Ác mộng của kíp lái máy bay B-52 Mỹ trên bầu trời Hà Nội năm 1972
VOV.VN - Xâm phạm bầu trời Hà Nội để ném bom gây tội ác, phi hành đoàn máy bay chiến lược B-52 đã gặp ác mộng khi giáp mặt tên lửa SAM của quân đội ta.
>> Xem Kỳ 1: Giây phút phi công B-52 Mỹ xâm nhập không phận miền Bắc
LTS: Báo điện tử VOV xin giới thiệu tiếp phần 2 bài viết của hoa tiêu Mỹ Paul Novak kể lại khoảnh khắc phi hành đoàn B-52 “kinh hồn bạt vía” khi đối mặt với nhiều quả tên lửa phóng về họ vào đêm 26/12/1972 trên bầu trời Hà Nội:
Hành trình trút bom
Trong 6 phút nữa, đội hình 3 chiếc B-52 của chúng tôi sẽ trút 73,4 tấn bom lên kho xe ở Văn Điển (Hà Nội) nhằm vô hiệu hóa hoàn toàn kho này. Để tới được mục tiêu, chúng tôi đi qua “tầng tầng lớp lớp các bức tường tên lửa SAM”, như cách nói của một thành viên trong phi hành đoàn.
![]() |
Một máy bay ném bom chiến lược B-52 ở trên không. Ảnh: warontherocks. |
Chúng tôi bắt đầu tiến trình ném bom. Ba chiếc máy bay của chúng tôi sắp xếp theo hình tam giác tương trợ nhau, cách nhau 1,6km về khoảng cách và lệch nhau 152m về độ cao. Đội hình này là tối ưu để “gây nhiễu” cho radar đối phương và giúp chúng tôi có nhiều cơ may sống sót.
Hoa tiêu radar điều chỉnh kính ngắm điện tử lên trên đúng mục tiêu.
“Hoa tiêu, xác nhận điểm ngắm”, Beaudoin nói.
Tôi nhìn kỹ kính radar trong 10 giây và đáp lại, “Rõ, đúng thế”.
“Phi công, Hoa tiêu radar, đã đưa kim PDI về điểm giữa”. Thiết bị PDI (chỉ dấu hướng cho phi công) là một kim định hướng trên ô thiết bị của cơ trưởng Purinton gắn với hệ thống ném bom. Khi kim này nằm chính giữa, máy bay đã ngắm thẳng vào mục tiêu.
Beaudoin cùng tôi khẩn trương kiểm tra danh mục trước khi thả bom. Một dây thép sẽ được tự động rút ra khỏi một trái bom khi nó rời giá bom.
Dickens đột nhiên ngắt lời: “Phi hành đoàn, Tác chiến điện tử, có nhiều tên lửa SAM phóng lên, vị trí 12h”.
“Hai phi công đang tìm kiếm”, cơ phó McNeill thông báo. Sau đó, “Xong, có 2, không, 3 trái, phóng tới từ vị trí 12h của chúng ta”.
Sĩ quan tác chiến điện tử hồi đáp: “Có uplink!”.
“Tác chiến điện tử, Cơ phó, hai tên lửa đang bay chéo qua”.
Hai trái tên lửa đang chuyển động qua tuyến nhìn của phi công và rời xa máy bay của chúng tôi.
Kinh hãi trước tên lửa SAM lao thẳng vào B-52
Tuy nhiên, điều tệ hại là quả tên lửa thứ 3.
“Quả thứ 3 vẫn có uplink.”
“Tên lửa đang lao thẳng vào chúng ta”, McNeill thét lên những lời rợn sống lưng.
Cơ trưởng Purinton hô: “Phi hành đoàn, chuẩn bị rẽ tác chiến”.
Phi công Purinton điều khiển máy bay lượn, nghiêng liên tục và đột ngột sang trái rồi phải – đây là thủ thuật để làm cho tên lửa SAM không khóa được lên máy bay của chúng tôi. Tuy nhiên, việc rẽ máy bay như thế này cũng làm giảm hiệu quả của các biện pháp phòng vệ điện tử của chúng tôi.
“Tác chiến điện tử thả trấu”, Dickens nói. “Trấu” ở đây là chỉ các mảnh nhôm giống thiếc được phóng ra khỏi máy bay để đánh lừa radar đối phương và đánh lạc hướng tên lửa phòng không.
![]() |
Một oanh tạc cơ B-52 phóng các mồi nhiệt để nhử tên lửa tầm nhiệt của đối phương. Ảnh: loneflyer. |
Giữa quá trình đó, hoa tiêu radar và tôi kết thúc kiểm tra hạng mục và chỉ còn tập trung duy nhất vào mục tiêu đang cách chúng tôi 90 giây.
“Tôi cần phi cơ bay thẳng và bằng trong 30 giây tới, Phi công”.
Điều này là thiết yếu để con quay hồi chuyển của hệ thống ném bom có thể ổn định trước khi bom được trút xuống. Nếu như con quay này không ổn định thì bom sẽ văng lung tung.
“Rõ” là tất cả những gì mà Purinton kịp nói. Tôi nghe thấy sự căng thẳng trong giọng của anh ấy. Lái máy bay thực hiện những cú rẽ đột ngột cũng giống như lái một chiếc xe tải chở đầy hàng mà không có hệ thống chỉnh lực, hệ thống truyền động tự động và phanh.
“Mất uplink”, sĩ quan tác chiến điện tử thông báo, lần này giọng của anh thấp hơn. Tên lửa đã bắn trượt chúng tôi và bay vọt lên phía trên cao.
“Phi công, 60 giây nữa là tới mục tiêu, thẳng và bằng, đưa kim PDI về giữa”, hoa tiêu radar yêu cầu.
“Rõ, thẳng và bằng, PDI đã về giữa”.
“Phi hành đoàn, Hoa tiêu, 30 giây nữa là tới mục tiêu”.
Tôi đếm ngược. “Còn 20 giây nữa là tới mục tiêu”.
Sĩ quan tác chiến điện tử thông báo: “Lại có SAM ngay phía trước”.
“Đang tìm kiếm”, một trong các phi công nói, không nhằm vào riêng ai.
“Được rồi, tìm thấy rồi. Có vẻ tên lửa sẽ đánh vào giữa hai mắt của chúng ta”.
Một quả tên lửa SAM lao với tốc độ hơn 3862km/h sẽ mất khoảng hơn 10 giây để tới vị trí máy bay chúng tôi.
Với khoảng thời gian này chúng tôi không thể thực hiện rẽ tác chiến để thoát khỏi tên lửa đang phóng tới. Máy bay chúng tôi lúc này không khác nào một chú vịt ngồi yên.
“Mười giây. Các cửa bom đã mở”.
Giây phút phi công B-52 Mỹ xâm nhập không phận miền Bắc năm 1972
Chúng tôi không mở cửa bom sớm hơn bởi vì điều này sẽ biến chúng tôi thành một mục tiêu rõ ràng hơn cho radar của SAM đối phương.
“Tác chiến điện tử rải trấu”.
Cơ phó McNeill nói: “Tên lửa vẫn đang bám theo, thấy rõ bằng mắt”.
“Phi hành đoàn, chuẩn bị nhảy dù thoát hiểm”, cơ trưởng Purinton thông báo, y hệt tài xế xe bus thông báo tới con phố tiếp theo.
“Đến chỗ thả bom, tôi sẽ gập thân máy bay” – ý nói đưa máy bay vào trạng thái rẽ rất gấp.
“Năm giây”, lời của hoa tiêu radar.
“Ôi trời đất...” ai đó thốt lên. (Đó có thể là tôi..., tôi không nhớ rõ lắm).
“Bom đã rời khỏi máy bay”, Beaudoin nói.
Máy bay rung lên khi hàng loạt trái bom cùng rời khỏi khoang máy bay. Cú cua đột ngột đã giật mạnh tôi sang bên phải, dây an toàn trên ghế thoát hiểm hằn qua bộ đồ bay, ép sâu vào da thịt tôi ở chỗ vai.
Thở phào vì “vượt được rào” sau khi ngỡ đã chết
Nó đâu rồi? Đèn nhảy dù? Nó đâu rồi? Ôi, nhìn kìa, Paul. Đầu óc mình đang làm những thứ mà cơ thể mình không hiểu được. Tất cả chỉ trong nháy mắt. Hoa tiêu nhảy thoát hiểm trước. Làm sao chúng tôi có thể bay xa thế này rồi lại lao mình ra giữa không trung? Cái để giật bung ghế nhảy dù, thấy rồi, thấy rồi. Nào, chụm khuỷu tay lại. Gồng lưng.
Một tiếng nổ lớn. Ánh sáng chói lóe lên. Máy bay rung mạnh và lắc qua lắc lại. Tên lửa SAM nổ cách máy bay một khoảng cách xa vừa đủ để không gây hư hại cho máy bay.
“Phi hành đoàn, Phi công, mở mắt. Chúng ta vẫn chưa mất phương hướng”.
Phi công bên trong buồng lái một chiếc B-52. Ảnh: YouTube.
Tiếng nói kia là thế quái gì nhỉ? Mở mắt ra á? Mình chết rồi sao còn nghe được?
“Hoa tiêu, Phi công, Góc định hướng thế nào?”
Hướng á? Ý nói mình đây mà. Mình chắc chưa chết. Hướng...
“Phi hành đoàn, Radar, cửa bom đã đóng”.
“Trái 2-6-0 độ”, tôi nghe thấy giọng nói của mình cất lên.
“Mọi người OK chứ?” cơ trưởng thăm dò phi hành đoàn và nhận được phản hồi tích cực.
Có lẽ lúc nãy chúng tôi đã tránh được quả tên lửa SAM nhờ vào việc phi công đã thực hiện ngoặt máy bay hết sức đột ngột. Nhưng chúng tôi cũng đoán tên lửa không đánh trúng vào máy bay vì nó chưa có được uplink. Nếu như có uplink, sĩ quan tác chiến điện tử hẳn đã phải tìm thấy tín hiệu. Quả SAM đó có thể phóng bằng mắt theo loạt, không dựa vào sự dẫn đường của radar mặt đất.
“Phi hành đoàn, Hoa tiêu, thoát khỏi vùng nguy hiểm”, tôi thông báo. Rốt cuộc, chúng tôi cũng có thể tạm thư giãn.
Phi công gọi điện cho chỉ huy của đợt không kích: “Đã vượt rào (đã thoát ly an toàn – ND), với đội hình 3 máy bay”.
Khi chúng tôi chuyển hướng về phía nam, không khí trong máy bay chùng xuống. Không còn trao đổi bằng điện thoại nội bộ nữa, không còn hoạt động nào nữa. Cứ như thể chiếc phi cơ của chúng tôi đã lao vào một không gian mới – yên bình và tĩnh lặng. Lượng adrenaline trong người rút đi, tôi chùng người xuống trên chiếc ghế thoát hiểm. Tất cả chúng tôi đều đã kiệt sức qua cuộc thử thách vừa rồi.
Về sau chúng tôi được thông báo là hai chiếc oanh tạc cơ B-52 đã bị bắn rơi đêm đó. Hai người bạn của tôi không quay trở về. Tôi đã chơi golf với một trong hai người này trước đó 36 tiếng đồng hồ./.