Lạm phát trong tầm kiểm soát - hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số
VOV.VN - Từ năm 2015 đến nay, Việt Nam đã thành công trong việc kiểm soát lạm phát ở mức dưới 4%. Việc tiếp tục bảo vệ thành quả phát triển kinh tế-xã hội, kiểm soát tốt lạm phát theo mục tiêu đề ra trong năm 2026 có ý nghĩa rất quan trọng trong nhiệm vụ giữ ổn định vĩ mô, hỗ trợ cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Tại Nghị quyết số 244/2025/QH15 về kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026, Quốc hội quyết nghị mục tiêu tổng quát là ưu tiên thúc đẩy tăng trưởng trên cơ sở giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, tốc độ tăng tổng sản phẩm trong nước (GDP) phấn đấu từ 10% trở lên; tốc độ tăng CPI bình quân khoảng 4,5%. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự phối hợp, thống nhất giữa chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ, các chính sách vĩ mô khác.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng nhưng vẫn kiểm soát lạm phát - đây là nhiệm vụ rất thách thức vì để đạt mục tiêu tăng trưởng cao, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu được dự báo tiếp tục có những diễn biến bất định, khó lường đặt ra rất nhiều sức ép cho công tác điều hành giá, kiểm soát lạm phát. Nhiều dự báo cho thấy về cơ bản, áp lực lạm phát trong năm 2026 sẽ cao hơn so với năm 2025 nhưng ít khả năng xảy ra các cú sốc lớn, tốc độ tăng CPI hằng tháng khoảng 0,3%/ tháng; lạm phát trung bình cả năm 2026 khoảng 3,5% (biên độ tăng/giảm 0,5%).
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà cho biết, NHNN vẫn luôn kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô-kiểm soát lạm phát trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động.
"Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát, kết thúc quý I chỉ số giá cả tiêu dùng tăng 3,51%, lạm phát cơ bản tăng 3,63%, đóng góp vào thành công chung đó có vai trò của điều hành chính sách tiền tệ của NHNN. Cụ thể bám sát nghị quyết của Đảng, Chính phủ, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, NHNN điều hành chính sách tiền tệ một cách linh hoạt, có trọng tâm, trọng điểm, kết hợp các chính sách vĩ mô khác, kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an toàn hoạt động của tổ chức tín dụng, tích cực hỗ trợ tăng trưởng kinh tế" - ông Hà chia sẻ thêm.
Các yếu tố tác động gia tăng áp lực lạm phát chủ yếu đến từ độ trễ của tăng trưởng tín dụng năm 2025; việc mở rộng đầu tư và tiêu dùng để đạt mục tiêu tăng trưởng cao; tỷ giá cũng được dự báo tiếp tục tác động đến CPI do gia tăng nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu sản xuất. Ngược lại, cũng có những yếu tố hỗ trợ giảm áp lực lạm phát như giá hàng hóa cơ bản trên thế giới được dự báo khó có khả năng tăng mạnh do triển vọng tăng trưởng kinh tế toàn cầu vẫn ở mức thấp; ở trong nước, nguồn cung hàng hóa dồi dào, không gây biến động lớn về giá,…
Chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong nhận định: "Tăng trưởng tiếp tục cao, cao hơn 2025, đồng thời kiểm soát lạm phát trong ngưỡng yêu cầu đặt ra là vấn đề rất nóng của năm nay, cần rất nhiều giải pháp đồng bộ, phải chú ý tính hai mặt của chính sách để đạt được đồng thời hai mục tiêu này. Trong đó cần sự phối hợp liên ngành, liên giá cả, kiểm soát đầu tư, lượng tín dụng để đảm bảo 2 nguồn lực quan trọng này đi đúng hướng, hợp lực phát triển thay vì tạo ra áp lực lạm phát".
Trong bối cảnh kinh tế còn nhiều thách thức, sự phối hợp chặt chẽ giữa hai trụ cột chính sách đóng vai trò là "chìa khóa" giữ vững ổn định vĩ mô được cho là chính sách tiền tệ chủ động, kịp thời và Chính sách tài khóa mở rộng hợp lý. Ngân hàng Nhà nước điều hành tỷ giá và lãi suất linh hoạt để ổn định thị trường ngoại hối, hấp thụ các cú sốc bên ngoài và đảm bảo cung ứng đủ dòng vốn cho sản xuất kinh doanh. Cùng với đó, Bộ Tài chính triển khai có trọng tâm, trọng điểm các chính sách giãn, hoãn, giảm thuế và phí. Giải pháp này giúp hạ chi phí đầu vào trực tiếp cho doanh nghiệp, từ đó giảm áp lực "lạm phát chi phí đẩy".
Giáo sư Nguyễn Trọng Hoài, nguyên Phó hiệu trưởng Đại học Kinh tế TP.HCM đưa ra khuyến nghị: "Chính sách tài khóa và tiền tệ phải phối hợp hài hòa, nhịp nhàng với nhau, tìm ra điểm cân bằng tối ưu. Nếu chúng ta mở rộng chính sách tiền tệ thì lãi suất phải thấp, sau khi loại trừ lạm phát thì lãi thực phải dương. Gói tín dụng không nên mang tính đại trà, không nên tập trung vào thị trường manng tính rủi ro như bất động sản mà tập trung vào xuất khẩu, dự án xanh, công nghệ để cạnh tranh với quốc tế".
Công tác quản lý, điều hành giá năm 2026 cần bảo đảm “mục tiêu kép”, vừa tiếp tục kiểm soát tốt lạm phát, vừa hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân để duy trì đà phục hồi của nền kinh tế. Các chuyên gia kinh tế nhấn mạnh, về dài hạn, bài toán kiểm soát lạm phát cần được đặt trong mối quan hệ hài hòa với mục tiêu tăng trưởng bền vững. Điều này đòi hỏi Việt Nam phải đẩy mạnh chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng nâng cao năng suất, phát triển công nghiệp hỗ trợ và giảm phụ thuộc vào nhập khẩu đầu vào. Chỉ khi giải quyết được các nguyên nhân cấu trúc của lạm phát, nền kinh tế mới có thể duy trì được sự ổn định vĩ mô một cách bền vững.