Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT tại Hà Nội từ lâu đã trở thành một cuộc đua khốc liệt, thậm chí được ví là "nóng" hơn cả xét tuyển vào đại học. Năm nay, sức nóng ấy càng tăng nhiệt khi Hà Nội chính thức áp dụng quy định mới, bỏ khu vực tuyển sinh. Đứng trước bước kỳ thi quan trọng, không chỉ học sinh mà các bậc phụ huynh cũng đang lo lắng, hồi hộp, đồng hành cùng con vượt "vũ môn".  

Trước giờ "G" không khí tại nhiều gia đình có con sinh năm 2011 trở nên hồi hộp hơn bao giờ hết.

Chị Nguyễn Phương Dung (phường Đống Đa, Hà Nội) thu xếp việc cơ quan để có nhiều thời gian hơn cho con: "Kỳ thi diễn ra vào 2 ngày cuối tuần, nên khá thuận lợi cho phụ huynh trong việc đưa đón con đi thi. Nhưng những ngày sát kỳ thi, tôi cũng cố gắng sắp xếp công việc để về nhà sớm hơn, chăm chút cho con từng bữa ăn để có sức khỏe tốt nhất bước vào kỳ thi. Giai đoạn này sự nỗ lực của các con vẫn đóng vai trò quyết định kết quả của kỳ thi, bố mẹ chỉ dù rất lo lắng nhưng vẫn cố gắng động viên, an ủi để con tự tin bước vào kỳ thi".

Chị Dung cũng cho rằng, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 của Hà Nội năm nay còn nóng hơn nhiều so với những năm trước khi số lượng thí sinh tăng cao, thêm vào đó, chính sách bỏ quy định về khu vực tuyển sinh cũng dễ khiến điểm chuẩn các trường "đảo chiều" khó đoán định.

Theo chia sẻ của chị Dung, ban đầu gia đình chị đặt mục tiêu cho con vào trường THPT Lê Quý Đôn (Đống Đa), nhưng trước tình hình cạnh tranh khốc liệt, chị đã phải cân nhắc đưa ra quyết định thực tế hơn là hạ xuống trường THPT Quang Trung để an toàn hơn. Thậm chí, để phòng ngừa rủi ro cao nhất, gia đình chị còn chấp nhận đăng ký nguyện vọng 2 và nguyện vọng 3 tại trường thuộc khu vực huyện Thường Tín, cách nhà tới 20km.

"Các trường khu vực ngoại thành thường có điểm chuẩn thấp hơn. Ở đây cũng là quê ngoại của con, nếu phải theo học tại ngoại thành cũng có thể nhờ họ hàng bên ngoại giúp đỡ", chị Dung cho hay.

Thực tế cho thấy, cuộc đua vào lớp 10 từ lâu đã không còn là câu chuyện của riêng năm học lớp 9. Để chuẩn bị cho bước ngoặt này, nhiều phụ huynh đã phải lên kế hoạch và theo dõi thông tin từ rất sớm. 

Sống tại khu vực Long Biên (Hà Nội), chị Nguyễn Kim Luyến có con gái lớn năm nay đăng ký nguyện vọng vào trường THPT Thạch Bàn theo đúng nguyện vọng của con và gia đình. Tuy nhiên, khi nhìn vào những con số thực tế, chị Luyến không khỏi lo lắng. Năm nay, trường THPT Thạch Bàn chỉ được giao 765 chỉ tiêu, nhưng tổng số lượng học sinh đăng ký ở cả 3 nguyện vọng lại lên tới hơn 5.000 thí sinh. Tỷ lệ chọi quá cao này là áp lực lớn không chỉ với sĩ tử mà là cả gia đình.

“Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 từ trước đến giờ lúc nào tôi cũng vô cùng "nóng". Không chỉ đối với các thí sinh mà đối với cả gia đình, cha mẹ, ông bà. Ngay từ khi con mới bắt đầu bước chân vào cấp 2, tôi đã tìm hiểu khả năng, năng lực của con, vị trí địa lý nơi sinh sống... để hỗ trợ, động viên con học tập hướng tới các trường phù hợp. Tuy nhiên, việc lựa chọn cụ thể thế nào sẽ quyết định nhiều vào thời điểm cuối lớp 9”, chị Luyến chia sẻ.

Đáng chú ý, năm nay cũng là năm đầu tiên Hà Nội áp dụng quy định mới bỏ khu vực tuyển sinh. Đánh giá về sự thay đổi này, chị Luyến cho rằng một mặt, quy định mang lại điểm mới tích cực, mở rộng cơ hội cho những học sinh có năng lực học tập thực sự xuất sắc được tự do lựa chọn trường điểm, trường top theo đúng sở thích mà không bị giới hạn bởi hộ khẩu hay địa giới hành chính. Mặt khác, việc cho phép đăng ký không giới hạn địa bàn lại tạo ra nguy cơ dịch chuyển dòng thí sinh lớn, dẫn đến hiện tượng "tràn tuyến" ở một số nhóm trường trung tâm, đẩy tỷ lệ chọi tăng vọt và khiến điểm chuẩn biến động khó lường. 

Chị Luyến chia sẻ, gần ngày thi, thời tiết nắng nóng, chị đặc biệt chú trọng đến việc chăm sóc sức khỏe cho con với thực đơn cân bằng dinh dưỡng hàng ngày, động viên con không quá căng thẳng, không thức khuya, học quá nhiều những ngày trước "giờ G".

"Với tôi sự nỗ lực hết mình của con là điều quan trọng nhất, để dù có thế nào con cũng không phải nuối tiếc, gia đình luôn đồng hành, chia sẻ để con có thâm thế thoải mái nhất trước kỳ thi", chị Luyến nói.

Thầy Nguyễn Cao Cường, Hiệu trưởng Trường THCS Thái Thịnh (Hà Nội) cho rằng, những ngày sát kỳ thi, cha mẹ cần đồng hành sát sao cùng con mỗi ngày, cùng con điều chỉnh sinh hoạt để trẻ thiết lập được nhịp sinh học phù hợp với thời gian thi thực tế của các buổi thi. Đây là lúc cần tăng cường động viên, tuyệt đối không tạo thêm những áp lực không cần thiết cho con. 

Trong thời gian diễn ra kỳ thi, gia đình cần đặc biệt lưu ý nhắc nhở, tránh tình huống học sinh ngủ quên dẫn đến muộn giờ thi buổi chiều. Cha mẹ hoặc người thân nên trực tiếp đưa đón học sinh đi thi để tạo sự an tâm, tránh việc đến sai điểm thi và kịp thời xử lý các tình huống phát sinh như con quên giấy tờ, đồ dùng học tập. Đặc biệt, cha mẹ không nên xem đáp án các môn sau mỗi buổi thi và tuyệt đối không yêu cầu con phải đối chiếu bài làm, nhằm giữ cho con một tâm lý thoải mái, tự tin cho môn thi kế tiếp. 

Sau khi kỳ thi kết thúc, vai trò của cha mẹ vẫn vô cùng quan trọng. Cha mẹ cần chủ động ổn định tâm lý cho con, bất kể con làm bài tốt hay không tốt. Trong trường hợp không may mắn đạt được nguyện vọng công lập như ý muốn, hãy cùng con tìm kiếm các phương án thay thế phù hợp như trường ngoài công lập, trường đào tạo nghề... và tiếp tục động viên con nỗ lực trên hành trình mới. 

"Kỳ thi vào lớp 10 là một nấc thang quan trọng, nhưng không phải là thước đo duy nhất quyết định tương lai của một đứa trẻ. Sự đồng hành, thấu hiểu và bao dung của cha mẹ trong cả ba giai đoạn trước, trong và sau kỳ thi chính là liều thuốc tinh thần giá trị nhất giúp các con vững vàng vượt qua áp lực, trưởng thành hơn sau mỗi thử thách", thầy Cường nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Quang Tuấn, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội cho rằng, ở lứa tuổi này, các em đang trong giai đoạn phát triển tâm lý, cảm xúc nên rất cần sự đồng hành, chia sẻ và định hướng đúng cách từ người lớn. Vì vậy, để giảm áp lực cho học sinh, cần có sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và toàn xã hội.

Về phía nhà trường, ngoài việc tổ chức ôn tập khoa học, phù hợp với năng lực học sinh, cần đặc biệt quan tâm công tác tư vấn tâm lý, hướng dẫn kỹ năng học tập, kỹ năng quản lý cảm xúc và tạo môi trường học tập tích cực để học sinh tự tin hơn trước kỳ thi. Giáo viên không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn cần là người động viên, khích lệ tinh thần cho các em.

Về phía gia đình, phụ huynh cần đồng hành cùng con bằng sự thấu hiểu, chia sẻ. Điều quan trọng là giúp các em giữ được tâm lý ổn định, có niềm tin vào bản thân và hiểu rằng mỗi học sinh đều có những năng lực, con đường phát triển riêng.

Ngoài ra, xã hội cũng cần có cái nhìn cởi mở hơn về việc lựa chọn môi trường học tập sau trung học cơ sở. Thành công của một học sinh không chỉ được đo bằng việc vào trường công lập hay trường chuyên, mà còn phụ thuộc vào sự phù hợp với năng lực, sở trường và định hướng nghề nghiệp của các em. Ngành Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cũng đang tăng cường truyền thông về phân luồng, đa dạng hóa các cơ hội học tập sau trung học cơ sở nhằm giúp phụ huynh và học sinh có thêm thông tin, từ đó giảm bớt tâm lý căng thẳng, nặng nề trước kỳ thi.

"Kỳ thi vào lớp 10 sẽ không chỉ là một cuộc cạnh tranh mà còn là cơ hội để học sinh thể hiện năng lực, bản lĩnh và lựa chọn con đường phù hợp nhất cho tương lai của mình", ông Tuấn nhấn mạnh.

Đề thi Ngữ văn vào lớp 10 THPT công lập năm 2026 tại Đà Nẵng

VOV.VN - Sáng nay (23/5), thí sinh tham dự kỳ thi tuyển sinh lớp 10 THPT công lập tại Đà Nẵng làm bài thi môn Ngữ văn, hình thức thi tự luận.