Gắn kết doanh nghiệp: Chìa khóa nâng cấp chất lượng nhân sự
VOV.VN - Sự dịch chuyển của công nghệ kéo theo sự thay đổi chóng mặt của thị trường lao động. Để có nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu mới của thị trường, đòi hỏi các trường đại học không ngừng đổi mới, đẩy mạnh gắn kết với doanh nghiệp.
Hôm nay (17/8), tại Đại học Phenikaa chính thức khai mạc Tuần lễ Cán bộ Quốc tế 2026 của Mạng lưới các Trường Đại học Công nghệ Châu Á (ATU-Net International Staff Week 2026) với chủ đề "Các trường Đại học đóng vai trò trung tâm tác động: Thúc đẩy học tập, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững".
Diễn ra từ 17/8 - 19/8, sự kiện quy tụ hơn 30 đại biểu là lãnh đạo, giảng viên, cán bộ quản lý và chuyên gia đến từ 18 cơ sở giáo dục, tổ chức thành viên thuộc mạng lưới ATU-Net tại Malaysia, Indonesia, Philippines, Trung Quốc, Thái Lan và Việt Nam. Nội dung chương trình làm việc nhằm trao đổi kinh nghiệm quản trị, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, chia sẻ thực tiễn đổi mới, thực hành tốt và xây dựng mạng lưới chuyên môn lâu dài giữa các thành viên mạng lưới.
Bứt phá khỏi mô hình học thuật khép kín
Trước bối cảnh trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và biến đổi khí hậu đang định hình lại nền kinh tế toàn cầu, diễn đàn năm nay tập trung bàn thảo về sự thay đổi căn bản trong sứ mệnh của giáo dục đại học. Theo các đại biểu, trường đại học không còn đứng biệt lập để truyền thụ lý thuyết hay nghiên cứu khép kín, mà phải trở thành trung tâm tác động, dẫn dắt đổi mới sáng tạo và đóng góp vào sự phát triển bền vững của nền công nghiệp.
Phát biểu khai mạc sự kiện, PGS.TS Lê Anh Sơn, Giám đốc Đại học Phenikaa, nhấn mạnh: "Trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và biến đổi khí hậu đang định hình lại cách chúng ta sống và làm việc. Các trường đại học cần phải hành động không chỉ thông qua công tác giảng dạy, mà còn bằng cách tạo ra những tác động thực tiễn. Hiện nay, chúng tôi đang xây dựng mô hình phát triển xoay quanh triết lý đó, thiết lập một cây cầu nối trực tiếp giữa giảng đường, phòng thí nghiệm, thị trường và xã hội".
Đồng tình với quan điểm này, PGS. TS. Mohd Ariffin Abu Hassan, Chủ tịch Ban điều hành ATU-Net chia sẻ, ngày nay các cơ sở giáo dục đại học đang được kỳ vọng trở thành động lực chính thúc đẩy tiến bộ xã hội. Chính sự hợp tác, các phương pháp tiếp cận liên ngành, sự chuyển đổi cùng hội nhập quốc tế sẽ giúp các trường đại học kiến tạo môi trường giáo dục đáp ứng tốt các yêu cầu mới của xã hội.
Đặc biệt, bàn về sự bùng nổ của AI, PGS. TS. Mohd Ariffin Abu Hassan khẳng định yếu tố then chốt cần được quan tâm hàng đầu chính là con người.
"Chúng ta không thể để AI kiểm soát mình. Ngược lại, con người phải là chủ thể dẫn dắt và tối ưu hóa việc ứng dụng AI. Một trong những kỹ năng quan trọng mà nhà tuyển dụng tìm kiếm ở người lao động hiện nay là sự am hiểu và khả năng ứng dụng công nghệ trong giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, vấn đề mấu chốt vẫn là sử dụng AI một cách hiệu quả và giữ vững vai trò làm chủ công nghệ", Chủ tịch Ban điều hành ATU-Net nhận định và nhấn mạnh vai trò của các trường đại học trong trang bị các kỹ năng cần thiết cho người học trong kỷ nguyên số.
Chìa khóa nâng cấp chất lượng nhân sự
Tham luận tại chương trình, TS Nguyễn Văn Hùng (ĐH Phenikaa) cho rằng, các ngành công nghiệp đang trải qua quá trình chuyển đổi vô cùng nhanh chóng, những công nghệ mới, mô hình kinh doanh mới và phương thức làm việc mới liên tục xuất hiện, làm thay đổi cả bản chất của công việc lẫn các chuẩn mực hành nghề chuyên môn. Hệ quả là, các kỹ năng và năng lực mà nhà tuyển dụng kỳ vọng cũng thay đổi theo.
Những gì được coi là thiết yếu cách đây 5 năm có thể không còn đủ đáp ứng yêu cầu của hiện tại. Đồng thời, sinh viên cũng mong đợi nhiều hơn một tấm bằng đại học, họ kỳ vọng vào những trải nghiệm học tập ý nghĩa, cơ hội tiếp cận thực tế và sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn cho sự nghiệp tương lai.
Như vậy, các trường đại học đang đối mặt với những thách thức mang tính cốt lõi: Làm thế nào để có thể lắng nghe ý kiến từ doanh nghiệp một cách bài bản, đáp ứng những nhu cầu thay đổi của doanh nghiệp, thị trường lao động và không ngừng cải tiến chất lượng đào tạo. Trong bối cảnh đó, việc các cơ sở giáo dục đại học xây dựng hội đồng cố vấn cho từng ngành, mà thành viên là đại diện các doanh nghiệp, tổ chức là vô cùng quan trọng.
Từ kinh nghiệm thực tế, TS Nguyễn Văn Hùng đưa ra một số kinh nghiệm thúc đẩy quá trình hợp tác giữa doanh nghiệp và nhà trường hiệu quả. Thứ nhất, các trường cần hiểu nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và các bên liên quan. Thứ 2, nhà trường cần kết nối, xây dựng ban cố vấn mang tính đại diện, đa dạng và phù hợp với chương trình đào tạo. Thứ 3, cơ sở đào tạo đừng để các phản hồi của cố vấn từ doanh nghiệp, tổ chức chỉ nằm trên biên bản cuộc họp, hãy chuyển hóa chúng thành các hành động cải tiến trong chính chương trình đào tạo cụ thể. Thứ tư, nhà trường cần tạo cơ hội để sinh viên, giảng viên và doanh nghiệp làm việc cùng nhau thông qua thực tập, dự án, cố vấn, nghiên cứu và các hình thức hợp tác khác. Cuối cùng, cơ sở giáo dục đại học cần đo lường, chứng minh những hoạt động này có thực sự tạo ra giá trị và tác động tích cực đến chất lượng đào tạo hay không.