Phó Thủ tướng: Tạo chuyển biến thực chất trong chống khai thác IUU trước ngày 30/8

Vẫn còn nhiều "điểm nghẽn" trong thực thi

Sáng 28/7, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì phiên họp lần thứ 34 của Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Phiên họp được tổ chức trực tiếp tại đầu cầu Trụ sở Chính phủ với sự tham dự của lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và được trực tuyến với đầu cầu 21 tỉnh, thành phố ven biển.

Báo cáo tại phiên họp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, sau đợt thanh tra lần thứ 5 của Ủy ban châu Âu (EC), công tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực. Hệ thống chỉ đạo từ Trung ương đến địa phương được kiện toàn; thể chế tiếp tục được hoàn thiện; công tác quản lý đội tàu, giám sát hành trình, truy xuất nguồn gốc và xử lý vi phạm được tăng cường.

Đến nay, Chính phủ đã hoàn thành 254/267 nhiệm vụ được giao trước đợt thanh tra lần thứ 5 của EC và hoàn thành 21/35 nhiệm vụ theo Công điện số 34 ban hành sau đợt thanh tra, các nhiệm vụ còn lại đang tiếp tục triển khai.

Hiện cả nước có hơn 80.300 tàu cá được cập nhật trên cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia; 99,6% tàu cá từ 15 m trở lên đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS). Tỷ lệ tàu mất kết nối VMS và tàu vượt ranh giới khai thác đều giảm so với cùng kỳ năm trước. Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng đã triển khai 138 chuyến tuần tra, kiểm tra hơn 2.500 tàu cá, xử phạt 261 tàu với tổng số tiền khoảng 4,6 tỷ đồng. Đặc biệt, số vụ tàu cá Việt Nam vi phạm vùng biển nước ngoài giảm còn 8 vụ, giảm 86,7% so với cùng kỳ năm 2025.

Mặc dù ghi nhận những kết quả tích cực, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết EC vẫn chỉ ra nhiều tồn tại trong khâu tổ chức thực thi pháp luật, nhất là xử lý các trường hợp mất kết nối VMS, ngăn chặn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài, liên thông dữ liệu và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác.

Hiện vẫn còn hơn 2.000 tàu mất kết nối VMS trên 6 giờ, 292 tàu mất kết nối trên 10 ngày và 189 tàu vượt ranh giới khai thác cho phép. Đây đều là những nội dung mang tính quyết định đối với mục tiêu gỡ cảnh báo "thẻ vàng" của EC.

Trung tướng Lê Quang Đạo, Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Bộ Quốc phòng cho biết, lực lượng biên phòng đang duy trì thường xuyên 52 tàu làm nhiệm vụ tại các khu vực biển trọng điểm giáp Malaysia, Indonesia, Thái Lan, Campuchia và khu vực Vịnh Bắc Bộ nhằm kiểm soát, ngăn chặn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài. Cùng với đó, 286 trạm kiểm soát biên phòng được tăng cường lực lượng kiểm tra, kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến; phối hợp với các địa phương và Tập đoàn Viettel đẩy mạnh số hóa dữ liệu nghề cá, phục vụ công tác quản lý, giám sát tàu cá.

Thời gian qua các lực lượng đã phát hiện, xử lý 494 vụ vi phạm hành chính liên quan đến hoạt động khai thác thủy sản với 504 tàu, 525 đối tượng, tổng số tiền xử phạt hơn 13,6 tỷ đồng. Đồng thời cam kết hoàn thành việc đồng bộ dữ liệu giữa hệ thống của Bộ Quốc phòng và Bộ Nông nghiệp và Môi trường trước ngày 10/8, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát và truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Hoàn thành các khuyến nghị của EC trước ngày 30/8

Kết luận phiên họp, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu, từ nay đến ngày 30/8 phải tạo chuyển biến thực chất trong công tác chống khai thác IUU. Đối với các bộ, ngành, Phó Thủ tướng giao, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tuần này, phải trình Chính phủ ban hành Kế hoạch hành động khắc phục toàn diện các khuyến nghị của EC với lộ trình, nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ, ngành và địa phương.

Ngay trong tuần tới, tổ chức hội nghị triển khai kế hoạch, phát động đợt cao điểm thực hiện các nhiệm vụ chống khai thác IUU. Trên cơ sở kế hoạch của Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương phải xây dựng kế hoạch chi tiết của đơn vị mình, tập trung xử lý dứt điểm các tồn tại kéo dài từ năm 2024 đến nay; đồng thời tăng cường kiểm tra, kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến, bảo đảm 100% tàu cá đủ hồ sơ, thủ tục theo quy định.

Đồng thời, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ cùng hai tập đoàn viễn thông xây dựng nền tảng quản lý nghề cá thống nhất trên phạm vi cả nước, từng bước chấm dứt phương thức quản lý thủ công.

Phó Thủ tướng giao Bộ Quốc phòng tiếp tục duy trì lực lượng tại các vùng biển trọng điểm và khu vực giáp ranh để ngăn chặn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài; Bộ Công an tập trung điều tra, xử lý các đường dây tổ chức đưa tàu cá khai thác trái phép ở nước ngoài; Bộ Ngoại giao tiếp tục phối hợp thông qua các kênh ngoại giao để xử lý các vụ việc liên quan đến ngư dân, tàu cá bị nước ngoài bắt giữ, đồng thời kịp thời cung cấp thông tin cho các địa phương phục vụ công tác quản lý.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu các địa phương tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn ngư dân chấp hành nghiêm các quy định về khai thác thủy sản.

Vùng Cảnh sát biển 3 đến cảng cá tuyên truyền gỡ “thẻ vàng” IUU

VOV.VN - Ngày 27/6, tại phường Phước Thắng (TP Vũng Tàu cũ), TP.HCM, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức tuyên truyền đến hàng trăm ngư dân về chống khai thác IUU tại cảng cá Cát Lỡ.