Ông Trump: Trung Quốc cam kết không viện trợ quân sự cho Iran
VOV.VN - Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cam kết không cung cấp thiết bị quân sự cho Iran, đồng thời đề nghị hỗ trợ thúc đẩy thỏa thuận hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông và mở lại eo biển Hormuz.
Phát biểu trong cuộc trả lời phỏng vấn với người dẫn chương trình Sean Hannity của Fox News sau các cuộc hội đàm cấp cao tại Bắc Kinh ngày 14/5, ông Trump cho biết Chủ tịch Trung Quốc đã đưa ra cam kết mạnh mẽ liên quan đến vấn đề viện trợ quân sự cho Iran.
“Ông ấy nói sẽ không cung cấp thiết bị quân sự cho Iran. Đó là một tuyên bố rất quan trọng. Ông ấy nói điều đó hôm nay và nhấn mạnh rất rõ ràng”, Tổng thống Mỹ cho biết.
Tuy nhiên, ông Trump cũng nói rằng Chủ tịch Tập Cận Bình đồng thời nhấn mạnh mối quan hệ kinh tế giữa Trung Quốc và Iran, đặc biệt là hoạt động nhập khẩu dầu mỏ. Theo ông Trump, Trung Quốc hiện mua “rất nhiều dầu” từ Iran và Bắc Kinh muốn tiếp tục duy trì hoạt động này.
Ngoài vấn đề Iran, hai nhà lãnh đạo cũng trao đổi về eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển phần lớn dầu mỏ toàn cầu. Ông Trump cho biết Chủ tịch Trung Quốc mong muốn tuyến đường này được mở cửa trở lại sau thời gian gián đoạn vì xung đột tại Trung Đông.
Theo lời kể của Tổng thống Mỹ, ông Tập đã đùa rằng: “Họ đóng tuyến đường đó, rồi ông lại buộc họ phải mở ra”. Ông Trump cho biết thêm nhà lãnh đạo Trung Quốc bày tỏ không hài lòng trước các thông tin cho rằng Iran áp phí đối với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.
Tổng thống Mỹ cũng tiết lộ rằng Chủ tịch Tập Cận Bình đã đề nghị hỗ trợ giải quyết căng thẳng giữa Mỹ và Iran. “Ông ấy muốn thấy một thỏa thuận được đạt được. Ông ấy nói rằng nếu có thể giúp ích, ông ấy sẵn sàng hỗ trợ”, ông Trump cho hay.
Trung Quốc hiện có quan hệ kinh tế và năng lượng chặt chẽ với Iran, đồng thời là quốc gia nhập khẩu dầu mỏ lớn nhất của Tehran. Giới quan sát cho rằng Washington đã kỳ vọng Bắc Kinh gây sức ép để Iran chấp nhận một thỏa thuận hòa bình cũng như bảo đảm việc mở lại eo biển Hormuz.
Theo thông báo từ phía Mỹ sau cuộc gặp, Trung Quốc nhất trí rằng eo biển Hormuz “phải được duy trì thông suốt”, đồng thời phản đối việc quân sự hóa và áp phí đối với tuyến hàng hải này. Đây cũng là lập trường mà Bắc Kinh từng nhiều lần đưa ra trước đó.
Trong một cuộc phỏng vấn riêng với NBC News cùng ngày, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định Washington không đề nghị Trung Quốc hỗ trợ giải quyết vấn đề Iran.
“Chúng tôi không cần sự giúp đỡ của họ”, ông Rubio nói, đồng thời cho biết phía Mỹ chỉ nêu vấn đề để làm rõ quan điểm của Washington và bảo đảm Trung Quốc hiểu lập trường của Mỹ trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông đang chi phối các cuộc thảo luận quốc tế.