Điện 1 chiều có thể gây điện giật? Cách xử trí để tránh nguy hiểm
VOV.VN - Dòng điện 1 chiều (DC) không hẳn ít nguy hiểm hơn điện xoay chiều (AC), bởi cả hai đều có thể gây điện giật, bỏng, thậm chí đe dọa tính mạng nếu sử dụng sai cách.
Điện 1 chiều có giật không?
Câu trả lời là có. Dòng điện 1 chiều (DC) vẫn có thể gây điện giật, bỏng, tổn thương cơ quan, thậm chí tử vong nếu cường độ và hiệu điện thế đủ lớn. Vì vậy, không nên cho rằng điện DC an toàn hơn điện xoay chiều (AC).
DC chạy theo một hướng, trong khi AC liên tục đổi chiều nên phản ứng của cơ thể khi tiếp xúc có thể khác nhau. AC có thể khiến cơ co liên tục, làm nạn nhân khó tự tách khỏi nguồn điện; DC thường gây co cơ mạnh, có thể khiến nạn nhân bị hất ra. Tuy nhiên, điện DC vẫn có thể gây rối loạn nhịp tim, rung thất, ngừng tim và tổn thương nghiêm trọng.
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào dòng điện truyền qua cơ thể và thời gian tiếp xúc, có thể ảnh hưởng đến tim, hệ thần kinh và nhiều cơ quan khác.
Những yếu tố làm tăng mức độ nguy hiểm
Mức độ nguy hiểm của tai nạn điện phụ thuộc vào nhiều yếu tố, không chỉ là AC hay DC, gồm: cường độ dòng điện càng lớn càng dễ gây co cơ, bỏng, tổn thương thần kinh và tim; hiệu điện thế càng cao càng làm tăng lượng điện truyền qua cơ thể, đặc biệt với hệ thống điện mặt trời, xe điện hoặc thiết bị công suất lớn; đường đi của dòng điện, nhất là khi đi qua tim, có thể gây rối loạn nhịp hoặc ngừng tim; thời gian tiếp xúc càng lâu càng tăng mức độ tổn thương; và điện trở cơ thể, vốn giảm khi da ướt, có mồ hôi hoặc ở môi trường ẩm, khiến nguy cơ điện giật cao hơn.
Cách xử trí khi bị điện giật
Khi xảy ra điện giật, cần ưu tiên an toàn cho người cứu trước khi tiếp cận nạn nhân. Không chạm trực tiếp nếu nguồn điện chưa được ngắt; nhanh chóng tắt cầu dao, công tắc hoặc rút phích cắm nếu an toàn. Nếu chưa thể ngắt điện, dùng vật khô, không dẫn điện để tách nạn nhân khỏi nguồn, đồng thời đứng ở nơi khô ráo. Sau đó, gọi 115 ngay cả khi nạn nhân đã tỉnh vì một số tổn thương có thể không biểu hiện rõ. Kiểm tra nhịp thở, tiến hành CPR nếu nạn nhân không thở bình thường; với bỏng điện, làm mát bằng nước sạch 15-20 phút, không chườm đá hay bôi dầu mỡ. Nếu nạn nhân tỉnh và thở bình thường, đặt ở tư thế hồi phục, giữ ấm và theo dõi liên tục.
Làm thế nào để phòng tránh bị điện giật?
Chủ động phòng ngừa giúp giảm nguy cơ tai nạn điện. Cần thường xuyên kiểm tra, thay thế dây dẫn, phích cắm hư hỏng; tránh sử dụng thiết bị điện khi tay ướt hoặc ở nơi ẩm ướt; không cắm quá nhiều thiết bị công suất lớn vào một ổ; lắp nắp che ổ điện trong tầm với của trẻ. Với hệ thống DC công suất lớn như điện mặt trời, xe điện, cần ngắt nguồn hoàn toàn trước khi sửa chữa và sử dụng dụng cụ cách điện, thiết bị bảo hộ phù hợp.