Kiểm tra, giám sát ngay từ cơ sở để chủ động phòng ngừa sai phạm

Đề nghị kỷ luật 2 cán bộ vi phạm liên quan đến đất đai

Theo thông cáo tại Kỳ họp thứ 13 của Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên, Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy đã xem xét Báo cáo đề nghị thi hành kỷ luật đối với đảng viên vi phạm pháp luật tại Đảng bộ xã Võ Nhai và xã Sảng Mộc.

Qua xem xét, bà Hoàng Thu Trang, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên cho biết, ông Triệu Văn Hiên, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Võ Nhai (cũ), trong thời gian giữ chức Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên (cũ), đã có vi phạm.

Ông Hà Văn Dẫn, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy xã, Phó Chủ tịch Thường trực UBND xã, Phó Bí thư Chi bộ Cơ quan UBND xã Sảng Mộc, trong thời gian giữ chức Phó Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Võ Nhai, cũng có vi phạm.

Theo Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên, các vi phạm liên quan đến quy định về trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo chủ chốt các cấp; quy định về những điều đảng viên không được làm và pháp luật liên quan đến giải quyết thủ tục đất đai.

Các vi phạm được xác định gây hậu quả rất nghiêm trọng, tạo dư luận xấu trong cán bộ, đảng viên và nhân dân, làm giảm uy tín của cá nhân, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị nơi các cán bộ này sinh hoạt, công tác.

Căn cứ nội dung, tính chất, mức độ, hậu quả và nguyên nhân vi phạm, Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên đã đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét, thi hành kỷ luật đối với ông Triệu Văn Hiên và ông Hà Văn Dẫn.

Việc xem xét, đề nghị xử lý kỷ luật cho thấy quan điểm kiên quyết của Tỉnh ủy Thái Nguyên trong xử lý cán bộ, đảng viên vi phạm, đồng thời đặt ra yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, giám sát ngay từ cơ sở để chủ động phòng ngừa sai phạm.

Kiểm tra, giám sát phải bắt đầu từ cơ sở

Theo tinh thần Nghị quyết số 04-NQ/TW năm 2026 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới, công tác kiểm tra, giám sát phải được chú trọng ngay từ cơ sở, chi bộ và tổ chức cơ sở đảng.

Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực phải được thực hiện “kiên quyết, kiên trì, thường xuyên, liên tục, từ cơ sở, chi bộ đảng”. Đây là yêu cầu quan trọng bởi chi bộ là nơi gần nhất với cán bộ, đảng viên, trực tiếp quản lý, giáo dục, rèn luyện và giám sát đảng viên. Nếu công tác kiểm tra được thực hiện thường xuyên, những biểu hiện vi phạm có thể được phát hiện, chấn chỉnh từ sớm, từ xa, thay vì chỉ xử lý khi sai phạm đã trở nên nghiêm trọng.

Trao đổi về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tại Thái Nguyên, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên Phan Thị Nương cho rằng phòng ngừa phải bắt đầu từ cơ sở, trong đó chi bộ giữ vai trò trực tiếp trong quản lý, giáo dục, rèn luyện và giám sát đảng viên.

Theo bà Phan Thị Nương, trước hết phải nâng cao trách nhiệm của cấp ủy và người đứng đầu. Kiểm tra, giám sát không phải là việc riêng của ủy ban kiểm tra. Cấp ủy, bí thư cấp ủy phải thường xuyên tự kiểm tra, chủ động phát hiện và xử lý vấn đề trong nội bộ, không chờ cấp trên vào cuộc.

Cùng với đó, cần chuẩn hóa chương trình, nội dung và quy trình kiểm tra, giám sát ở cơ sở theo hướng thiết thực, dễ thực hiện, tập trung vào việc chấp hành quy chế làm việc, quản lý tài chính, tài sản, công tác cán bộ, trách nhiệm nêu gương và thực hiện nhiệm vụ chính trị.

Đội ngũ cán bộ kiểm tra cơ sở cũng cần được nâng cao năng lực thông qua tập huấn chuyên sâu, hướng dẫn trực tiếp, kiểm tra hồ sơ và xử lý các tình huống thực tế.

Một yêu cầu khác là tăng cường giám sát việc thực hiện nhiệm vụ và quan hệ xã hội của đảng viên, nhất là tại những nơi có biểu hiện mất đoàn kết, đơn thư kéo dài, dư luận bức xúc hoặc người đứng đầu thiếu trách nhiệm.

“Kiểm tra chỉ thực sự có hiệu quả khi hạn chế được sửa chữa, cơ chế được hoàn thiện và sai phạm không tái diễn”, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên nhấn mạnh.

Kiểm soát quyền lực từ khi giao quyền

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên Phan Thị Nương, để phát huy hiệu quả Nghị quyết 04, kiểm soát quyền lực phải bắt đầu ngay từ khi quyền lực được thiết kế, được giao, được thực thi và được đánh giá.

Khâu đầu tiên là phân công, phân cấp, ủy quyền. Thẩm quyền phải rõ, trách nhiệm phải cụ thể; không để tình trạng quyền lực tập trung nhưng trách nhiệm phân tán hoặc lấy danh nghĩa tập thể để che khuất trách nhiệm cá nhân.

Thứ hai là công tác cán bộ. Việc kiểm soát quyền lực phải được thực hiện từ đánh giá, quy hoạch, bổ nhiệm, điều động đến sử dụng cán bộ; không để tác động, vận động hoặc lợi ích nhóm chi phối.

Thứ ba là quy trình ra quyết định. Những vấn đề liên quan đến đất đai, đầu tư, tài chính, tài sản công, đấu thầu và công tác cán bộ phải được thực hiện đúng nguyên tắc, đúng thẩm quyền, công khai và có thể kiểm tra.

Thứ tư là quản lý tài sản, thu nhập, lợi ích và các mối quan hệ có khả năng tác động đến việc thực thi công vụ.

Thứ năm là trách nhiệm giải trình và kiểm tra sau quyết định. Người có thẩm quyền phải giải trình được lý do ra quyết định, căn cứ pháp lý, hiệu quả của quyết định và trách nhiệm của mình.

Đồng thời, cần kiểm soát quyền lực ngay trong các cơ quan có chức năng kiểm tra, thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử, không để quyền lực kiểm tra bị lạm dụng hoặc bị chi phối.

“Có thể khái quát: quyền lực phải được ràng buộc bằng thể chế, vận hành theo quy trình, soi sáng bằng công khai, giám sát bằng dữ liệu và kiểm chứng bằng trách nhiệm”, bà Phan Thị Nương nói.

Kiểm tra để xây dựng văn hóa liêm chính

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Thái Nguyên, công tác kiểm tra không chỉ nhằm phát hiện và xử lý vi phạm mà mục tiêu cao hơn là xác lập chuẩn mực, xây dựng ý thức tự giác và hình thành môi trường để cán bộ, đảng viên “không thể, không dám, không muốn và không cần” tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Thông qua kiểm tra, giới hạn của quyền lực và trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân được làm rõ. Qua đó, mỗi cán bộ biết việc gì được làm, việc gì không được làm và phải chịu trách nhiệm đến đâu. Đồng thời cũng giúp phát hiện những sơ hở của thể chế, quy trình và phương thức quản lý để kiến nghị sửa đổi, hoàn thiện, không để bất cập của cơ chế trở thành điều kiện phát sinh tiêu cực.

Việc xử lý nghiêm minh, công bằng còn có ý nghĩa bảo vệ cán bộ liêm chính, bảo vệ những người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Người làm đúng phải được bảo vệ; người vi phạm phải bị xử lý; người tự giác phát hiện, khắc phục hậu quả cần được xem xét khách quan, nhân văn theo đúng quy định.

Chương trình hành động của Tỉnh ủy Thái Nguyên cũng đặt ra yêu cầu thống kê, công bố các dạng sai phạm được phát hiện qua kiểm tra, giám sát, thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử để cảnh tỉnh, cảnh báo, răn đe và phòng ngừa. Đây được xem là phương thức quan trọng nhằm chuyển kết quả xử lý từng vụ việc thành bài học chung cho cả hệ thống, qua đó nâng cao hiệu quả phòng ngừa.

Nghị quyết 04 chỉ ra "điểm chặn" tham nhũng từ gốc

VOV.VN - Nghị quyết 04-NQ/TW yêu cầu tăng cường phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ngay từ cơ sở. Theo luật sư Đinh Nhật Quang, muốn hiện thực hóa mục tiêu này cần kiểm soát quyền lực ngay từ chi bộ, tăng kiểm tra, giám sát thường xuyên và hoàn thiện cơ chế phòng ngừa.