Nghị quyết 23 gìn giữ bản sắc, phát huy nguồn lực thế hệ trẻ người Việt ở Nga

Tại xứ sở Bạch Dương, có một thế hệ người Việt lớn lên giữa hai nền văn hóa Nga - Việt. Họ sinh ra tại Việt Nam, theo gia đình sang Nga từ nhỏ, trưởng thành trong môi trường giáo dục và xã hội Nga, nhưng vẫn duy trì sự gắn bó với quê hương từ gia đình và cộng đồng. Bùi Nguyễn Gia Hiếu, sinh viên Đại học Công nghệ Liên bang Nga, là một trong những người trẻ như vậy. Với Hiếu, sợi dây gắn kết với Việt Nam được duy trì từ những điều rất gần gũi trong cuộc sống hàng ngày.

“Mặc dù em ở bên Nga từ nhỏ nhưng bố mẹ em vẫn duy trì tiếng Việt và dạy em rất nhiều về văn hóa, phong tục Việt Nam. Ngoài những khoảng thời gian bố mẹ đi làm thì khi ở nhà, bố mẹ thường nấu các món ăn Việt Nam cho em. Trong những bữa cơm đó, em thường xuyên được nghe ông, được nghe bố kể những câu chuyện về quê hương. Vào những dịp Tết, Trung thu hay Quốc khánh, gia đình em vẫn tổ chức liên hoan cùng với cộng đồng người Việt tại đây. Cũng vào những dịp lễ như vậy, em thường kể cho các bạn biết hôm nay là ngày gì, có những đặc điểm, ý nghĩa gì. Mặc dù em lớn lên tại Nga nhưng Việt Nam vẫn là một phần trong bản sắc và ký ức của em. Những dịp được về Việt Nam, em vẫn có cảm giác gần gũi, quen thuộc, dù em đã sống xa quê lâu năm và Việt Nam cũng đã có rất nhiều thay đổi”, Gia Hiếu nói.

Với những người trẻ lớn lên ở nước ngoài, giữ gìn tiếng Việt, văn hóa và những giá trị của quê hương là cách duy trì sợi dây với cội nguồn. Nhưng ở thế hệ trẻ hôm nay, sự gắn bó ấy đang được mở rộng từ phạm vi gia đình, cộng đồng sang chủ động hội nhập và kết nối với xã hội sở tại.

Theo Hoàng Thanh Liêm, Bí thư Ban Cán sự Đoàn tại Liên bang Nga, thời gian qua, Đoàn và Hội Sinh viên Việt Nam tại Liên bang Nga đã đổi mới cách thức giữ gìn bản sắc và làm cầu nối Việt - Nga. Không chỉ thông qua các hoạt động văn hóa, phong trào, các tổ chức Đoàn, Hội còn chú trọng trao đổi học thuật, tri thức; duy trì các lớp tiếng Việt miễn phí do sinh viên đứng lớp cho con em kiều bào, trong đó có thế hệ thứ hai, thứ ba tại Nga.

Các cuộc thi tìm hiểu lịch sử Việt Nam, hoạt động văn hóa, giao lưu nghệ thuật và sự tham gia của thanh niên Việt Nam tại các diễn đàn quốc tế cũng giúp thế hệ trẻ chủ động giới thiệu hình ảnh Việt Nam với bạn bè Nga và quốc tế.

Hoàng Thanh Liêm chia sẻ: “Ban cán sự Đoàn và Hội Sinh viên Việt Nam tại Liên bang Nga thời gian qua đã thực hiện công tác giữ gìn bản sắc Việt và hướng về Tổ quốc với tư duy và hành động mới. Giữ bản sắc không chỉ bằng bề nổi mà bằng bề sâu văn hóa. Làm cầu nối không chỉ qua các hoạt động phong trào mà thông qua trao đổi học thuật và tri thức. Chúng em cho rằng đó là cách thế hệ trẻ bảo vệ và giữ gìn bản sắc văn hóa và cội nguồn bền vững. Các bạn kiều bào sinh ra và lớn lên tại Nga có một lợi thế tuyệt đối. Đó là sử dụng tiếng Nga như tiếng mẹ đẻ, hiểu sâu sắc tư duy văn hóa và cách làm việc của người Nga. Nhưng trong huyết quản các bạn vẫn là dòng máu Việt Nam”.

Tổ chức Đoàn, Hội tại Nga cũng thường hướng tới việc đưa các bạn trẻ vào những mạng lưới trí thức, tạo môi trường để phát huy chuyên môn, kết nối với các doanh nghiệp trong nước và sở tại. Theo thủ lĩnh Đoàn Hoàng Thanh Liêm, khoảng 4.500 sinh viên, du học sinh và thanh niên kiều bào tại Nga đang nằm trong mạng lưới được kết nối với đất nước và kỳ vọng sẽ trở thành những chuyên gia có khả năng tiếp cận công nghệ lõi và là cầu nối chuyển giao tri thức, công nghệ từ Nga về Việt Nam.

Tầm nhìn chiến lược

Định hướng này phù hợp với tinh thần của Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị về công tác người Việt Nam ở nước ngoài. Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiện có hơn 6,5 triệu người tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đáng chú ý, tỷ lệ chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân và lao động kỹ thuật cao ngày càng tăng, trong khi độ tuổi của cộng đồng ngày càng trẻ.

Nghị quyết xác định người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của cộng đồng các dân tộc Việt Nam, là một trong những nguồn lực chiến lược quan trọng, góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp quốc gia; là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới; đồng hành và tham gia trực tiếp vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam.

Nếu trước đây trọng tâm được nhấn mạnh vào vận động, tập hợp, chăm lo và hướng bà con về quê hương, thì trong giai đoạn mới, Nghị quyết 23 đặt ra yêu cầu “đồng hành, kiến tạo cơ chế, huy động nguồn lực người Việt Nam ở nước ngoài” tham gia sâu hơn vào quá trình hội nhập, xây dựng và phát triển đất nước. Nghị quyết cũng nhấn mạnh việc phát huy trí tuệ, chuyên môn, kinh nghiệm, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và các mối quan hệ quốc tế của kiều bào.

Nghị quyết 23 cũng nhấn mạnh việc xây dựng hệ sinh thái kết nối bền vững các chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ người Việt Nam trên toàn cầu.

Ông Trần Phú Thuận, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Liên hiệp các Hội người Việt Nam tại Liên bang Nga, đặc biệt nhấn mạnh sự thay đổi trong cách nhìn này: “Một nội dung quan trọng mà chúng tôi tâm đắc là xây dựng hệ sinh thái kiều bào trên toàn thế giới. Đây là một thay đổi cốt lõi. Chúng ta sẽ tạo ra một mạng lưới kiều bào ở toàn cầu theo những chuyên môn rất là rõ ràng. Tức là sẽ thu hút những nhà khoa học, các doanh nghiệp, các nghị sĩ, các thế hệ trẻ, những nhà khoa học và sẽ tổ chức theo những chuyên đề rất cụ thể”.

Theo ông Trần Phú Thuận, với cách kết nối này, các chuyên gia, trí thức có thể tiếp tục học tập, nghiên cứu, làm việc tại nước sở tại nhưng vẫn đóng góp cho Việt Nam thông qua các mạng lưới chuyên môn, tư vấn và chuyển giao công nghệ. Đây cũng là hướng mà cộng đồng người Việt tại Nga đang quan tâm, trong đó có việc xây dựng mạng lưới trí thức trẻ.

Nghị quyết 23 đồng thời đặt mục tiêu phát huy vai trò “đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam”, tăng cường vị thế, trách nhiệm và uy tín của cộng đồng ở nước sở tại; phát huy vai trò cầu nối hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam với thế giới.

Từ tiếng Việt được duy trì trong mỗi gia đình, những phong tục được trao truyền qua các thế hệ, đến những hoạt động đưa văn hóa Việt Nam đến gần hơn với bạn bè Nga; từ các hoạt động giao lưu sinh viên đến kết nối tri thức, khoa học và công nghệ, thế hệ trẻ người Việt tại Nga đang có thêm những không gian để phát huy vai trò của mình.

Ở đó, khoảng cách địa lý không nhất thiết là khoảng cách với quê hương. Những người trẻ đang học tập, làm việc tại Nga vẫn có thể trở thành những nhịp cầu đưa văn hóa, tri thức và công nghệ về Việt Nam, đồng thời đưa hình ảnh đất nước, con người Việt Nam đến gần hơn với thế giới.

Nghị quyết 23: Phát huy nguồn lực cộng đồng người Việt ở Philippines

VOV.VN - Nghị quyết 23-NQ/TW đang khơi dậy tinh thần đóng góp của trí thức trẻ Việt Nam ở nước ngoài, với nhiều đề xuất nhằm phát huy nguồn lực kiều bào phục vụ phát triển đất nước.