Tàu chiến Mỹ kiệt sức trước tham vọng "Hạm đội vàng" của ông Trump

Hiện các tàu chiến của Hải quân Mỹ vẫn phải thực hiện những đợt triển khai kéo dài và ngành đóng tàu tiếp tục đối mặt với nhiều vấn đề về tiến độ, chi phí và năng lực sản xuất.

Áp lực đối với Hải quân Mỹ

Tình trạng của tàu sân bay USS Abraham Lincoln là một ví dụ rõ nét về sự căng thẳng giữa yêu cầu tác chiến hiện tại và kế hoạch tái cấu trúc, mở rộng hạm đội của chính quyền ông Trump.

Tàu sân bay này gần đây trải qua 260 ngày liên tục trên biển mà không ghé cảng, vượt kỷ lục 204 ngày được thiết lập trong thời kỳ đại dịch COVID-19. Gia đình các thủy thủ bày tỏ lo ngại về tình trạng kiệt sức và sức khỏe tinh thần của họ, trong khi một số nghị sĩ đặt câu hỏi liệu Hải quân Mỹ có đang đặt ra yêu cầu quá lớn đối với những thủy thủ đoàn vốn phải hoạt động trong điều kiện áp lực cao.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Trump tìm cách mở rộng quy mô hải quân, khôi phục một số công nghệ từng được sử dụng trước đây và phát triển thế hệ tàu chiến chạy bằng năng lượng hạt nhân mới. Tuy nhiên, thay vì giải quyết những điểm nghẽn hiện hữu, các kế hoạch này có nguy cơ làm gia tăng áp lực đối với một lực lượng đang phải đối mặt với tình trạng chậm tiến độ, chi phí vượt dự toán và thiếu tàu đủ điều kiện sẵn sàng triển khai.

Hệ quả về nhân lực

Đợt triển khai của USS Abraham Lincoln cho thấy những hệ quả về nhân lực khi các hoạt động tác chiến kéo dài. Tàu sân bay này đã hoạt động liên tục trong nhiều tháng trong bối cảnh cường độ hoạt động quân sự gia tăng. Một số báo cáo cho biết thủy thủ phải đối mặt với thời gian thực hiện nhiệm vụ kéo dài, trong khi gia đình họ gặp khó khăn trong việc duy trì liên lạc.

Áp lực này có thể không chỉ giới hạn ở USS Abraham Lincoln. Theo một số nguồn tin, tàu sân bay USS George Washington đang di chuyển từ khu vực Thái Bình Dương về phía Tây Á và có thể được điều động thay thế USS Abraham Lincoln. Diễn biến này cho thấy Hải quân Mỹ vẫn phải duy trì các cam kết triển khai trên toàn cầu ngay cả khi nhu cầu luân phiên lực lượng và cho phép thủy thủ đoàn nghỉ ngơi ngày càng trở nên cấp thiết.

Không chỉ riêng USS Abraham Lincoln, tàu sân bay USS Gerald R. Ford cũng đối mặt những thách thức tương tự. Tàu sân bay này hoàn thành đợt triển khai kéo dài 11 tháng tính đến đầu năm nay, trong đó hoạt động tại khu vực Caribe và Tây Á. Trong thời gian triển khai, con tàu đã gặp một số sự cố, chẳng hạn như hỏa họan. 

Những trường hợp trên cho thấy việc duy trì nhịp độ triển khai cao trong thời gian dài không chỉ ảnh hưởng đến khả năng bảo dưỡng tàu mà còn tạo thêm sức ép đối với thủy thủ đoàn.

Thách thức với tham vọng mở rộng hạm đội

Trong khi Hải quân Mỹ đang nỗ lực giải quyết những vấn đề trước mắt, Tổng thống Trump thúc đẩy kế hoạch mở rộng đáng kể lực lượng.

Một trong những đề xuất đáng chú ý của ông là xây dựng "Hạm đội vàng", bao gồm các tàu chiến chạy bằng năng lượng hạt nhân có quy mô lớn và chi phí rất cao. Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) ước tính chiếc tàu đầu tiên thuộc chương trình này có thể tiêu tốn hơn 23 tỷ USD, cao hơn khoảng 1 tỷ USD so với chi phí của một tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân tiếp theo trong chương trình hiện tại.

Tuy nhiên, câu hỏi lớn hơn là liệu Mỹ có đủ năng lực đóng những con tàu này trong thời gian mà chính quyền mong muốn hay không.

Các xưởng đóng tàu Mỹ hiện phải xử lý khối lượng công việc tồn đọng lớn và tình trạng chậm tiến độ ở nhiều chương trình, từ tàu sân bay, tàu ngầm đến tàu khu trục. Việc bổ sung một chương trình tàu chiến chạy bằng năng lượng hạt nhân phức tạp có thể tiếp tục gây áp lực lên năng lực sản xuất hiện có, đồng thời làm tăng nguy cơ chậm tiến độ đối với cả những chương trình mới và các loại tàu mà hải quân đang cần bổ sung trong ngắn hạn.

Điều này tạo ra một nghịch lý: chính quyền ông Trump muốn nhanh chóng xây dựng một lực lượng hải quân lớn hơn và có năng lực mạnh hơn, nhưng nền tảng công nghiệp quốc phòng của Mỹ hiện vẫn gặp khó khăn trong việc hoàn thành các chương trình đóng tàu hiện có đúng tiến độ và trong phạm vi ngân sách.

Nếu không giải quyết được những điểm nghẽn về năng lực đóng tàu, bảo dưỡng và nhân lực, việc mở rộng danh mục chương trình sẽ không giúp hải quân nhanh chóng tăng số lượng tàu sẵn sàng chiến đấu. Ngược lại, điều này có nguy cơ tiếp tục kéo căng nguồn lực của một lực lượng vốn đã chịu áp lực lớn từ các nhiệm vụ triển khai trên toàn cầu.

Lo ngại về sự thay đổi thiết kế

Tổng thống Donald Trump đã chỉ đạo rà soát khả năng khôi phục hệ thống máy phóng hơi nước trên các tàu sân bay lớp Ford, thay thế hệ thống máy phóng điện từ đang được trang bị trên những tàu này.

Động thái này làm dấy lên lo ngại trong giới chuyên gia quốc phòng và ngành công nghiệp, bởi việc thay đổi thiết kế sau nhiều năm phát triển có thể phát sinh thêm chi phí, kéo dài tiến độ và làm phức tạp quá trình tích hợp hệ thống.

General Atomics, nhà thầu phát triển hệ thống máy phóng điện từ, cho biết chương trình đã hoàn thành khoảng một nửa quá trình phát triển. Công ty cảnh báo việc thay đổi định hướng vào thời điểm này có thể kéo theo những hệ quả đáng kể đối với chi phí, tiến độ và khả năng tích hợp trên tàu.

Xét tổng thể, việc tàu USS Abraham Lincoln phải duy trì đợt triển khai kéo dài, kế hoạch đóng mới những tàu chiến có chi phí rất cao và việc xem xét thay đổi công nghệ trên các tàu sân bay hiện có cho thấy Hải quân Mỹ đang phải xử lý nhiều yêu cầu cùng lúc.

Trong khi lực lượng này vẫn phải duy trì các nhiệm vụ triển khai trên toàn cầu, Washington đồng thời muốn mở rộng quy mô hạm đội và đẩy nhanh quá trình hiện đại hóa. Tuy nhiên, những hạn chế về nhân lực, bảo dưỡng, năng lực đóng tàu và công nghệ có thể khiến các mục tiêu này khó đạt được trong thời gian ngắn.

Thách thức đặt ra đối với Hải quân Mỹ không chỉ là xây dựng thêm nhiều tàu chiến, mà còn phải bảo đảm những con tàu hiện có được duy trì, bảo dưỡng và vận hành hiệu quả, đồng thời tránh để các chương trình mới tiếp tục gây quá tải cho nguồn lực vốn đã hạn chế.

Mỹ điều USS George Washington tới Trung Đông, Thái Bình Dương “hở sườn”?

VOV.VN - Kế hoạch của Mỹ triển khai tàu sân bay USS George Washington từ Thái Bình Dương tới Trung Đông thay thế tàu sân bay USS Abraham Lincoln, làm dấy lên lo ngại về khoảng trống lực lượng tại khu vực.