Đàm phán Mỹ - Iran dự kiến sẽ tiếp tục trong ngày 12/4
VOV.VN - Đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Islamabad tạm dừng sau 14 giờ, song nhiều bất đồng lớn vẫn tồn tại, đặc biệt liên quan eo biển Hormuz, tài sản đóng băng và chương trình hạt nhân.
Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 6 tuần giữa hai nước đã tạm thời kết thúc, song vẫn còn tồn tại nhiều khác biệt chưa được giải quyết. Thông tin được Chính phủ Iran công bố sáng sớm 12/4.
Theo Reuters, các cuộc tiếp xúc tại thủ đô Islamabad đánh dấu cuộc gặp trực tiếp đầu tiên giữa Mỹ và Iran trong hơn một thập kỷ, đồng thời là các cuộc thảo luận cấp cao nhất kể từ sau Cách mạng Hồi giáo Iran 1979. Kết quả của tiến trình này được đánh giá có thể quyết định tương lai của lệnh ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần, cũng như khả năng mở lại eo biển Hormuz – tuyến hàng hải then chốt vận chuyển khoảng 20% nguồn cung năng lượng toàn cầu, hiện đang bị Iran phong tỏa kể từ khi xung đột bùng phát. Cuộc chiến đã khiến giá dầu thế giới tăng mạnh và gây thiệt hại lớn về người.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, phía Iran cho biết sau 14 giờ làm việc, các cuộc đàm phán đã khép lại và các chuyên gia kỹ thuật của hai bên sẽ tiếp tục trao đổi tài liệu. “Đàm phán sẽ tiếp tục bất chấp một số khác biệt còn tồn tại”, tuyên bố nêu rõ, nhưng không đề cập thời điểm nối lại.
Một phóng viên truyền hình nhà nước Iran cho biết các cuộc thảo luận dự kiến sẽ tiếp tục trong ngày 12/4.
Theo nguồn tin từ phía trung gian Pakistan, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và con rể Tổng thống Donald Trump là Jared Kushner đã có cuộc gặp kéo dài khoảng 2 giờ với Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araqchi trước khi tạm nghỉ.
Đến nay, chính quyền Mỹ chưa đưa ra bình luận chính thức về việc đàm phán đã kết thúc hay những bất đồng còn tồn tại.
Phái đoàn Iran đến Islamabad từ ngày 11/4 trong trang phục màu đen để tưởng niệm cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei cùng những người thiệt mạng trong chiến sự. Theo phía Iran, họ mang theo giày dép và đồ dùng của một số học sinh thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ nhằm vào một trường học gần khu quân sự. Lầu Năm Góc cho biết vụ việc đang được điều tra.
Một nguồn tin khác từ Pakistan nhận định bầu không khí đàm phán có nhiều biến động, “lúc căng thẳng, lúc hạ nhiệt” trong vòng đàm phán đầu tiên.
Để phục vụ tiến trình hòa giải, Islamabad – thành phố hơn 2 triệu dân – đã được siết chặt an ninh với hàng nghìn binh sĩ và lực lượng bán quân sự được triển khai trên đường phố. Vai trò trung gian của Pakistan được đánh giá là bước chuyển đáng chú ý đối với một quốc gia từng bị cô lập về ngoại giao cách đây một năm.
Tranh cãi xoay quanh eo biển Hormuz
Ngay khi các cuộc đàm phán bắt đầu, quân đội Mỹ cho biết đang “tạo điều kiện” để triển khai hoạt động dọn sạch Eo biển Hormuz. Đây được xem là vấn đề then chốt trong các cuộc thương lượng.
Phía Mỹ cho biết hai tàu chiến đã đi qua eo biển và đang chuẩn bị cho hoạt động rà phá thủy lôi, trong khi truyền thông nhà nước Iran bác bỏ thông tin này, khẳng định không có tàu Mỹ nào đi qua khu vực.
Trước khi đàm phán diễn ra, một nguồn tin cấp cao Iran nói với Reuters rằng Mỹ đã đồng ý giải phóng các tài sản bị đóng băng của Tehran tại Qatar và một số ngân hàng nước ngoài, song một quan chức Mỹ phủ nhận thông tin này.
Ngoài yêu cầu được tiếp cận nguồn tài sản ở nước ngoài, Iran còn khẳng định quyền kiểm soát eo biển Hormuz, yêu cầu bồi thường chiến tranh và một lệnh ngừng bắn trên toàn khu vực, bao gồm cả tại Lebanon. Tehran cũng muốn thu phí các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.
Trong khi đó, mục tiêu của Tổng thống Mỹ Donald Trump có sự điều chỉnh, song tối thiểu vẫn là đảm bảo tự do hàng hải qua eo biển Hormuz và hạn chế chương trình làm giàu urani của Iran nhằm ngăn nước này phát triển vũ khí hạt nhân.
Đồng minh của Mỹ là Israel – quốc gia đã tham gia các cuộc tấn công nhằm vào Iran từ ngày 28/2 – vẫn tiếp tục không kích lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon và cho rằng vấn đề này không nằm trong thỏa thuận ngừng bắn Mỹ - Iran.
Giới quan sát nhận định, mức độ nghi kỵ giữa hai bên hiện vẫn rất cao, tiếp tục là trở ngại lớn đối với tiến trình đạt được một thỏa thuận toàn diện.