Vì sao sau đối thoại, doanh nghiệp Hải Phòng không đồng ý với thành phố?
VOV.VN - Sau khi Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam (VOV) đăng bài “Doanh nghiệp Hải Phòng mong muốn được đối thoại”, ngày 02/10/2026, thành phố Hải Phòng đã tổ chức buổi đối thoại với doanh nghiệp. Nhưng sau đối thoại, nhiều doanh nghiệp không đồng tình với thành phố.
Như tin đã đưa, Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam (VOV) nhận được đơn của một số doanh nghiệp ở Hải Phòng về việc thành phố này thực hiện Kế hoạch số 09/KH-UBND xử lý tổng thế quỹ nhà, đất là tài sản công không sử dụng vào mục đích để ở, do Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên (TNHH MTV) Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng quản lý. Sau khi Báo đăng bài “Doanh nghiệp Hải Phòng mong muốn được đối thoại”, ngày 02/10/2026, thành phố Hải Phòng đã tổ chức buổi đối thoại với doanh nghiệp. Nhưng sau đối thoại, nhiều doanh nghiệp không đồng tình với thành phố, tiếp tục gửi đơn thư tới thành phố và các cơ quan Trung ương kiến nghị giải pháp sử dụng hiệu quả tài sản công là nhà, đất mà các doanh nghiệp đã và đang được thuê sử dụng hợp pháp từ hàng chục năm nay.
Báo điện tử Tiếng nói Việt Nam phỏng vấn ông Ngô Văn Thông, Chủ tịch Hội đồng thành viên kiêm Tổng giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn (TNHH) Thương mại Quốc tế Hải Phòng về vấn đề này:
PV: Thưa ông, vì sao sau đối thoại ông cũng như đại diện nhiều doanh nghiệp khác chưa đồng tình với những kết luận và giải pháp xử lý nhà, đất trong diện này của thành phố?
Ông Ngô Văn Thông: Gọi là đối thoại nhưng thực ra chưa phải là đối thoại. Trước đây, thành phố nói đã có một số cuộc gặp gỡ, nhưng thành phố chưa thực sự lắng nghe ý kiến và nguyện vọng của doanh nghiệp. Cuộc gặp mới nhất hôm 02/10 gọi là đối thoại nhưng chỉ mang tính hình thức để báo cáo. Nội dung trả lời của các Sở Tài chính, Xây dựng, Tư pháp không đúng với các quy định hiện hành về công tác cổ phần hóa và Nghị định108/2024- NĐ/CP của Chính phủ.
Kết luận hội nghị đối thoại của Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố không được các doanh nghiệp tâm phục, khẩu phục. Bởi lẽ, những đề xuất của doanh nghiệp không được lãnh đạo thành phố xem xét mà vẫn kiên quyết thực hiện Kế hoạch 09 thu hồi nhà đất của người đang thuê.
Mặc dù ông Phó Chủ tịch khẳng định quỹ nhà sau thu hồi sẽ được thành phố ưu tiên phục vụ công trình công cộng, y tế, giáo dục, cây xanh, các vị trí thương mại dịch vụ sẽ tổ chức đấu giá công khai theo Luật Đất đai để phát triển không gian văn phòng, dịch vụ hiện đại, đóng góp hiệu quả vào nguồn thu ngân sách... nhưng cho đến nay, thành phố chưa công khai cho các doanh nghiệp và người thuê nhà biết các phương án cụ thể, các vị trí cụ thể đã được phê duyệt để sử dụng vào mục đích gì?
Mặt khác, khi lãnh đạo thành phố nêu ra các mục đích sử dụng là dành ưu tiên cho các công trình công cộng thì ai cũng thấy cần ủng hộ chủ trương thu hồi nhà của thành phố. Nhưng nếu đặt vào vị trí của doanh nghiệp (nhất là các công ty cổ phần hóa), và người thuê nhà thì mới thấy khi thành phố ban hành kế hoạch thu hồi nhà đất đã không tính đến các hệ lụy của nó, không tính tới nguy cơ có thể xóa sổ nhiều công ty cổ phần với hàng trăm lao động đứng trước nguy cơ mất việc làm, người dân bị thu hồi nhà đang thuê để kinh doanh mà chưa biết sẽ làm gì để mưu sinh…
Điều đáng nói là, thành phố Hải Phòng đang sử dụng một chủ trương cũ được đề ra từ năm 2018 nhưng vì tính phức tạp của nó mà các lãnh đạo trước đó đã không thực hiện. Khi Nghị định 108/2024- NĐ-CP có hiệu lực ngày 15/10/2024, đáng lẽ UBND thành phố phải chỉ đạo Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh nhà tổ chức ký lại hợp đồng cho người thuê nhà theo các quy định chuyển tiếp tại Điều 31 (khoản 2, khoản 3,...), nhưng thành phố đã không làm. Bẵng đi mấy năm, chúng tôi cho rằng chủ trương thu hồi nhà trước đây sẽ không thực hiện nữa. Từ khi có Nghị định 108, Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh Nhà cũng chưa một lần thông báo cho người thuê nhà về việc chấm dứt hợp đồng cho thuê. Trong khi đó, điều khoản của hợp đồng ghi rõ, hợp đồng tự động gia hạn 6 tháng mỗi lần, Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh nhà vẫn tiếp tục thu tiền nhà theo hợp đồng cũ, thì không thể, đến tháng 1/2026, hợp đồng bỗng dưng bị coi là đã hết hạn để áp dụng điểm a, khoản 1, Điều 17 làm căn cứ thu hồi.
Riêng đối với các doanh nghiệp cổ phần hóa, chúng tôi khẳng định, các quyết định phê duyệt phương án cổ phần hóa, các quyết định cổ phần hóa của UBND thành phố Hải Phòng vẫn còn hiệu lực pháp lý. Chính vì thế, khi UBND thành phố Hải Phòng tiến hành thu hồi nhà đất đang cho các công ty cổ phần hóa thuê, tổ chức cưỡng chế, khởi kiện thu hồi là phủ quyết những điều đã ghi rất rõ trong các quyết định cổ phần hóa của các doanh nghiệp là “có trách nhiệm kế thừa các quyền lợi và nghĩa vụ của Doanh nghiệp Nhà nước, trong đó có quyền được thuê đất, thuê nhà đã được UBND thành phố Hải Phòng giao cho quản lý và sử dụng”.
PV: Vậy công ty của ông và các doanh nghiệp khác trong diện này kiến nghị những giải pháp nào để Hải Phòng thực hiện việc này đúng luật và thỏa đáng, có lý có tình?
Ông Ngô Văn Thông: Có thể nói, cái chưa đúng và chưa thỏa đáng thứ nhất của Kế hoạch 09 của UBND thành phố Hải Phòng là tiến hành thu hồi đồng loạt tất cả các cơ sở nhà đất đang cho thuê mà chưa có phương án cụ thể thu hồi để làm gì; thứ hai là Kế hoạch 09 tiến hành thu hồi đối với tất cả các đối tượng mà không phân loại. Theo tôi, cần phân loại đối tượng có vi phạm hợp đồng, chây ỳ không trả tiền thuê nhà, sử dụng nhà sai mục đích thì sẽ thu hồi; còn đối với các đối tượng thuê nhà là gia đình chính sách, là các doanh nghiệp cổ phần hóa, các trường hợp sử dụng nhà đúng mục đích, có hiệu quả, nhà diện tích nhỏ, nằm xen kẹp thì vẫn cho thuê theo quy định tại Nghị định 108…
Chính vì vậy, trong đơn gửi lên Trung ương cũng như Thành phố, chúng tôi đề nghị UBND thành phố hủy bỏ các quyết định cưỡng chế thu hồi nhà; yêu cầu Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng rút đơn khởi kiện đòi nhà tại các Tòa án khu vực; bàn giao lại các điểm kinh doanh đã cưỡng chế cho các doanh nghiệp và người thuê nhà; chỉ đạo Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng kí hợp đồng thuê nhà đối với doanh nghiệp và người thuê nhà có nhu cầu thuê tiếp theo khoản 2, khoản 3 Điều 31 của Nghị định 108/2024-NĐ/CP. Trường hợp được thuê thì cho phép bên thuê nhà được cải tạo sửa chữa để phục vụ hoạt động kinh doanh. Chúng tôi cũng đề nghị UBND thành phố chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường hoàn thiện các thủ tục cho thuê đất đối với các doanh nghiệp cổ phần hóa căn cứ các quyết định phê duyệt phương án cổ phần hóa của UBND thành phố và theo yêu cầu của Thanh tra Chính phủ tại kết luận Thanh tra số 2386/KL-TTCP ngày 19/11/2024.
Nếu UBND thành phố Hải Phòng không chấp nhận những đề xuất của chúng tôi như trên đây, chúng tôi kiến nghị với Tổng thanh tra Chính phủ, Ban tiếp công dân TW - Thanh tra Chính phủ tiến hành thanh tra toàn diện chính sách bán nhà giai đoạn 2014-2017 của UBND thành phố Hải Phòng vì nếu việc bán nhà giai đoạn này được công khai, minh bạch thì các doanh nghiệp và người thuê nhà đã được mua nhà đang thuê, sẽ không dẫn tới hậu quả như ngày hôm nay.
Chúng tôi cũng kiến nghị thanh tra toàn diện Kế hoạch số 09/KH-UBND ngày 12/1/2026 của UBND thành phố Hải Phòng để có kết luận cuối cùng về việc ban hành, tổ chức thực hiện cũng như việc cưỡng chế, khởi kiện thu hồi nhà của các tổ chức, cá nhân như đã phân tích ở trên.
PV: Ngoài cái lý, nhân kỷ niệm ngày doanh nhân Việt Nam, tôi muốn ông nói thêm về cái tình. Ông có thể cho biết những đóng góp cụ thể của công ty ông cũng như các doanh nghiệp mà ông vừa đề cập vào quá trình phát triển của thành phố Hải Phòng trong hàng chục năm qua?
Ông Ngô Văn Thông: Có thể nói, các doanh nghiệp nhà nước trước khi cổ phần hóa hoặc sắp xếp đổi mới hầu hết đều làm ăn kém hiệu quả, thậm chí là thua lỗ. Nhờ có chính sách cổ phần hóa, chính sách ưu tiên, ưu đãi của nhà nước đối với các công ty cổ phần để thu hút nguồn lực xã hội nên sau khi cổ phần hóa, các doanh nghiệp trong diện này ở Hải Phòng đã từng bước hoạt động có hiệu quả, kinh doanh ổn định, góp phần tăng thu ngân sách, giải quyết việc làm, ổn định đời sống cho người lao động.
Ở Công ty TNHH Thương mại Quốc tế Hải Phòng, năm 2000, tôi nhận quyết định làm giám đốc khi đó Công ty đang bị thua lỗ, nợ ngân hàng trên 10 tỷ. Nhờ sự nỗ lực của toàn thể cán bộ, công nhân viên trong Công ty, đến năm 2004 Công ty đã trả hết nợ, còn dư vốn 25 tỷ. Số tiền đó chúng tôi đầu tư xây dựng toà nhà 10 tầng tại số 22 Lý Tự Trọng làm trụ sở Công ty hiện nay. Tòa nhà đó là tài sản của Công ty và hiện nay nhà nước vẫn nắm giữ 34,85% cổ phần.
Tuy là một doanh nghiệp nhỏ, nhưng chúng tôi đã đóng góp một phần vào ngân sách Nhà nước với lợi nhuận sau thuế mỗi năm khoảng 3 tỷ, trong đó Nhà nước được chia lợi nhuận 1 tỷ; mỗi năm công ty nộp khoảng 1 tỷ tiền thuế thu nhập doanh nghiệp, 2 tỷ thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng… Nhờ hoạt động có hiệu quả, chúng tôi đã giải quyết việc làm, chăm lo cho đời sống của hơn 30 lao động với mức lương bình quân 20 triệu đồng/người/tháng, giúp họ và gia đình ổn định cuộc sống.
Cùng với Công ty TNHH Thương mại Quốc tế Hải Phòng, tôi được biết, các doanh nghiệp khác sau khi cổ phần hóa đều nỗ lực vươn lên, hoạt động hiệu quả. Phía sau mỗi doanh nghiệp là công ăn việc làm của hàng chục, hàng trăm người lao động và gia đình họ. Chính vì thế, khi đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, theo tôi, không chỉ nhìn vào quy mô, số tiền thuế mà còn phải quan tâm tới những đóng góp của họ cho sự ổn định của thành phố, nhất là vấn đề an sinh xã hội. Là doanh nghiệp, chúng tôi không có mong muốn gì hơn là được ổn định kinh doanh để hoạt động có hiệu quả, đóng góp nhiều hơn cho sự phát triển của thành phố.
Chúng tôi rất mong lãnh đạo thành phố Hải Phòng thực sự quan tâm tới chúng tôi theo đúng tinh thần đổi mới tư duy từ “quản lý nhà nước” sang “phục vụ doanh nghiệp”. Và, chúng tôi cũng mong rằng, các chính sách lớn của Đảng và Nhà nước như Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội, Nghị định số 20/2026/NĐ-CP của Chính phủ về ưu tiên phát triển kinh tế tư nhân sẽ được lãnh đạo thành phố Hải Phòng lĩnh hội và áp dụng cụ thể vào thực tiễn đối với chúng tôi để có ứng xử phù hợp.
Tôi xin thay mặt các doanh nghiệp cổ phần hóa, các tổ chức cá nhân bị thu hồi nhà theo Kế hoạch 09 của UBND thành phố Hải Phòng cảm ơn sự quan tâm, chia sẻ và giúp đỡ của Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam (VOV).
PV: Vâng, xin cảm ơn và mong ông cùng các doanh nhân tiếp tục đóng góp tâm huyết, trí lực, tài lực cho sự phát triển của thành phố Hải Phòng và cả nước./.