Cục phó A05: Sau mỗi vụ lừa đảo trực tuyến, không chỉ có một nạn nhân mất tiền
VOV.VN - Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Cục Phó A05, tội phạm mạng ngày nay không chỉ tấn công vào hệ thống kỹ thuật mà còn tấn công vào toàn bộ hành trình số của người dùng.
Phát biểu tại phiên hội thảo chuyên đề “Tăng cường liên kết đa bên trong hệ sinh thái tài chính hướng đến bảo vệ người dùng và củng cố niềm tin số” thuộc Diễn đàn “Digital Trust in Finance 2026”, Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Quân (Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - A05 Bộ Công an) cho rằng chủ đề của hội thảo là “đúng thời điểm”, khi quá trình chuyển đổi số đang mở rộng rất nhanh trong lĩnh vực tài chính.
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, sự phát triển nhanh của các dịch vụ tài chính số đang tạo ra nhiều tiện ích chưa từng có cho người dùng. Người dân hiện có thể mở tài khoản, chuyển tiền, đầu tư, thanh toán, vay tiêu dùng hay giao dịch chứng khoán chỉ bằng vài thao tác trên điện thoại.
Tuy nhiên, song hành với tốc độ đó là sự gia tăng của các hình thức lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi, có tổ chức và khai thác mạnh yếu tố công nghệ. Ông dẫn số liệu của Bộ Công an cho biết, trong năm 2025, thiệt hại do các hình thức lừa đảo trực tuyến tại Việt Nam ước tính đã vượt hơn 8.000 tỷ đồng.
Đại tá Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh, sau mỗi vụ lừa đảo, không chỉ có một nạn nhân mất tiền, còn có: một gia đình bị tổn thương, một người dùng mất niềm tin vào dịch vụ số, một tổ chức tài chính bị đặt trong áp lực xử lý khủng hoảng, một nền tảng bị nghi ngờ. Và rộng hơn, cả hệ sinh thái phải đối mặt với tâm lý e ngại, dè chừng.
"Điểm đáng chú ý là tội phạm mạng ngày nay không chỉ tấn công vào hệ thống kỹ thuật. Chúng tấn công vào toàn bộ hành trình số của người dùng", Phó Cục trưởng A05 cho biết.
Trên hành trình đó, người dùng có thể bị tiếp cận qua mạng xã hội, quảng cáo trực tuyến hoặc các nhóm tư vấn đầu tư; bị dẫn dắt qua website, ứng dụng, cuộc gọi, tin nhắn hoặc nội dung giả mạo; rồi từng bước bị khai thác thông tin cá nhân, thông tin tài khoản và hành vi giao dịch.
Từ đó, lãnh đạo A05 cho rằng một vụ lừa đảo hiện nay có thể liên quan đồng thời tới mạng xã hội, nhà mạng, ngân hàng, ví điện tử, công ty chứng khoán, nền tảng quảng cáo, doanh nghiệp công nghệ, KOL, cơ quan quản lý và lực lượng chức năng.
“Nói cách khác, tội phạm đã tổ chức hành vi theo chuỗi một cách bài bản và chuyên nghiệp; nếu cơ chế phòng ngừa và xử lý của chúng ta vẫn rời rạc theo từng khâu, toàn hệ sinh thái sẽ luôn phản ứng chậm hơn chúng” - Đại tá Nguyễn Hồng Quân cảnh báo.
Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao cũng nhấn mạnh vai trò của báo chí, truyền thông và KOLs trong việc lan tỏa thông tin chính xác, nâng cao “miễn dịch số” cho cộng đồng.
“Trong tài chính số, mỗi tổ chức có thể có sản phẩm riêng, khách hàng riêng và lợi thế cạnh tranh riêng. Nhưng khi nói đến niềm tin, chúng ta có một lợi ích chung”, theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân.