Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa ký ban hành Nghị quyết 05 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng. Trong đó, nêu rõ quan điểm kiểm tra, giám sát phải là một trong những phương thức, chức năng lãnh đạo quan trọng nhất và là cơ chế để Đảng tự chỉnh đốn, tự hoàn thiện, nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền.

Đáng chú ý, Trung ương yêu cầu xây dựng cơ chế giám sát thường xuyên, coi đây là khâu đột phá; kịp thời phát hiện, uốn nắn, chấn chỉnh, khắc phục, ngăn ngừa vi phạm, không để vi phạm, khuyết điểm nghiêm trọng hơn, phức tạp hơn...

Kiểm tra, giám sát là một trong những phương thức, chức năng lãnh đạo quan trọng nhất, là cơ chế để Đảng tự chỉnh đốn, tự hoàn thiện và nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền; là công cụ để kiểm soát quyền lực, giữ vững kỷ luật, kỷ cương của Đảng; là yếu tố bảo đảm đường lối của Đảng được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả trong thực tiễn và là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục của toàn Đảng, của mỗi cấp ủy, tổ chức đảng và ủy ban kiểm tra các cấp mà trực tiếp, trước hết là người đứng đầu cấp ủy.

Trong những năm qua, công tác kiểm tra, giám sát của Đảng đã góp phần quan trọng vào đấu tranh, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đặc biệt, trong nhiệm kỳ khóa XIII của Đảng, ngành kiểm tra của Ðảng đã hoàn thành khối lượng lớn công việc vừa khó, vừa nhạy cảm, phức tạp. Công tác kiểm tra, giám sát ngày càng phát huy vai trò, vị trí quan trọng, thực sự là "thanh bảo kiếm" trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xứng đáng với niềm tin của nhân dân.

Việc công khai các kết luận kiểm tra của Đảng cho thấy, Đảng "nói đi đôi với làm", biến Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng và Kết luận 21 của Hội nghị Trung ương 4 (Khóa XIII) thành hành động cụ thể. Qua đó, góp phần nâng cao uy tín, sức chiến đấu của Đảng và cũng là biện pháp cảnh tỉnh, răn đe có hiệu quả. Có thể thấy, hoạt động kiểm tra, giám sát của cấp ủy, ủy ban kiểm tra các cấp đạt kết quả khá toàn diện; kỷ luật, kỷ cương được thực hiện nghiêm minh với phương châm "không có vùng cấm, không có ngoại lệ", tạo bước đột phá mới trong phát hiện, xử lý tham nhũng, lãng phí, tiêu cực...

Trong bối cảnh đó, tại Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá 14 diễn ra vào tháng 3 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh một thực tế đáng chú ý: khi đất nước đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, với hàng loạt công trình, dự án quy mô lớn và các cơ chế, chính sách mới theo hướng thông thoáng hơn, cởi mở hơn để khơi thông nguồn lực phát triển, thì nguy cơ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực cũng gia tăng, không chỉ về phạm vi mà còn ở mức độ tinh vi. Thực tiễn cho thấy, chính ở những lĩnh vực có nhiều ưu đãi, lại dễ trở thành điểm phát sinh rủi ro nếu thiếu cơ chế phòng ngừa, kiểm tra, kiểm soát hiệu quả. Do đó, yêu cầu đặt ra là phải tiếp tục hoàn thiện thể chế theo hướng đủ chặt chẽ để “không thể” tham nhũng, lãng phí; đồng thời xây dựng và vận hành các cơ chế kiểm tra, giám sát đủ mạnh để “không dám” và tiến tới “không muốn” tham nhũng.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ: "Công tác kiểm tra giám sát, kiểm soát quyền lực phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thời gian tới phải được triển khai với quyết tâm chính trị cao, hành động kiên quyết, kiên trì, thường xuyên và liên tục. Xử lý nghiêm minh mọi vi phạm, bảo đảm nguyên tắc "không có vùng cấm, không có ngoại lệ", nhưng đồng thời phải quán triệt sâu sắc tính nhân văn, thượng tôn pháp luật và mục tiêu phát triển. Trong đó, phải thiết lập và vận hành hiệu quả các cơ chế bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Phân định rõ ranh giới giữa sai phạm do động cơ vụ lợi với sai sót trong quá trình thử nghiệm, đổi mới".

Từ yêu cầu thực tế phải đổi mới để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, Trung ương Đảng thống nhất ban hành Nghị quyết 05 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng. Nghị quyết 05 nêu rõ quan điểm kiểm tra, giám sát phải là một trong những phương thức, chức năng lãnh đạo quan trọng nhất và là cơ chế để Đảng tự chỉnh đốn, tự hoàn thiện, nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền. Đáng chú ý, Trung ương yêu cầu xây dựng cơ chế giám sát thường xuyên, coi đây là khâu đột phá để ủy ban kiểm tra các cấp có đủ thẩm quyền và điều kiện tiếp cận đầy đủ, toàn diện thông tin, hoạt động của tổ chức Đảng, đảng viên.

Ông Hà Quốc Trị, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương cho rằng: Trung ương đề ra việc kịp thời phát hiện, uốn nắn, chấn chỉnh, khắc phục, ngăn ngừa vi phạm, không để vi phạm, khuyết điểm nghiêm trọng hơn, phức tạp hơn.

"Trước hết, đổi mới về tư duy và nhận thức trong công tác kiểm tra, giám sát của Đảng. Công tác kiểm tra, giám sát không chỉ chú trọng khi phát hiện, tức là phải chuyển "từ bị động sang chủ động". Tức là, không cần phải có vụ việc mà khi ban hành những Chỉ thị, Nghị quyết, Kết luận... đã phải kiểm tra và giám sát thường xuyên nhằm chấn chỉnh khắc phục, không để những sai phạm xảy ra nghiêm trọng. Đây có thể nói là một thay đổi rất cơ bản trong tư duy của người tiến hành công tác kiểm tra. Về phương pháp và cách làm cũng có sự thay đổi để đáp ứng, tập trung vào những nghị quyết trọng tâm để đột phá, phát triển, đáp ứng yêu cầu phát triển trong năm 2026 và những năm tiếp theo để phục vụ tăng trưởng hai con số", ông Hà Quốc Trị nói.

Nghị quyết 05 về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng yêu cầu tập trung kiểm tra các vấn đề cấp bách theo yêu cầu nhiệm vụ và thực tiễn đặt ra; các lĩnh vực trọng yếu, nhạy cảm, phức tạp, dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, các nhiệm vụ, thẩm quyền mới như kiểm soát tài sản, thu nhập và thu hồi tài sản do tham nhũng, lãng phí, tiêu cực...chuyển từ thụ động sang chủ động, nắm chắc tình hình thông qua giám sát thường xuyên, giám sát trên dữ liệu; kịp thời phát hiện, ngăn chặn khuyết điểm, vi phạm ngay từ khi mới manh nha, cùng với việc phát hiện các nhân tố mới tích cực, mang tính đột phá, hiệu quả để nhân rộng, hình thành và lan tỏa văn hóa chính trị trách nhiệm trong Đảng.

Trung ương yêu cầu xây dựng cơ chế bảo vệ, khuyến khích cán bộ, đảng viên dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì sự phát triển của đất nước, theo dõi, đôn đốc thực hiện nghiêm các kết luận sau kiểm tra, giám sát; chuyển đổi số toàn diện trong ngành kiểm tra Đảng; xây dựng đội ngũ cán bộ kiểm tra bản lĩnh, liêm chính...

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến công tác kiểm tra, giám sát. Người cho rằng, "Chín phần mười khuyết điểm trong công việc của chúng ta là vì thiếu sự kiểm tra" và công tác kiểm tra "góp phần vào việc củng cố Đảng về tư tưởng, tổ chức". Trong bối cảnh hiện nay yêu cầu của Nghị quyết 05 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng là xây dựng cơ chế giám sát thường xuyên, kịp thời phát hiện, uốn nắn, chấn chỉnh, khắc phục, ngăn ngừa vi phạm, không để vi phạm, khuyết điểm nghiêm trọng hơn, phức tạp hơn... Có như vậy, công tác kiểm tra, giám sát mới phát huy vai trò, vị trí quan trọng trong kỷ nguyên mới, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Những điểm mới trong Nghị quyết 05 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng là "kim chỉ nam" cho những người làm công tác kiểm tra, giám sát của Đảng.

5 nội dung công việc Tổng Bí thư khái quát trong phiên bế mạc Hội nghị Trung ương lần thứ 2 khoá XIV

VOV.VN - 5 nhóm vấn đề được Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh tại phiên bế mạc Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV không chỉ là nhiệm vụ trước mắt, mà là những trụ cột chiến lược định hình tương lai phát triển đất nước. Triển khai hiệu quả 5 trụ cột này chính là tạo nền tảng vững chắc cho đất nước phát triển nhanh và bền vững.