằng, khi các đội chăm sóc đến tận nhà, nhiều trường hợp bệnh lý chưa từng được phát hiện đã được ghi nhận.

"Một thông điệp hết sức quan trọng là ngành y tế đến với người dân, không chờ người dân bệnh, mà cùng với người dân để khi nào cũng khỏe mạnh. Do đó các đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư này sẽ quản lý người dân, tầm soát bệnh sớm và hướng dẫn điều trị bệnh sớm, không để bệnh trở nặng", ông Tăng Chí Thượng nói.

Theo định hướng này, trạm y tế không chỉ là nơi khám bệnh ban đầu mà từng bước trở thành nơi quản lý sức khỏe người dân theo địa bàn. Khi mô hình được vận hành đồng bộ, y tế cơ sở có thêm điều kiện trở thành nền tảng của hệ thống, góp phần đưa trọng tâm từ điều trị sang phòng bệnh.

Nghị quyết số 72 đang thay đổi cách tiếp cận chăm sóc sức khỏe nhân dân

VOV.VN - Nghị quyết số 72 đang thúc đẩy chuyển từ “chờ bệnh” sang chủ động phòng bệnh, nhưng để chính sách đi vào đời sống vẫn cần tháo gỡ nhiều điểm nghẽn.