Phòng không Ukraine báo động thiếu “mắt thần” săn UAV

Một trung đội phòng không vác vai của Ukraine cho biết tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nhất mà họ đang đối mặt không hẳn là tên lửa, mà là các thiết bị hỗ trợ giúp kíp chiến đấu phát hiện mục tiêu và duy trì hoạt động của hệ thống.

Thiếu "mắt thần" săn UAV

Binh sĩ có biệt danh Yankee đang phục vụ trong một đơn vị tiền tuyến được trang bị hệ thống tên lửa phòng không vác vai (MANPADS). Loại vũ khí này sử dụng tên lửa phóng từ vai để tiêu diệt các mục tiêu bay thấp, bao gồm máy bay, tên lửa hành trình và máy bay không người lái (UAV).

Các hệ thống như Stinger của Mỹ, Piorun của Ba Lan và Igla do Liên Xô thiết kế đóng vai trò quan trọng trong mạng lưới phòng không tầm ngắn tại các khu vực tiền tuyến của Ukraine, giúp bảo vệ binh sĩ và các hoạt động tác chiến trước các cuộc tấn công từ trên không.

Theo Yankee, một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là tìm kiếm nguồn cung cho các thiết bị hỗ trợ. "Vấn đề không nằm ở vũ khí chính, mà là các nguồn lực hỗ trợ, cụ thể là thiết bị tác chiến điện tử", binh sĩ này nêu rõ.

Yankee cho biết một số thiết bị hỗ trợ phát hiện mối đe dọa và duy trì hoạt động của các khí tài hiện rất khó tìm. Trong đó, những thiết bị điện tử là nhóm vật tư khan hiếm nhất.

"Tôi đang nói đến các thiết bị giúp định vị và cảnh báo về sự xuất hiện của máy bay không người lái. Đó là những thiết bị như trạm sạc điện di động EcoFlow hay các loại pin, đặc biệt là pin dung lượng lớn. Chúng tôi đang thiếu hụt nghiêm trọng những vật dụng này", Yankee nói.

Binh sĩ Ukraine ngày càng sử dụng nhiều thiết bị phát hiện UAV, trong đó có các thiết bị cầm tay nhỏ gọn hoặc hệ thống gắn trên phương tiện. Những thiết bị này có thể cảnh báo về UAV của đối phương bằng cách dò bắt các tín hiệu và tần số vô tuyến mà chúng sử dụng.

EcoFlow là tên gọi phổ biến của các trạm điện di động, có thể cung cấp năng lượng hoặc sạc cho nhiều thiết bị thiết yếu như bộ đàm, thiết bị liên lạc, thiết bị đầu cuối Starlink, máy tính xách tay, máy tính bảng, thiết bị điều khiển UAV, hệ thống tác chiến điện tử và các loại cảm biến.

Những nguồn điện di động và các loại pin có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với binh sĩ hoạt động tại tiền tuyến, nơi thường cách xa hệ thống điện lưới. Bên cạnh đó, các cuộc tấn công của Nga nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng cũng có thể làm gián đoạn nguồn cung cấp điện.

Việc sử dụng máy phát điện di động trong khu vực tác chiến cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro do tiếng ồn có thể làm lộ vị trí của lực lượng triển khai. Các hệ thống tác chiến điện tử cũng đóng vai trò quan trọng đối với Ukraine trong nỗ lực gây nhiễu thông tin liên lạc và đối phó với UAV của Nga.

Tuy nhiên, các đơn vị chiến đấu không phải lúc nào cũng có thể tiếp cận những thiết bị này với số lượng đầy đủ. Một số loại khí tài điện tử hiện đại có nguồn cung hạn chế và khó tìm hơn so với các vật tư thông thường như đạn dược.

Trong khi nhu cầu tại chiến trường ngày càng tăng, năng lực sản xuất của một số thiết bị vẫn chưa đáp ứng đủ. Bên cạnh đó, những hạn chế trong quá trình phân phối cũng được cho là một trong các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng cung ứng cho các đơn vị ở tiền tuyến.

Thách thức trong việc bổ sung thiết bị, vũ khí

Khác với quân đội nhiều nước phương Tây, quân đội Ukraine không có hệ thống tập trung hóa cao độ trong việc mua sắm vũ khí. Các đơn vị thường tự mua hoặc tiếp nhận trang thiết bị, thậm chí huy động vốn từ cộng đồng. Cách thức này giúp họ có khả năng đổi mới nhanh chóng bởi các đơn vị có thể làm việc trực tiếp với nhà sản xuất.

Các đơn vị tại Ukraine tham gia vào việc tìm kiếm nguồn cung và gây quỹ mua trang thiết bị cho binh sĩ thường kêu gọi hỗ trợ các loại vật tư như pin và thiết bị dò tìm. Một số người cho rằng, đây là những món đồ thiết yếu thường xuyên đối với lực lượng phòng không.

Các hệ thống tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) và các đơn vị vận hành chúng đóng vai trò quan trọng đối với Ukraine. Nhiều nhà phân tích phương Tây cho rằng, MANPADS đã chặn đứng các phi vụ xâm nhập tầm thấp của máy bay cánh cố định và trực thăng Nga, buộc Moscow phải từ bỏ chiến thuật này.

Báo cáo từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) - một tổ chức tư vấn chính sách của Mỹ - cho biết, việc Ukraine tích hợp các kíp vận hành MANPADS vào các đội phòng không đã buộc phi công Nga phải lựa chọn giữa việc bay cao và trở thành mục tiêu của hệ thống phòng không mặt đất, hoặc bay thấp và đối mặt với tên lửa MANPADS. Các hệ thống phòng không tầm ngắn này đã giúp giảm bớt áp lực cho hệ thống phòng thủ mặt đất của Ukraine.

Đơn vị của Yankee đảm nhiệm vai trò phòng không bảo vệ bộ binh cần di chuyển đến "tuyến số 0" - tức rìa ngoài cùng của chiến tuyến và cũng trực tiếp tham gia chiến đấu. Yankee cho biết điều kiện tại đó nguy hiểm đến mức việc di chuyển chỉ 300 mét cũng phải cần tới 7 ngày chờ đợi để đảm bảo an toàn và có sự bảo vệ cần thiết. Ngay cả quãng đường ngắn như vậy  "có thể là vấn đề sống còn".

Các binh sĩ Ukraine đang học hỏi các tiêu chuẩn và chiến thuật của NATO, kết hợp các phương thức tác chiến phương Tây với những kỹ năng thực chiến sẵn có, đặc biệt thông qua việc sử dụng các hệ thống Stinger và Igla.

Kể từ khi Nga phát động chiến dịch quân sự đặc biệt vào tháng 2/2022, binh sĩ Ukraine đôi khi đã báo cáo tình trạng thiếu hụt tên lửa phòng không vác vai (MANPADS). Họ cho rằng sự thiếu hụt này đã khiến lực lượng Nga tấn công mạnh mẽ hơn do biết rằng phía Ukraine không thể ngăn chặn được nhiều đợt tấn công của họ.

Tuy nhiên, quân đội Ukraine không rơi vào tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng loại vũ khí này như đối với các loại tên lửa đất đối không cỡ lớn hơn. Ngoài ra, các nước đối tác cũng đã thông báo về những đợt chuyển giao mới trong suốt thời gian diễn ra xung đột.

Dù vậy, không phải mọi đơn vị đều có nguồn cung đồng đều. Quân đội Ukraine phân bổ vũ khí và đạn dược dựa trên nhu cầu tác chiến thực tế, do đó một đơn vị có thể được trang bị đầy đủ cho các nhiệm vụ quan trọng, trong khi đơn vị khác lại rơi vào cảnh thiếu hụt.

Ukraine gấp rút vận động Quốc hội Mỹ siết vòng vây trừng phạt Nga

VOV.VN - Quan chức phụ trách chính sách trừng phạt hàng đầu của Ukraine dự kiến tới Washington trong tuần này nhằm vận động các thành viên Hạ viện Mỹ ủng hộ một dự luật trừng phạt quy mô lớn nhằm vào Nga.