Thủ tướng: Việt Nam - Nhật Bản là đối tác tăng trưởng cao và tự chủ chiến lược

"Kiến tạo tương lai số, xanh và bền vững - Từ cam kết chiến lược đến hành động thực chất", đây là chủ đề của Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản năm 2026 diễn ra sáng nay (6/9). Diễn đàn do Bộ Ngoại giao phối hợp với thành phố Huế và Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam tổ chức.

Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản 2026 nhằm cụ thể hóa cam kết giữa Thủ tướng Việt Nam Lê Minh Hưng và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae tại cuộc làm việc vào tháng 5/2026. Hai bên thống nhất thúc đẩy mạnh mẽ kết nối nguồn nhân lực, giao lưu nhân dân, cũng như mở rộng hợp tác địa phương trên các lĩnh vực lao động, y tế, văn hóa và du lịch.

Quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nhật Bản đang phát triển mạnh trên nền tảng tin cậy chính trị vững chắc. Hợp tác địa phương đã trở thành trụ cột thực chất với gần 120 thỏa thuận được ký kết, bao phủ các lĩnh vực từ thương mại, đầu tư, đào tạo nhân lực đến giao lưu văn hóa. Các DN Nhật Bản hiện diện ngày càng rộng khắp, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội, chuyển giao công nghệ và tạo việc làm tại các địa phương Việt Nam.

Khai mạc Diễn đàn, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung khẳng định, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi phương thức quản trị, sản xuất và đời sống xã hội. Biến đổi khí hậu, sự suy giảm tài nguyên thiên nhiên đặt ra yêu cầu cấp thiết về chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.

Do đó, chủ đề của diễn đàn "Kiến tạo tương lai số, xanh và bền vững: Từ cam kết chiến lược đến hành động thực chất" có ý nghĩa rất thiết thực. Bộ trưởng Bộ Ngoại giao nhấn mạnh Diễn đàn là dịp để các địa phương hai nước giới thiệu tiềm năng, thế mạnh và nhu cầu hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và mô hình phát triển, đồng thời trao đổi trực tiếp với các doanh nghiệp, tổ chức và đối tác có liên quan.

Thời gian qua, Nhật Bản đã hỗ trợ tích cực cho thành phố Huế trong việc phục dựng di sản, triển khai các dự án ODA dân sinh và là thị trường du lịch trọng điểm của Cố đô. Nhiều tập đoàn lớn của Nhật Bản cũng đã chọn Huế làm điểm đến cho các dự án công nghiệp xanh, logistics và dịch vụ mua bán.

Bí thư Thành uỷ Huế Nguyễn Đình Trung mong muốn, qua Diễn đàn tiếp tục củng cố, mở rộng và làm sâu sắc hơn quan hệ hợp tác với các đối tác Nhật Bản như đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, đô thị thông minh và bền vững, bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch, giáo dục đào tạo, đầu tư thương mại và phát triển các khu kinh tế, khu công nghiệp.

Phát biểu tại Diễn đàn, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki cho rằng, tăng cường quan hệ đối tác ở cấp địa phương sẽ mở ra các cơ hội đầu tư, kinh doanh mới cho DN Nhật Bản, mở rộng nền tảng hợp tác kinh doanh và góp phần làm cho quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Nhật Bản - Việt Nam ngày càng thực chất, vững chắc.

Đại sứ mong muốn Chính phủ, chính quyền địa phương và DN tư nhân hai nước cùng chung tay giải quyết các thách thức phát triển kinh tế - xã hội và thúc đẩy đổi mới sáng tạo; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm nguồn nhân lực, phát triển cơ sở hạ tầng, đơn giản hóa thủ tục hành chính và hoàn thiện chính sách ưu đãi đầu tư. Đại sứ Ito Naoki bày tỏ mong muốn tiếp tục thúc đẩy hợp tác với các địa phương Việt Nam, đồng thời kỳ vọng giao lưu địa phương Việt Nam - Nhật Bản ngày càng sôi động, đóng góp thiết thực vào sự phát triển của quan hệ hai nước.

Đại diện địa phương Nhật Bản, Thống đốc tỉnh Nara Yamashita Makoto cho rằng, Diễn đàn là cầu nối quan trọng để các địa phương hai nước tăng cường quan hệ hữu nghị, đồng thời tạo tiền đề thúc đẩy các chương trình hợp tác sâu rộng trong thời gian tới. Giới thiệu về tỉnh Nara, Thống đốc Yamashita Makoto đánh giá Nara và Huế có nhiều điểm tương đồng, từng là cố đô và có nhiều di sản lịch sử. Trên cơ sở đó, hai địa phương đang thúc đẩy hợp tác trong các lễ hội truyền thống, đồng thời mở rộng hợp tác về thu hút đầu tư, nguồn nhân lực và tiếp nhận lao động Việt Nam.

Phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Lê Minh Hưng gợi mở những định hướng chiến lược, nhằm đưa Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam- Nhật Bản phát triển đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả trong thời kỳ phát triển mới, trong đó có xác định cùng nhau là đối tác tăng trưởng chất lượng cao và tự chủ chiến lược.

Thủ tướng cho rằng, hai nước cần đẩy mạnh hợp tác dựa trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hai bên cần nghiên cứu, thúc đẩy các mô hình hợp tác chung về: Công nghệ số, Trí tuệ nhân tạo, công nghệ bán dẫn; Đô thị thông minh, nông nghiệp bền vững; Các vườn ươm khởi nghiệp và trung tâm nghiên cứu và phát triển...

Nhật Bản tích cực chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ các địa phương, DN Việt Nam trong xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; thúc đẩy chuyển đổi số trong chính quyền địa phương; nâng cao năng lực xây dựng chính sách và quản trị trong các lĩnh vực chiến lược mới như chuyển đổi số, AI, bán dẫn, công nghệ lượng tử và vệ tinh.

Nhấn mạnh tinh thần: "Lựa chọn đúng - Triển khai nhanh - Làm đến cùng - Đo lường bằng kết quả", Thủ tướng đề nghị các địa phương hai nước xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên, mũi nhọn có khả năng bổ trợ lẫn nhau, đề xuất các sáng kiến, dự án hợp tác cụ thể, khả thi để có thể triển khai ngay trong thời gian tới. Hướng tới mục tiêu "Việc làm nhiều hơn - Thu nhập cao hơn - Kỹ năng tốt hơn", Thủ tướng cho rằng, Diễn đàn phải thực sự trở thành cơ hội để Chính phủ và chính quyền các địa phương hai nước lắng nghe, từ đó chủ động ban hành các chính sách ưu đãi, tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp hai nước kết nối, đầu tư.

Thủ tướng cũng đề nghị coi giao lưu văn hóa và sự hiểu biết lẫn nhau là nền tảng của quan hệ hợp tác lâu dài, tập trung phát triển các sản phẩm du lịch; mở thêm các đường bay kết nối các địa phương hai nước; tăng cường giao lưu nhân dân; phát huy các giá trị di sản và công nghiệp văn hóa; tăng cường hợp tác chuyển đổi xanh, ứng phó biến đổi khí hậu và nâng cao năng lực phòng chống thiên tai

"Trên nền tảng quan hệ hữu nghị hợp tác và định hướng của lãnh đạo cấp cao hai nước, tôi đề nghị các địa phương, doanh nghiệp hai bên phát huy vai trò tiên phong, tinh thần đổi mới sáng tạo, mạnh mẽ thay đổi tư duy và phương thức hợp tác. Chuyển đổi mô hình từ "hợp tác" sang "đồng kiến tạo", từ "chuyển giao" sang "cùng phát triển". Các doanh nghiệp Nhật Bản không chỉ coi Việt Nam là một thị trường tiêu thụ hay địa điểm sản xuất, mà cần nhìn nhận Việt Nam là trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo và kết nối chuỗi cung ứng bền vững, phục vụ cho chính các địa phương và nền kinh tế Nhật Bản", Thủ tướng nhấn mạnh.

Thủ tướng khẳng định Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng các nhà đầu tư Nhật Bản thúc đẩy tháo gỡ các vướng mắc; cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh; xây dựng thể chế thông thoáng để tạo điều kiện cho hợp tác hiệu quả, thực chất trong giai đoạn phát triển mới.

Diễn đàn gồm phiên thảo luận chuyên đề, trao đổi về những lĩnh vực hợp tác có nhiều tiềm năng giữa các địa phương hai nước. Các đại biểu Việt Nam và Nhật Bản đã chia sẻ nhiều kinh nghiệm, mô hình thực tiễn về xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; ứng dụng khoa học - công nghệ, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh trong quản trị đô thị, phát triển khu công nghiệp và các ngành công nghệ cao; phát triển công nghiệp số - sáng tạo, bán dẫn, công nghệ hydro xanh; đồng thời trao đổi về bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với cộng đồng, du lịch và công nghiệp văn hóa, ứng dụng công nghệ và số hóa di sản.

Các ý kiến cũng nhấn mạnh việc tăng cường kết nối giữa chính quyền, doanh nghiệp, trường đại học, cơ sở nghiên cứu và cộng đồng; thúc đẩy chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và đưa các ý tưởng, tiềm năng hợp tác thành những chương trình, dự án cụ thể, thiết thực, phù hợp với thế mạnh và nhu cầu của các địa phương hai nước.

Trong khuôn khổ Diễn đàn, ngày 5/9 đã khai trương Khu trưng bày, triển lãm ảnh và các sản phẩm đặc trưng của địa phương Việt Nam - Nhật Bản. Hội nghị Kết nối Huế - Nhật Bản cũng được tổ chức nhằm tăng cường kết nối, thúc đẩy hợp tác đầu tư, thương mại và mở rộng quan hệ giữa thành phố Huế với các đối tác, doanh nghiệp Nhật Bản. Các hoạt động kết nối, trao đổi làm việc giữa địa phương, doanh nghiệp hai nước được chú trọng với hơn 40 cuộc làm việc được tổ chức.

Thủ tướng: Hợp tác địa phương là nét đặc sắc trong quan hệ Việt Nam - Nhật Bản

VOV.VN - Sáng nay (6/9), trong khuôn khổ Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản lần thứ hai tại thành phố Huế, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã làm việc với Đoàn đại biểu các địa phương của Nhật Bản.