Nhiều trụ cột mới trong hợp tác thực chất Việt Nam - Nhật Bản
VOV.VN - Thiết lập quan hệ ngoại giao từ lúc còn là “phía bên kia” của nhau, Việt Nam và Nhật Bản đã đồng hành, vượt qua nhiều thăng trầm của lịch sử mới đi đến được mốc son “Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình và thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới”.
Nếu như khoảng 15 năm trước, hợp tác Việt - Nhật chủ yếu dựa vào nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và những dự án xây dựng cơ sở hạ tầng của Việt Nam với nguồn đầu tư từ Nhật Bản…, thì nay, cùng với sự phát triển vượt bậc của Việt Nam, mối quan hệ này đã có những biến chuyển về chất, dựa trên những trụ cột khác hẳn trước đây.
Trụ cột mới đầu tiên là hợp tác giữa các địa phương hai nước. Tính đến đầu năm 2026, đã có hơn 110 văn bản hợp tác được ký kết giữa các địa phương hai nước, với các “cặp đôi” điển hình như Hà Nội - Tokyo, thành phố Hồ Chí Minh - Osaka, Đà Nẵng - Yokohama, Hải Phòng - Kagawa… Tình cảm và sự gắn kết này đã tạo ra một nét riêng, rất độc đáo trong quan hệ quốc tế.
Về điều này, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu nhấn mạnh: “Giao lưu giữa các địa phương rất sôi động. Có thể nói đây là điểm đáng tự hào nhất trong quan hệ đối tác chiến lược toàn diện. Hiện nay, Việt Nam với các đối tác trên thế giới cũng thiết lập nhiều quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, tuy nhiên, đối với Nhật Bản, điểm đặc biệt là quan hệ giữa các địa phương. Có lẽ đây là điểm chỉ riêng Việt Nam và Nhật Bản mới có”
Một điểm nhấn mới nữa là hợp tác khoa học - công nghệ. Tháng 5/2025, hai nước xác lập trụ cột hợp tác mới về khoa học - công nghệ và ngay sau đó, quan hệ song phương đã có những bước tiến rõ rệt. Theo trụ cột này, Nhật Bản đào tạo cho Việt Nam 250 tiến sỹ cùng hàng ngàn kỹ sư về bán dẫn và điện tử. Hai nước cũng đang tích cực thúc đẩy nhiều dự án chung, đồng thời, đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, chuyển đổi số và đào tạo nguồn nhân lực công nghệ cao.
Phía Nhật Bản đặc biệt đánh giá cao tiềm năng của Việt Nam trong lĩnh vực chất bán dẫn - ngành kinh tế có ý nghĩa chiến lược đối với cả hai nước. Theo Tiến sỹ Soramoto Seiki, Nhật Bản đang ở trong quá trình phát triển các sản phẩm bán dẫn thế hệ mới và đây là cơ hội để Nhật Bản và Việt Nam bắt tay hợp tác cùng nghiên cứu phát triển kỹ thuật mới, cũng như trao đổi, chuyển giao các công nghệ liên quan mà mỗi bên đang có cho nhau, nhằm bổ trợ những thiếu hụt của mỗi bên.
“Sự giao lưu, phối hợp đó, nhằm cùng nhau, không chỉ thiết kế, chế tạo các sản phẩm bán dẫn, mà còn góp phần khai thác triệt để tính năng của chất bán dẫn, bổ trợ cho nhau và cùng nhau tiến vào thị trường thế giới”, Tiến sỹ Soramoto Seiki cho biết thêm.
Một trụ cột khác không kém phần quan trọng là lĩnh vực nguồn nhân lực. Đây là vấn đề mang tính thiết yếu với Nhật Bản khi tình trạng dân số lão hóa vẫn chưa được cải thiện, nhưng lại là điểm mạnh của Việt Nam. Cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản hiện nay là khoảng hơn 630.000 người, chiếm khoảng 25% tổng số lao động nước ngoài và là lực lượng lao động không thể thiếu, đóng góp quan trọng cho sự phát triển kinh tế - xã hội của Nhật Bản.
Ông Hoshino Mitsuaki - Cục trưởng Cục kinh tế - thương mại - công nghiệp khu vực Kyushyu thuộc Bộ Kinh tế và Công nghiệp Nhật Bản nêu ý kiến: “Hiện nay, Việt Nam có một nguồn nhân lực dồi dào, đã qua đào tạo, nhất là đội ngũ kỹ sư có trình độ cao, có thể đáp ứng được mọi yêu cầu của công việc. Nhìn từ góc độ này, có thể nói, hai nước đủ khả năng để bổ khuyết cho nhau. Theo tôi, hai nước cần bắt đầu đẩy mạnh quá trình hợp tác từ việc đào tạo, sử dụng nguồn nhân lực chất lượng cao của mỗi bên”.
Trong một thế giới đầy biến động, Việt Nam cũng như Nhật Bản không phải là ngoại lệ và phải có những thay đổi phù hợp. Trong bối cảnh đó, những biến chuyển về chất hiện nay trong quan hệ Việt – Nhật đang tạo ra những động lực mới, mang lại lợi ích thiết thực cho cả hai nước và biến quan hệ song phương thành hình mẫu của hợp tác quốc tế.
Nhiều kỳ vọng trong chuyến thăm của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đến Việt Nam
VOV.VN - Chiều 30/4, tại Tokyo, Bộ Ngoại giao Nhật Bản đã tổ chức họp báo liên quan chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Takaichi Sanae. Tại đây, các mục tiêu, kỳ vọng của hoạt động ngoại giao quan trọng này đã chính thức được công bố.
