"Hành trình trả lại tên cho liệt sĩ phải làm bằng mệnh lệnh trái tim"

VOV.VN - Sáng nay (23/7), Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) phối hợp với Bộ Quốc phòng và các cơ quan phối hợp tổ chức hội nghị "Tri ân người có công với cách mạng năm 2024 và ra mắt Ngân hàng gen (ADN) liệt sĩ chưa xác định được thông tin và thân nhân liệt sĩ". Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tham dự và chủ trì hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH Đào Ngọc Dung cho biết, thấm nhuần sâu sắc đạo lý, truyền thống tốt đẹp của dân tộc và lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh, 77 năm qua, Đảng, Nhà nước và Nhân dân ta luôn quan tâm, chăm lo, thực hiện tốt công tác đền ơn đáp nghĩa đối với người có công với cách mạng và thân nhân. Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng và các văn bản hướng dẫn đã kịp thời thể chế hoá quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng về ưu đãi người có công với cách mạng.

Đối tượng người có công ngày càng mở rộng, chế độ ưu đãi ngày một nâng cao gắn liền với sự đảm bảo công bằng và sự đồng thuận của xã hội.

Ngay trong dịp Tháng Bảy truyền thống lịch sử này, Chính phủ đã ban hành Kế hoạch kỷ niệm 77 năm ngày thương binh liệt sĩ, Thường trực Ban Bí thư đã có văn bản phân công lãnh đạo Đảng, Nhà nước thăm hỏi, tặng quà và tham dự các hoạt động kỷ niệm; các địa phương đã hỗ trợ hàng trăm tỷ đồng trong công tác chăm sóc người có công.

Chủ tịch nước đã tặng quà cho gần 1,4 triệu người có công với cách mạng, thân nhân của người có công với cách mạng với tổng kinh phí gần 420 tỷ đồng. Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 77/2024/NĐ-CP ngày 01/7/2024  quy định điều chỉnh mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng từ 2.055.000 đồng lên 2.789.000 đồng (tăng 35,7%). Đây là mức tăng cao nhất qua các lần điều chỉnh mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng trong nhiều thập kỷ vừa qua, được dư luận xã hội và người có công, thân nhân hoan nghênh, ủng hộ.

Về hỗ trợ nhà ở đối với người có công với cách mạng, từ những kết quả nổi bật trong giai đoạn 2013-2020, với hơn 10.000 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Trung ương đảm bảo, cả nước đã hoàn thành việc hỗ trợ xây mới và sửa chữa cho 393.707 hộ người có công với cách mạng theo Quyết định số 22/2013/QĐ-TTg. Đồng thời đang triển khai Đề án hỗ trợ nhà ở người có công với cách mạng giai đoạn đến năm 2025 với dự kiến trên 162.000 hộ, kinh phí khoảng trên 7.000 tỷ đồng.

Các hoạt động đền ơn đáp nghĩa ngày càng phát triển sâu rộng, được xã hội đồng tình hưởng ứng, cùng chăm lo, trở thành nét đẹp truyền thống của dân tộc. 10 năm qua (2013 - 2023), cả nước đã vận động gần 7.900 tỷ đồng để hỗ trợ hộ gia đình người có công; xây dựng mới 67.700 căn nhà và sửa chữa gần 45.900 căn nhà tình nghĩa với tổng kinh phí hỗ trợ trên 12.700 tỷ đồng; tặng hơn 110.000 sổ tiết kiệm cho gia đình chính sách với trên 403 tỷ đồng và hỗ trợ một số trường hợp đặc biệt khó khăn, 2.412 Bà mẹ Việt Nam anh hùng còn sống được các tổ chức nhận chăm sóc, phụng dưỡng suốt đời.

Các công trình ghi công liệt sĩ thường xuyên được quan tâm, chăm sóc, tu bổ, cả nước đã tôn tạo, nâng cấp, sửa chữa, chỉnh trang trên 3000 nghĩa trang liệt sĩ, trên 4000 công trình ghi công liệt sĩ. Tiến hành chuẩn hoá thông tin bia mộ liệt sĩ, 02 năm qua đã điều chỉnh 20.000 bia mộ đang ghi "Liệt sĩ vô danh", đến nay cả nước tuyệt đại bộ phận thống nhất ghi “mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin” theo quy định.

Đối với việc xem xét, công nhận người có công với cách mạng, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết, qua 6 năm triển khai giải quyết hồ sơ tồn đọng đã giải quyết được căn bản trên 7.000 hồ sơ, trong đó, trình Thủ tướng Chính phủ công nhận và cấp bằng Tổ quốc ghi công đối với hơn 2.400 liệt sĩ, phần lớn là liệt sĩ trong thời kỳ chống Pháp và giai đoạn đầu của cuộc kháng chiến chống Mỹ và hơn 2.700 thương binh, người hưởng chính sách như thương binh.

Đây là việc làm vô cùng khó khăn do thời gian đã quá lâu, hồ sơ thất lạc, người giao nhiệm vụ không còn sống, đồng đội, người làm chứng đều đã mất… điển hình như trường hợp cụ Phạm Khánh, chiến sĩ cách mạng Xô viết Nghệ Tĩnh hy sinh năm 1931, sau 92 năm mới tìm được dữ liệu, được công nhận liệt sĩ.

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH Đào Ngọc Dung cũng trăn trở, chiến tranh đã lùi xa, đất nước đã độc lập, thống nhất, nhưng vẫn còn đó biết bao nỗi đau thương, gần 200.000 liệt sĩ chưa được quy tập, gần 300.000 liệt sĩ chưa xác định được thông tin. Những giọt nước mắt vẫn còn lăn trên má của những người mẹ; những ánh mắt mòn mỏi ngóng trông, khắc khoải đợi chờ của những gia đình chưa có thông tin, chưa được biết phần mộ của con, của em, của vợ, chồng, của cha, mẹ mình… ở đâu là những câu hỏi day dứt.

“Thời gian qua, chúng ta đã triển khai Đề án xác định hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin (Đề án 150), thực hiện với phương pháp giám định ADN và thực chứng. Phương pháp giám định ADN đã triển khai gần 10.000 mẫu hài cốt liệt sĩ và hơn 3.000 mẫu sinh phẩm thân nhân liệt sĩ. Kết quả, đã so sánh đối khớp được hơn 1.000 danh tính liệt sĩ để báo tin về cho thân nhân liệt sĩ.

Thực hiện kế hoạch tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin đến năm 2030 và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về chuyển đổi số quốc gia và Đề án 06 của Chính phủ, trên nền tảng hiện nay các đơn vị đã lưu trữ được số liệu của trên 25.000 dữ liệu ADN hài cốt liệt sĩ và thân nhân. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với Bộ Công an đề xuất Chính phủ xây dựng Ngân hàng Gen (ADN) liệt sĩ chưa xác định được thông tin và thân nhân liệt sĩ.

Việc thực hiện lấy mẫu ADN chưa xác định được thông tin và toàn bộ thân nhân trực tiếp của các liệt sĩ chưa xác định thông tin để giám định, lưu trữ trong Ngân hàng Gen sẽ là bước chuẩn bị tốt nhất cho hành trình dài tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Đây là việc làm rất có ý nghĩa, rất linh thiêng, phải chạy đua với thời gian, càng làm càng nhanh càng tốt vì thời gian không cho phép chúng ta kéo dài song đây cũng là nhiệm vụ nặng nề, gian nan, chúng ta làm bằng mệnh lệnh của trái tim trong hành trình tìm kiếm, trả lại tên cho các anh hùng liệt sĩ. Việc kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và công nghệ ADN sẽ đem lại hy vọng đoàn tụ cho nhiều gia đình, góp một phần xoa dịu những mất mát, hy sinh của các thân nhân liệt sĩ”, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung nhấn mạnh.

Việc xây dựng “Ngân hàng gen” liệt sĩ, thân nhân liệt sĩ không chỉ mở ra hy vọng cho hơn 300.000 gia đình người có công mà còn là niềm mong mỏi của toàn Đảng và nhân dân cả nước rằng tương lai không xa, tất cả các liệt sĩ đã nằm xuống, hy sinh vì sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc sẽ được quy tập và xác định được danh tính.

Trong bối cảnh công tác giám định gen còn nhiều khó khăn, không ít gia đình liệt sĩ đã đón nhận niềm vui vỡ òa sau nửa thế kỷ chờ đợi nhờ kết quả giám định ADN mà tìm dược mộ người thân. 

Tại chương trình, 10 gia đình liệt sĩ được trao kết quả giám định gen. Trong đó, có 4 gia đình đã hoàn thành việc xác định hài cốt, đưa liệt sĩ về quê hương.

Là một trong 4 gia đình tìm được thân nhân của mình thông qua giám định gen, bà Phạm Thị Vinh, em gái liệt sĩ Phạm Văn Phước vui mừng, xúc động suốt 2 tuần nay khi xác định được chính xác thông tin của người anh trai: "Nhiều năm nay, gia đình tôi đi tìm anh rất vất vả. Nay cuối cùng đã tìm được anh trở về. Tôi rất biết ơn Đảng, Nhà nước, các cơ quan, bộ ngành đã giúp đỡ gia đình tôi tìm và đưa anh về", bà Vinh xúc động.

Mời quý độc giả theo dõi VOV.VN trên

Tin liên quan

Đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ
Đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ

VOV.VN - Hướng tới kỷ niệm 77 năm ngày Thương binh Liệt sĩ (27/7), sáng nay, tại xã Minh Quang, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình, Ủy ban nhân dân xã Minh Quang và Hội hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam tổ chức Lễ đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ Phan Minh Nham, sinh năm 1955, nhập ngũ tháng 4/1974, hy sinh ngày 14/4/1975  về với đất mẹ.

Đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ

Đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ

VOV.VN - Hướng tới kỷ niệm 77 năm ngày Thương binh Liệt sĩ (27/7), sáng nay, tại xã Minh Quang, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình, Ủy ban nhân dân xã Minh Quang và Hội hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam tổ chức Lễ đón nhận, bàn giao và an táng hài cốt liệt sĩ Phan Minh Nham, sinh năm 1955, nhập ngũ tháng 4/1974, hy sinh ngày 14/4/1975  về với đất mẹ.

Xúc động lễ truy điệu, an táng 130 hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện Việt Nam
Xúc động lễ truy điệu, an táng 130 hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện Việt Nam

VOV.VN - Hôm nay (18/7), tại cửa khẩu Quốc tế Bình Hiệp, UBND tỉnh Long An tổ chức lễ đón nhận và bàn giao hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia qua các thời kỳ chiến tranh, giai đoạn XXIII (mùa khô 2023-2024). Đồng thời, tổ chức lễ truy điệu và an táng hài cốt các liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ huyện Vĩnh Hưng - Tân Hưng.

Xúc động lễ truy điệu, an táng 130 hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện Việt Nam

Xúc động lễ truy điệu, an táng 130 hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện Việt Nam

VOV.VN - Hôm nay (18/7), tại cửa khẩu Quốc tế Bình Hiệp, UBND tỉnh Long An tổ chức lễ đón nhận và bàn giao hài cốt liệt sĩ, quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Campuchia qua các thời kỳ chiến tranh, giai đoạn XXIII (mùa khô 2023-2024). Đồng thời, tổ chức lễ truy điệu và an táng hài cốt các liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ huyện Vĩnh Hưng - Tân Hưng.

Quảng Trị quy tập 10 hài cốt liệt sĩ
Quảng Trị quy tập 10 hài cốt liệt sĩ

VOV.VN - Chiều 16/7, Đội Quy tập hài cốt liệt sỹ Đoàn kinh tế-Quốc phòng 337, Quân khu 4 đã quy tập được 10 hài cốt liệt sỹ tại thị trấn Khe Sanh, huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị. Hiện, công tác tìm kiếm và quy tập đang tiếp tục triển khai mở rộng.

Quảng Trị quy tập 10 hài cốt liệt sĩ

Quảng Trị quy tập 10 hài cốt liệt sĩ

VOV.VN - Chiều 16/7, Đội Quy tập hài cốt liệt sỹ Đoàn kinh tế-Quốc phòng 337, Quân khu 4 đã quy tập được 10 hài cốt liệt sỹ tại thị trấn Khe Sanh, huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị. Hiện, công tác tìm kiếm và quy tập đang tiếp tục triển khai mở rộng.