Nga hé lộ công nghệ mới bên trong máy bay ném bom chiến lược Tu-160M
VOV.VN - Nga tuyên bố đã hiện đại hóa khoảng 80% hệ thống và thiết bị trên máy bay ném bom chiến lược Tu-160M, với hệ thống điện tử hàng không, dẫn đường và động cơ được nâng cấp.
Theo Defence Blog ngày 17/10, Tổng giám đốc Tập đoàn Tupolev Yuri Abrosimov đã công bố thông tin về mức độ hiện đại hóa máy bay ném bom chiến lược Tu-160M trong các tuyên bố được Tập đoàn công nghiệp quốc phòng nhà nước Rostec và Tập đoàn Máy bay Thống nhất Nga (UAC) đăng tải.
Tu-160M là phiên bản nâng cấp của Tu-160, dòng máy bay ném bom chiến lược siêu thanh được phát triển từ thời Liên Xô, NATO gọi là Blackjack. Phiên bản mới vẫn giữ nguyên kiểu dáng đặc trưng với cánh cụp cánh xòe, nhưng được trang bị nhiều hệ thống công nghệ hiện đại nhằm nâng cao năng lực tác chiến.
“Về bên ngoài, Tu-160M vẫn giữ nguyên hình dáng quen thuộc, nhưng bên trong, máy bay được phát triển trên nền tảng công nghệ hoàn toàn mới, với việc ứng dụng rộng rãi công nghệ số. Khoảng 80% hệ thống và thiết bị đã được hiện đại hóa”, ông Abrosimov cho biết.
Một trong những thay đổi quan trọng nhất là việc áp dụng kiến trúc điện tử hàng không dạng mô-đun, cho phép thay thế hoặc nâng cấp từng bộ phận điện tử riêng lẻ mà không cần thiết kế lại toàn bộ hệ thống trên máy bay.
Theo lãnh đạo Tupolev, cách tiếp cận này giúp Tu-160M có thể tích hợp các công nghệ mới trong tương lai, đồng thời mở rộng khả năng thực hiện những nhiệm vụ khác nhau. Tuy nhiên, ông không nêu cụ thể những hệ thống sẽ tiếp tục được thay thế hoặc thời điểm triển khai các đợt nâng cấp tiếp theo.
Chương trình hiện đại hóa Tu-160M còn bao gồm việc nâng cấp radar, trang bị buồng lái kỹ thuật số với các màn hình hiển thị hiện đại, cải tiến hệ thống thông tin liên lạc và dẫn đường, đồng thời sử dụng động cơ NK-32-02 thế hệ mới.
Tu-160 là máy bay ném bom chiến lược siêu thanh sử dụng 4 động cơ, có khả năng mang cả vũ khí thông thường và vũ khí hạt nhân. Máy bay có thể mang tối đa 12 tên lửa hành trình tầm xa trong các khoang vũ khí bên trong thân, sử dụng hệ thống bệ phóng quay. Đây là một trong những thành phần chủ chốt của lực lượng răn đe hạt nhân trên không, thuộc bộ ba hạt nhân chiến lược của Nga, bên cạnh tên lửa đạn đạo xuyên lục địa phóng từ mặt đất và tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm.
Hiện Nga đang triển khai song song hai hướng phát triển trong chương trình Tu-160M tại Nhà máy Hàng không Kazan, gồm nâng cấp các máy bay Tu-160 hiện có và chế tạo những chiếc Tu-160M mới.
Các máy bay ném bom chiến lược Tu-160 cũng được Nga sử dụng trong cuộc xung đột tại Ukraine, chủ yếu làm nhiệm vụ phóng tên lửa hành trình tầm xa. Tuy nhiên, quá trình duy trì hoạt động và mở rộng phi đội Tu-160 của Nga vẫn đối mặt với những khó khăn liên quan đến bảo dưỡng, hiện đại hóa và năng lực sản xuất.
Theo phân tích dựa trên nguồn tin công khai (OSINT) của nhóm AviVector, được công bố hồi tháng 5/2026, trong số 18 máy bay ném bom Tu-160 thuộc biên chế Nga, chỉ có 7 chiếc thường xuyên thực hiện các nhiệm vụ phóng tên lửa hành trình nhằm vào Ukraine. Những máy bay còn lại đang trải qua quá trình bảo dưỡng, thử nghiệm, hiện đại hóa hoặc thực hiện các công việc khác. Đáng chú ý, có khoảng 7-9 chiếc Tu-160 được ghi nhận tại Nhà máy Hàng không Kazan trong những thời điểm được theo dõi, cho thấy áp lực đối với công tác duy trì khả năng hoạt động của phi đội máy bay ném bom chiến lược Nga.