Bước qua tuổi 40, cơ quan nào dễ suy giảm chức năng nhất?
VOV.VN - Sau tuổi 40, cơ thể bắt đầu xuất hiện nhiều dấu hiệu lão hóa như mắt kém, cơ bắp suy giảm, dễ hụt hơi hay ngủ kém. Tuy nhiên, tốc độ thay đổi ở mỗi người khác nhau, trong đó mắt và cơ bắp thường là những bộ phận bộc lộ dấu hiệu sớm.
Mắt thường xuất hiện thay đổi sớm
Sau tuổi 40, khả năng nhìn gần thường giảm do thủy tinh thể kém đàn hồi, khiến mắt khó điều tiết. Người mắc lão thị có thể khó đọc chữ nhỏ, phải đưa sách hoặc điện thoại ra xa, cần thêm ánh sáng và dễ mỏi mắt khi nhìn gần. Đây là thay đổi tự nhiên theo tuổi, nhưng không phải mọi vấn đề thị lực đều do lão hóa. Người trên 40 tuổi, đặc biệt người tăng huyết áp, đái tháo đường hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh mắt, nên khám định kỳ để phát hiện sớm đục thủy tinh thể, tổn thương võng mạc hoặc tăng nhãn áp.
Cơ bắp bắt đầu giảm nếu ít vận động
Sau tuổi 40, khối lượng và sức mạnh cơ bắp có xu hướng giảm, rõ hơn ở người ít vận động. Biểu hiện thường gặp là nhanh mệt khi leo cầu thang, khó mang vác hoặc lâu hồi phục sau tập luyện. Duy trì vận động, kết hợp các bài tập sức bền và tăng sức mạnh cùng chế độ ăn đủ chất, đặc biệt protein, giúp duy trì và cải thiện khối cơ.
Mạch máu kém đàn hồi theo thời gian
Sau tuổi 40, thành động mạch có xu hướng cứng và kém đàn hồi, khiến huyết áp tâm thu ở nhiều người tăng dần. Nếu huyết áp cao kéo dài không được kiểm soát, nguy cơ tổn thương tim mạch và đột quỵ cũng tăng. Mức độ thay đổi phụ thuộc vào lối sống và yếu tố di truyền. Vì vậy, nên kiểm tra huyết áp định kỳ, duy trì vận động, kiểm soát cân nặng và hạn chế muối, thuốc lá, rượu bia.
Ở phụ nữ, buồng trứng thay đổi rõ hơn khi bước vào tuổi trung niên
Ở phụ nữ, chức năng buồng trứng và dự trữ nang noãn giảm dần từ tuổi 40, tiến tới giai đoạn mãn kinh. Thời kỳ tiền mãn kinh có thể gây rối loạn kinh nguyệt, bốc hỏa, đổ mồ hôi ban đêm, khó ngủ và thay đổi tâm trạng. Khi estrogen giảm, sức khỏe xương, tim mạch và thành phần cơ thể cũng có thể bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, không phải ai sau 40 tuổi cũng mãn kinh ngay; nếu triệu chứng bất thường kéo dài, nên thăm khám để được tư vấn phù hợp.
Chức năng thận có thể giảm nhưng chưa chắc là bệnh
Theo tuổi tác, khả năng lọc của thận có thể giảm nhưng mức độ khác nhau ở mỗi người và không đồng nghĩa với bệnh thận. Nguy cơ suy giảm chức năng thận cao hơn ở người tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn chuyển hóa hoặc sử dụng thuốc, đặc biệt thuốc giảm đau, không đúng cách. Kiểm soát bệnh nền và dùng thuốc theo hướng dẫn giúp bảo vệ chức năng thận khi tuổi tăng.
Gan dễ chịu tác động hơn
Gan có khả năng tự phục hồi nhưng vẫn chịu tác động của tuổi tác và lối sống. Uống nhiều rượu bia, viêm gan virus, thừa cân, béo phì và rối loạn chuyển hóa có thể làm tăng nguy cơ tổn thương gan. Vì vậy, nên hạn chế rượu bia, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống cân bằng và kiểm tra sức khỏe khi có yếu tố nguy cơ.
Sau tuổi 40 nên kiểm tra gì?
Sau tuổi 40, không nên xét nghiệm tràn lan mà cần dựa vào tuổi, giới tính, tiền sử gia đình, bệnh lý và yếu tố nguy cơ. Nên kiểm tra huyết áp, đường huyết, HbA1c, mỡ máu; tùy trường hợp có thể đánh giá chức năng gan, thận và viêm gan B, C. Thị lực cũng cần được theo dõi, đồng thời thực hiện tầm soát ung thư phù hợp với độ tuổi và nguy cơ, thay vì chờ xuất hiện triệu chứng.
Làm gì để duy trì sức khỏe khi tuổi tăng?
Lão hóa là quá trình tự nhiên nhưng có thể làm chậm tác động bằng lối sống lành mạnh. Nên vận động thường xuyên, kết hợp bài tập sức bền và tăng sức mạnh; ăn đa dạng, ưu tiên rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, protein phù hợp và hạn chế muối, đồ chế biến sẵn, rượu bia, thuốc lá. Ngủ đủ giấc cũng giúp cơ thể phục hồi. Đặc biệt, không nên cho rằng mọi bất thường đều do tuổi tác; các dấu hiệu như đau ngực, khó thở, yếu hoặc tê một bên, nói khó, mất thị lực đột ngột, vàng da, tiểu hoặc đi ngoài ra máu, sụt cân nhanh cần được khám sớm.
Muốn chậm lão hóa sau tuổi 40, phụ nữ nên ăn 7 loại quả này
VOV.VN - Bước vào tuổi 40, làn da và sức khỏe bắt đầu có nhiều thay đổi. Bổ sung đa dạng trái cây giàu vitamin, chất xơ và chất chống oxy hóa có thể góp phần hỗ trợ cơ thể khỏe mạnh, duy trì làn da và làm chậm các dấu hiệu lão hóa.
