Sẽ về Thủ đô - Phím đàn Huy Phương nối dài tình yêu của cha Huy Du

Tiếng đàn piano của nhạc sĩ Huy Phương vang lên đầy cảm xúc, mở đầu cho lời hẹn "Sẽ về Thủ đô" của cố nhạc sĩ Huy Du trên sân khấu "Bản giao hưởng Hà Nội". Không gian nhà hát Hồ Gươm trong đêm nhạc kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô lắng lại. Tám thập niên đã qua đi kể từ khi nhạc sĩ Huy Du viết "Sẽ về Thủ đô", giai điệu ấy đã bao lần được ngân lên, nhưng lần này thật đặc biệt và để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng khán giả với sự hiện diện của con trai ông, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, nhạc sĩ Nguyễn Huy Phương.  

Nhạc sĩ Huy Phương nối dài tình yêu Hà Nội của cha

Nhạc sĩ Huy Phương tâm sự: "Thật xúc động và tự hào khi tác phẩm "Sẽ về Thủ đô" của cha tôi - cố nhạc sĩ Huy Du - được vang lên trong chương trình "Bản giao hưởng Hà Nội" nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô cùng Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam, dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng Honna Tetsuji và giọng ca Nghệ sĩ Nhân dân Tấn Minh. Trong từng giai điệu, tôi như được gặp lại tình yêu và nỗi nhớ Hà Nội của cha".

Với nhạc sĩ Huy Du, Hà Nội là tình yêu sâu nặng. Ông từng nhắc về Hà Nội rất đỗi thân thương: "Mình không sinh ra ở Hà Nội, quê mình ở Bắc Ninh, nhưng mình đã sống ở Hà Nội từ lúc 2 tuổi và lớn lên trên những con phố yên ả còn nhiều dáng dấp quê. Rồi những ngôi trường mái ngói, rồi những viên bi óng ánh xanh lam, những đêm hè đuổi bắt ve quanh núi Nùng Bách Thảo… Từng ngày, từng ngày mình lớn lên cùng với mảnh tường, ngõ phố, nhịp cầu. Hà Nội từ lúc nào đã trở nên sâu nặng, là phần hồn của mình". Có lẽ vì thế mà ca khúc "Sẽ về thủ đô" vừa bình dị, nên thơ, vừa mãnh liệt, cháy bỏng. Có lẽ cũng chính vì thế mà với con trai ông, nhạc sĩ Huy Phương, tháng 10 là ký ức đẹp với "Sẽ về thủ đô". Nhạc sĩ Huy Phương nhớ lại lời cha: "Ngày ấy, chúng mình là lính Hà Nội... Hát với nhau để nhớ Hà Nội, yêu Hà Nội và rồi đánh nhau cũng phải cho ra người Hà Nội".

Lời hẹn ngày chiến thắng

"Sẽ về Thủ đô" được nhạc sĩ Huy Du sáng tác năm 1948, trong niềm cảm xúc mãnh liệt cùng niềm hy vọng, lạc quan về một chiến thắng không xa, giành lại Thủ đô. Lời thề sắt son khi ấy đã trở thành sự thật. Ngày 10/10/1954, nhạc sĩ Huy Du cùng những người con yêu dấu của Thủ đô đã trở về Hà Nội giữa rừng cờ hoa đón mừng. Khi gặp lại những trang hồi ký về cuộc đời và sự nghiệp của cha, nhạc sĩ Huy Phương không khỏi bồi hồi trước hoàn cảnh ra đời của ca khúc. Được biểu diễn tác phẩm ấy đúng vào dịp kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, với anh, là một kỷ niệm khó quên. "Gần 80 năm kể từ khi tác phẩm ra đời, trong đúng ngày kỷ niệm, giữa Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, được thể hiện lại những giai điệu của cha, tôi cảm nhận rõ hơn bao giờ hết tình yêu ông dành cho Thủ đô, cũng như niềm tin và khát vọng của cả một thế hệ đã đi qua chiến tranh" - nghệ sĩ Nguyễn Huy Phương bày tỏ niềm xúc động.

Theo Phó giáo sư, Tiến sĩ, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, yếu tố hòa thanh trong âm nhạc của nhạc sĩ Huy Du rất phong phú. Chính vì vậy, các ca khúc của ông có thể được biểu diễn dưới nhiều hình thức như đơn ca, song ca, hợp ca, đồng ca, hợp xướng. "Sẽ về Thủ đô" cũng là một trong những ca khúc như vậy. Ca khúc đã được Hợp ca nam nữ Đài Tiếng nói Việt Nam thể hiện và đi vào ký ức của nhiều thế hệ người yêu nhạc. Ngoài ra, nhiều ca sĩ nổi tiếng cũng từng thể hiện thành công như Nghệ sĩ Ưu tú Quang Hưng - Trọng Khôi, ca sĩ Trọng Tấn, Nghệ sĩ Ưu tú Đăng Dương, Nghệ sĩ Ưu tú Vũ Thắng Lợi, ca sĩ Đông Hùng, Lê Anh Dũng, Tùng Dương…

Bằng chất giọng trầm ấm, cảm xúc, Nghệ sĩ Nhân dân Tấn Minh cùng Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam, dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng Honna Tetsuji đưa khán giả hòa mình vào nỗi nhớ Hà Nội da diết của những người con ra đi kháng chiến, vượt qua gian khó, hướng về Thủ đô, cháy bỏng trong lòng tinh thần lạc quan, hy vọng về ngày chiến thắng.

Từ một Hà Nội thân thương với Hồ Gươm, Hồ Tây, chợ Đồng Xuân, dòng Nhị Hà (sông Hồng ngày nay) hoài niệm, tự sự, trữ tình đến một Hà Nội cuồn cuộn khí thế kháng chiến, mang âm hưởng hào hùng, đầy ắp niềm tin tưởng, tinh thần lạc quan trong nhịp hành khúc, tiếng đàn của nhạc sĩ Huy Phương hòa quyện trong những thanh âm tươi đẹp của ca khúc. Và anh gặp lại cha trong âm nhạc, trong tình yêu Hà Nội, để hiểu hơn bao giờ hết lời hẹn của cha khi "Năm cửa ô reo bước quân ca vang".

Lời hẹn ấy vẫn còn nguyên giá trị khi tình cha con hòa trong tình yêu Hà Nội. Một thế kỷ trôi qua, hướng tới 100 năm ngày sinh của người nhạc sĩ tài hoa, người ta vẫn thấy sự hiện diện của ông trong những giai điệu chưa bao giờ cũ. "Sẽ về Hà Nội" còn ngân vang trong ký ức hào hùng của mùa thu lịch sử, trong trái tim của những người yêu Hà Nội. Di sản âm nhạc ấy sẽ tiếp tục được thắp sáng bằng ngọn lửa tri ân.

Hà Nội trong tôi: Dấu ấn đổi mới, phát triển của Thủ đô qua ống kính

VOV.VN - Có một Hà Nội đang chuyển mình trong những khuôn hình ấn tượng, chân thực, sống động, cuốn hút người xem. Triển lãm ảnh nghệ thuật "Hà Nội trong tôi" lần thứ 21 năm 2026 mở ra bức tranh toàn cảnh về sự đổi mới và phát triển của Thủ đô.