Sức dân giữ hồn làng Vị Khê (Quảng Ninh)
VOV.VN - Hơn 3 tỷ đồng được người dân đóng góp để phục dựng, tôn tạo đình làng Vị Khê, phường Liên Hòa, tỉnh Quảng Ninh là minh chứng rõ nét cho tinh thần đoàn kết cộng đồng. Sự đồng lòng ấy đã trở thành “chất keo” gắn kết, giúp làng quê giữ được sự ổn định, phát triển và gìn giữ nếp làng, đạo lý, bản sắc văn hóa.
Mỗi dịp hội làng Vị Khê vào ngày 17/2 âm lịch, cụ Phan Thị Thanh, năm nay đã 91 tuổi, lại chuẩn bị mâm lễ, têm trầu cau thành kính dâng lên các bậc tiền nhân. Với cụ, đó không chỉ là nghi lễ, mà là một phần ký ức không thể tách rời. Trong ký ức của cụ, đình làng xưa được dựng bằng gỗ lim, cột đình lớn đến hai người ôm không xuể. Trải qua chiến tranh và biến thiên của thời gian, ngôi đình đã từng bị chiếm dụng, xuống cấp, chỉ còn lại dấu tích và những câu chuyện truyền lại qua nhiều thế hệ.
“Lịch sử đình rất lâu đời, các cụ làm nên nhiều lần nhưng bão gió nó dột nát. Ngày trước, các cột đình phải hai người ôm. Thời Pháp thuộc, lính tây chiếm đình làm đồn bốt. Hôm nay tôi chuẩn bị đón Thánh gồm đồng tiền, bát gạo, hoa quả để bái Thánh cầu mong sức khỏe", cụ Phan Thị Thanh chia sẻ.
Đình làng Vị Khê hơn 300 năm tuổi, là nơi thờ Đức thánh Trần Hưng Đạo và Thành Hoàng làng. Sau nhiều thăng trầm và thời gian, ngôi đình chỉ còn lại nền cũ và 7 đạo sắc phong thời Nguyễn. Nhưng chính từ những gì còn lại ít ỏi đó, cách đây tròn 10 năm, với sự lãnh đạo của chi bộ thôn, sự vào cuộc của các đoàn thể, đặc biệt là sự đồng thuận của người dân, ngôi đình mới có diện tích khoảng 1.500m2 được phục dựng trên nền cũ. Điều đáng trân trọng là hơn 3 tỷ đồng từ sự đóng góp của người dân, của những "người làng" xa quê, chưa kể đến vật liệu, ngày công của nhân dân đóng góp.
Chị Nguyễn Thị Thúy và ông Vũ Thế San, người dân thôn Vị Khê cho biết: “Bắt đầu xuống móng đình thì mỗi khẩu đóng góp có 3 triệu đồng. Của ít lòng nhiều chủ yếu là những người con ở xa họ thành đạt nhưng có tâm hướng về cội nguồn”.
“Việc phục dựng vừa là đóng góp của dân làng, vừa huy động công đức của khách thập phương và con em sống xa quê đóng góp, xây dựng. Mọi người đều tự nguyện, phấn khởi nên mới có Đình như hôm nay”.
Sau điều chỉnh địa giới hành chính, phường Liên Hòa có tới hơn 70 di tích lịch sử, văn hóa. Những ngôi đình làng luôn là niềm tự hào của mỗi người bởi giá trị lịch sử, văn hóa hàng trăm năm và cũng là minh chứng cho sức mạnh đoàn kết của cộng đồng cư dân.
Ông Vũ Khắc Hoàn, Phó Chủ tịch phường Liên Hòa cho biết: Chính những giá trị này đang trở thành thế mạnh để địa phương tiếp tục khơi dậy nội lực trong nhân dân thực hiện Nghị quyết số 17-NQ/TU, ngày 30/10/2023 của Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh về xây dựng và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Quảng Ninh trở thành nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển nhanh, bền vững.
"Với cấp ủy, chính quyền địa phương thì chúng tôi tiếp tục vận động nhân dân, giáo dục truyền thống cho lớp trẻ để bảo tồn, giữ gìn những giá trị văn hóa và càng ngày phải tôn tạo để đảm bảo yêu cầu về thiết chế văn hóa địa phương và góp phần đáp ứng sự mong mỏi của nhân dân trong những năm tới. Đây vừa là một sức mạnh tinh thần tạo thành nét đẹp văn hóa truyền thống, góp phần xây dựng đời sống văn hóa và phát triển kinh tế xã hội của địa phương", ông Vũ Khắc Hoàn cho biết.
Đình làng Vị Khê hôm nay sẽ được gìn giữ, chăm chút, bởi ngôi đình không chỉ là một công trình kiến trúc của làng mà còn là biểu tượng của tình đoàn kết, sự chung sức đồng lòng của cả cộng đồng, từ những người ở lại quê hương đến những người đang làm ăn xa xứ. Đây cũng là kết quả của tư duy "nhân dân không chỉ là người thụ hưởng, mà chính là chủ thể gìn giữ di sản" - bước tiến quan trọng trong phát triển văn hóa đất nước giai đoạn mới.