Còn nhiều khó khăn trong GPMB dự án mỏ sắt Nà Rụa (Cao Bằng)
VOV.VN - Dự án đầu tư khai thác lộ thiên mỏ sắt Nà Rụa tại phường Tân Giang có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển công nghiệp của tỉnh Cao Bằng. Tuy nhiên, vẫn còn không ít vướng mắc liên quan đến đơn giá bồi thường, điều kiện tái định cư, tranh chấp đất đai và khả năng ổn định cuộc sống sau thu hồi đất.
Dự án đầu tư khai thác lộ thiên mỏ sắt Nà Rụa tại phường Tân Giang có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển công nghiệp của tỉnh Cao Bằng. Công tác giải phóng mặt bằng đã có chuyển biến khi nhiều hộ dân đồng thuận, nhận tiền và bàn giao đất phục vụ dự án. Tuy nhiên, vẫn còn không ít vướng mắc liên quan đến đơn giá bồi thường, điều kiện tái định cư, tranh chấp đất đai và khả năng ổn định cuộc sống sau thu hồi đất.
Dự án đầu tư khai thác lộ thiên mỏ sắt Nà Rụa, hạng mục Khai trường khu Bắc giai đoạn 1, có tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 350 tỷ đồng. Dự án được kỳ vọng tạo việc làm, tăng nguồn thu và góp phần thúc đẩy phát triển công nghiệp của tỉnh Cao Bằng. Tuy nhiên, quy mô thu hồi đất lớn cũng tác động trực tiếp đến nhà ở, tài sản và sinh kế của nhiều gia đình.
Theo kế hoạch, giai đoạn 1, dự án cần thu hồi khoảng 21 ha đất, ảnh hưởng đến 420 hộ gia đình, cá nhân. Đến nay, phường Tân Giang đã hoàn thành kiểm đếm toàn bộ số hộ; phê duyệt 151 phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Hơn 100 hộ đã nhận tiền, trong đó trên 60 hộ đã bàn giao đất. Có 18 hộ thuộc diện bố trí tái định cư và đã tổ chức bốc thăm xác định 21 lô đất. Những con số này cho thấy công tác giải phóng mặt bằng đã chuyển từ khâu hoàn thiện hồ sơ sang chi trả, bàn giao đất và từng bước bố trí nơi ở mới.
Tuy nhiên, một số hộ đề nghị xem xét lại đơn giá bồi thường; một số trường hợp vướng điều kiện tái định cư do còn đất ở khác trên địa bàn hoặc đã xây nhà trên đất nhận chuyển nhượng nhưng chưa hoàn tất thủ tục pháp lý. Có trường hợp công trình xây dựng vượt diện tích được cấp phép, đất đang tranh chấp, hoặc nhà ở và tài sản có kết cấu đặc thù nhưng chưa có đơn giá phù hợp để áp dụng. Bên cạnh các thủ tục pháp lý, điều khiến nhiều người dân lo nhất là số tiền bồi thường có đủ để tạo lập nơi ở mới và ổn định cuộc sống hay không.
Bà Vũ Thị Lê, người dân tổ 8, phường Tân Giang, cho biết: “Nhà tôi chỉ bồi thường 50m2 thôi còn lại những thứ khác thì không được bồi thường, nhà tôi có 2 nhà vệ sinh cũng chỉ bồi thường 1 nhà vệ sinh, còn những cây tôi trồng hơn chục năm nay rồi, nhưng nhỏ không phát triển được thì cũng không bồi thường. Bây giờ gia đình tôi nếu phải đi thì nhất trí đi nhưng phải bồi thường sao cho thỏa đáng cho người dân, không được hơn thì cũng phải bằng, chứ không nếu bồi thường xong thì không đi đâu mua được đất cả, không còn đủ tiền để làm nhà nữa”.
Theo UBND phường Tân Giang, các ý kiến, kiến nghị của người dân sẽ được tiếp nhận, phân loại và giải quyết trên từng hồ sơ cụ thể. Với nội dung có căn cứ, phường tiếp tục củng cố hồ sơ, trao đổi với cơ quan chuyên môn và báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét. Những trường hợp liên quan đến tranh chấp, điều kiện tái định cư hoặc tài sản chưa có đơn giá không thể xử lý bằng suy đoán hay chỉ dựa vào yêu cầu tiến độ. Đối với hồ sơ không còn vướng mắc, địa phương tiếp tục niêm yết, trình phê duyệt và tổ chức chi trả; đồng thời gặp gỡ, đối thoại với các hộ chưa nhận tiền để làm rõ quyền lợi và trách nhiệm của mỗi bên.
Ông Nguyễn Minh Châu, Chủ tịch UBND phường Tân Giang cho rằng, kết quả giải phóng mặt bằng không thể chỉ đo bằng diện tích đất đã thu hồi, mà phải được nhìn nhận đồng thời ở ba khía cạnh: dự án có mặt bằng để triển khai, quyền lợi hợp pháp của người dân được giải quyết và các hộ bị thu hồi đất có điều kiện ổn định cuộc sống.
“Trách nhiệm của chúng tôi là tiếp nhận, phân loại và trả lời trên căn cứ quy định pháp luật, không né tránh nhưng cũng không hứa hẹn khi chưa đủ cơ sở. Chúng tôi cũng mong các hộ dân còn băn khoăn tiếp tục trao đổi trực tiếp với chính quyền và cơ quan chuyên môn để được cung cấp đầy đủ thông tin, kiểm tra cụ thể hồ sơ và cùng tìm phương án giải quyết phù hợp. Những kết quả tích cực vừa qua cho thấy, khi chính quyền làm đúng, làm công khai và người dân cùng chia sẻ trách nhiệm thì các khó khăn hoàn toàn có thể từng bước tháo gỡ, vừa bảo đảm quyền lợi của từng gia đình, vừa tạo điều kiện triển khai dự án vì lợi ích phát triển chung của tỉnh”- Chủ tịch UBND phường Tân Giang nhấn mạnh.
Thời gian tới, UBND phường Tân Giang tiếp tục tổng hợp các kiến nghị có cơ sở, hoàn thiện hồ sơ để báo cáo cơ quan có thẩm quyền; lấy kết quả xử lý cụ thể làm căn cứ tiếp tục trao đổi với từng hộ dân. Địa phương cũng phối hợp chặt chẽ với UBND phường Thục Phán và các đơn vị liên quan thực hiện giao đất tái định cư, hoàn thiện thủ tục cấp giấy chứng nhận, hướng dẫn người dân xây dựng nhà ở. Tiến độ của dự án vì thế sẽ phụ thuộc không chỉ vào việc chi trả bồi thường, mà còn vào việc giải quyết từng hồ sơ đúng quy định, đồng thời bảo đảm người dân sớm ổn định cuộc sống sau khi bàn giao đất.