Diễn đàn Pháp luật ASEAN 2026: Thêm cơ sở nâng cao năng lực ứng dụng AI

Từ ngày 18 - 19/8, Bộ Tư pháp Việt Nam sẽ đăng cai tổ chức Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 với chủ đề "Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật trong kỷ nguyên số".

Trả lời báo chí về sự kiện quan trọng này, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết, Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 được tổ chức trong bối cảnh chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo đang tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội, trong đó có hoạt động xây dựng và thi hành pháp luật. AI đang mở ra nhiều cơ hội để nâng cao chất lượng hoạch định chính sách, hoàn thiện hệ thống pháp luật, hỗ trợ tổ chức thi hành pháp luật.

Đối với ASEAN, AI được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng và chuyển đổi số của khu vực. Tuy nhiên, giữa các quốc gia thành viên vẫn còn sự khác biệt về thể chế, trình độ phát triển, hạ tầng số và năng lực ứng dụng công nghệ. Điều này hạn chế phần nào khả năng hợp tác, kết nối, liên thông dữ liệu và triển khai tầm nhìn, giải pháp chung trong khối ASEAN.

Theo Thứ trưởng, mặc dù ASEAN là khu vực phát triển năng động, tuy nhiên đang phải chịu tác động lớn từ bối cảnh địa chính trị ngoại khối. Chính vì vậy, việc tăng cường trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ thực tiễn và thúc đẩy hợp tác khu vực trong lĩnh vực này là yêu cầu rất cấp thiết. Đây cũng là đòn bẩy, là sức mạnh cộng hưởng để nâng tầm tiếng nói, sức ảnh hưởng của ASEAN với các cường quốc, các khu vực khác trên thế giới.

Việt Nam đã ban hành Luật Trí tuệ nhân tạo vào tháng 12/2025, là một trong những nước đầu tiên trên thế giới có một luật riêng về nội dung này. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng cho việc nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI theo hướng an toàn, có trách nhiệm; khẳng định chính sách của Việt Nam chủ động hội nhập, hợp tác quốc tế; tham gia xây dựng và định hình chuẩn mực, khung quản trị toàn cầu; bảo đảm lợi ích và chủ quyền quốc gia trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo; khuyến khích hợp tác quốc tế về chia sẻ hạ tầng tính toán hiệu năng cao, dữ liệu, nhân lực, nghiên cứu khoa học và công nhận kết quả đánh giá sự phù hợp.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh cho biết, tháng 11/2025, tại Hội nghị Bộ trưởng Tư pháp ASEAN lần thứ 13 (ALAWMM 13) và Hội nghị Quan chức Pháp luật cao cấp ASEAN (ASLOM) lần thứ 24 được tổ chức tại Manila, Philippines, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã đề xuất sáng kiến Việt Nam đăng cai tổ chức Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật trong kỷ nguyên số”.

Bộ Tư pháp kỳ vọng diễn đàn tạo không gian để đại diện các nước ASEAN cùng trao đổi những kinh nghiệm thực tiễn, tìm kiếm các giải pháp ứng dụng AI một cách an toàn, có trách nhiệm, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật hiện đại, minh bạch và thích ứng với yêu cầu của kỷ nguyên số.

"Việc tiếp tục đăng cai tổ chức Diễn đàn năm 2026 thể hiện vai trò chủ động, tích cực và có trách nhiệm của Việt Nam trong ASEAN, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong hợp tác pháp luật khu vực, khẳng định hình ảnh một quốc gia luôn chủ động đóng góp sáng kiến, thúc đẩy đối thoại và hợp tác vì sự phát triển chung của Cộng đồng ASEAN", Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh cho biết.

Nâng cao năng lực ứng dụng AI trong hoạt động pháp luật và tư pháp

Thứ trưởng Bộ Tư pháp cho biết, diễn đàn sẽ diễn ra từ ngày 18 - 19/8/2026 tại Hà Nội, theo hình thức trực tiếp. Dự kiến sẽ có khoảng 150 đại biểu tham dự, gồm lãnh đạo Chính phủ, lãnh đạo các bộ, ngành của Việt Nam; đại diện lãnh đạo Bộ Tư pháp các nước ASEAN, Trưởng ASLOM của 10 nước thành viên ASEAN, Ban Thư ký ASEAN, Viện Nghiên cứu Kinh tế ASEAN và Đông Á (ERIA), Đại sứ các nước ASEAN tại Việt Nam, Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam, Đại diện Đại sứ quán một số nước đối tác của ASEAN như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Trưởng đại diện một số tổ chức quốc tế tại Việt Nam như UNDP, UNICEF và đại diện OECD.

Diễn đàn dự kiến mời các lãnh đạo, diễn giả, chuyên gia uy tín đến từ nhiều quốc gia với nhiều phiên thảo luận khác nhau nhằm tạo điều kiện để các bên trao đổi nhiều góc nhìn khác nhau về chính sách, công nghệ và kinh nghiệm thực tiễn trong ứng dụng AI.

Chương trình diễn đàn được thiết kế theo hướng kết hợp giữa chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi chính sách và thảo luận chuyên sâu. Các chủ đề trọng tâm bao gồm: thực trạng ứng dụng AI trong xây dựng và hoàn thiện pháp luật; phát triển cổng thông tin pháp luật quốc gia; kinh nghiệm của các nước ASEAN về xây dựng khung pháp lý cho AI; AI trong hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tiếp cận pháp luật; AI tạo sinh trong hoạt động công; cũng như các định hướng tăng cường hợp tác giữa các cơ quan pháp luật và tư pháp ASEAN.

Đặc biệt, các phiên thảo luận bàn tròn sẽ tập trung vào những vấn đề rất mới như "AI cho Chính phủ số" và "Khai thác AI cho quản trị thông minh", tạo cơ hội để các chuyên gia trao đổi sâu về cơ hội cũng như những thách thức đặt ra.

"Chúng tôi kỳ vọng diễn đàn sẽ không chỉ dừng lại ở việc trao đổi học thuật mà còn tạo nền tảng cho những hợp tác thực chất giữa các quốc gia ASEAN. Thông qua các tham luận, thảo luận và chia sẻ kinh nghiệm, Bộ Tư pháp các nước sẽ có thêm cơ sở để hoàn thiện chính sách, nâng cao năng lực ứng dụng AI trong hoạt động pháp luật và tư pháp", Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh nói, đồng thời cho biết thêm, đối với Bộ Tư pháp Việt Nam, những kinh nghiệm quốc tế sẽ là nguồn tham khảo quan trọng trong quá trình tiếp tục đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật, triển khai hiệu quả các chủ trương lớn của Đảng về hoàn thiện thể chế và chuyển đổi số quốc gia.

Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 sẽ diễn ra tại Hà Nội

VOV.VN - Việc Việt Nam đăng cai tổ chức Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 mở ra hướng tiếp cận mới trong hợp tác pháp lý gắn với ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao chất lượng thể chế và hiệu quả thi hành pháp luật.