Đây không chỉ là chương trình hiện đại hóa hạm đội thông thường, tàu ngầm hạt nhân lớp Suffren còn được xem là bước đi chiến lược nhằm duy trì năng lực răn đe, mở rộng khả năng tác chiến tầm xa và củng cố ảnh hưởng quân sự toàn cầu của Paris trong nhiều thập niên tới.

Lớp Suffren hay còn được gọi là Barracuda-class trong giới quân sự phương Tây hiện đang được đánh giá là một trong những tàu ngầm tấn công tiên tiến nhất châu Âu.

Điểm đáng chú ý nhất là lần đầu tiên trong lịch sử, Hải quân Pháp sở hữu tàu ngầm có khả năng mang tên lửa hành trình tấn công mục tiêu trên bộ, mở ra năng lực tác chiến hoàn toàn mới cho lực lượng dưới mặt nước của nước này.

Tham vọng tái định hình sức mạnh hải quân Pháp

Chương trình Suffren được khởi động từ cuối những năm 1990, trong giai đoạn quân đội Pháp tiến hành tái cơ cấu trúc sau Chiến tranh Lạnh.

Khi đó, lớp tàu ngầm Rubis, xương sống của lực lượng tàu ngầm tấn công Pháp suốt nhiều thập niên bắt đầu bộc lộ hạn chế về độ ồn, khả năng tàng hình và hệ thống tác chiến đoeẹn tử.

Trước sự phát triển nhanh chóng của công nghệ săn ngầm hiện đại, Paris buộc phải xây dựng một thế hệ tàu ngầm hoàn toàn mới nếu muốn duy trì vị thế trong NATO và bảo vệ lợi ích chiến lược toàn cầu.

Tập đoàn quốc phòng Naval Group được giao phát triển lớp tàu mới theo hợp đồng với Tổng cục Vũ trang Pháp (DGA).

Mục tiêu của dự án không đơn thuần là thay thế Rubis theo tỷ lệ 1 đổi 1, mà còn tạo ra nền tảng tác chiến đa nhiệm có thể hoạt động hiệu quả trong nhiều môi trường khác nhau: săn ngầm, hộ tống hạm đội, tác chiến đặc biệt, thu thập tình báo và tấn công chiến lược.

Chiếc Suffren đầu tiên chính thức được đưa vào biên chế năm 2022 sau nhiều năm thử nghiệm. Đến nay, chiếc thứ tư đã được hạ thủy và toàn bộ 6 tàu dự kiến hoàn thành vào đầu thập niên 2030.

“Sát thủ thầm lặng” dưới lòng đại dương

Dù có kích thước nhỏ hơn đáng kể so với tàu ngầm lớp Virginia của Mỹ hay Astute của Anh, Suffren vẫn được đánh giá cực kỳ nguy hiểm nhờ khả năng tàng hình và công nghệ cảm biến hiện đại.

Một trong những nâng cấp lớn nhất là lớp phủ hấp thụ sóng sonar giúp giảm đáng kể tín hiệu âm thanh phát ra dưới nước, một yếu tố sống còn đối với tàu ngầm hiện đại.

Hệ thống sonar mới cho phép Suffren phát hiện mục tiêu từ khoảng cách xa hơn, đồng thời tăng khả năng né tránh mạng lưới săn ngầm của đối phương.

Tư lệnh lực lượng tàu ngầm Pháp, đô đốc Xavier Petit cho biết các tàu Suffren thế hệ mới còn được tích hợp phiên bản nâng cấp của hệ thống quản lý tác chiến SYCOBS cùng năng lực tác chiến điện tử tiên tiến hơn.

Điều này giúp tàu có thể xử lý lượng dữ liệu chiến trường khổng lồ theo thời gian thực, từ đó nâng cao khả năng phản ứng trong môi trường tác chiến hiện đại.

Giới quân sự phương Tây nhận định lớp Suffren đặc biệt phù hợp với các nhiệm vụ “vùng xám”, tức là các hoạt động bí mật dưới ngưỡng chiến tranh toàn diện như theo dõi tàu chiến đối phương, do thám tín hiệu điện tử hay triển khai lực lượng đặc nhiệm.

Bước nhảy vọt của Hải quân Pháp

Yếu tố khiến giới quan sát chú ý nhất ở Suffren chính là khả năng mang tên lửa hành trình MdCN. Đây là loại tên lửa có thể tấn công mục tiêu trên bộ từ khoảng cách hàng trăm km với độ chính xác cao, tương tự tên lửa Tomahawk nổi tiếng của Mỹ.

Việc tích hợp MdCN giúp Hải quân Pháp lần đầu tiên có thể tiến hành các đòn tấn công chiến lược từ dưới mặt biển mà không cần triển khai máy bay hoặc tàu nổi áp sát khu vực nguy hiểm. Trong kịch bản xung đột hiện đại, khả năng tung đòn “mở màn” từ tàu ngầm được xem là cực kỳ quan trọng bởi yếu tố bất ngờ và khó đánh chặn.

Các chuyên gia cho rằng đây là bước tiến lớn trong học thuyết tác chiến của Paris, đặc biệt khi Pháp muốn duy trì khả năng hành động quân sự độc lập mà không phụ thuộc hoàn toàn vào NATO hay Mỹ.

Ngoài MdCN, lớp Suffren còn mang theo ngư lôi hạng nặng F-21 Artemis và tên lửa chống hạm SM-39 Exocet. Ngư lôi F-21 sử dụng hệ thống động cơ điện và công nghệ pin thế hệ mới, giúp tăng tầm bắn cũng như giảm tiếng ồn trong quá trình di chuyển. Trong khi đó, Exocet từ lâu đã nổi tiếng là một trong những tên lửa chống hạm nguy hiểm nhất thế giới.

Một trong những điểm gây tranh cãi là mỗi tàu Suffren chỉ mang khoảng 24 vũ khí – thấp hơn đáng kể so với tàu ngầm Mỹ và Anh cùng phân khúc. Theo chuyên gia quân sự H I Sutton, tải trọng này chỉ tương đương khoảng 60% so với lớp Virginia hoặc Astute. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng sự “hy sinh” này là có chủ đích.

Không giống nhiều tàu ngầm tấn công truyền thống, Suffren được thiết kế để kiêm nhiệm vai trò triển khai lực lượng đặc nhiệm. Mỗi tàu có thể mang theo khoảng 15 lính đặc nhiệm cùng đầy đủ khí tài phục vụ nhiệm vụ bí mật.

Khoang chứa thiết bị được tối ưu cho các chiến dịch đổ bộ, trinh sát và tác chiến đặc biệt, những nhiệm vụ ngày càng quan trọng trong chiến tranh hiện đại. Điều này cho thấy Pháp không chỉ muốn sở hữu một tàu săn ngầm đơn thuần, mà còn cần một nền tảng đa nhiệm có thể hoạt động linh hoạt trên toàn cầu.

Thông điệp chiến lược của Paris

Một trong những nhiệm vụ chiến lược quan trọng nhất của lớp Suffren là hộ tống và bảo vệ tàu sân bay hạt nhân Charles de Gaulle – biểu tượng sức mạnh hải quân của Paris.

Trong tác chiến hải quân hiện đại, tàu sân bay luôn là mục tiêu ưu tiên hàng đầu của đối phương. Do đó, các tàu ngầm tấn công đóng vai trò then chốt trong việc phát hiện và loại bỏ mối đe dọa từ xa.

Ngoài ra, Suffren còn có nhiệm vụ bảo vệ các tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo lớp Triomphant – lực lượng răn đe hạt nhân chiến lược của Pháp. Giới chuyên gia nhận định nếu không có lớp tàu hộ tống đủ hiện đại, khả năng sống sót của lực lượng răn đe hạt nhân trên biển sẽ bị suy giảm đáng kể.

Sự xuất hiện của lớp Suffren phản ánh rõ tham vọng duy trì vị thế cường quốc quân sự độc lập của Pháp trong bối cảnh môi trường an ninh toàn cầu ngày càng bất ổn.

Từ xung đột tại châu Âu, cạnh tranh Mỹ - Trung đến căng thẳng ở Trung Đông và Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, Paris muốn bảo đảm rằng họ vẫn đủ khả năng triển khai sức mạnh quân sự ở bất kỳ khu vực nào có lợi ích chiến lược.

Trong nhiều năm qua, Pháp liên tục nhấn mạnh khái niệm “tự chủ chiến lược châu Âu” – tức giảm phụ thuộc vào Mỹ về quốc phòng. Lớp Suffren được xem là một phần quan trọng trong chiến lược đó.

Dù không sở hữu quy mô hạm đội khổng lồ như Mỹ, Pháp đang tập trung phát triển những nền tảng có tính linh hoạt cao, công nghệ hiện đại và đủ sức tạo ưu thế trong các tình huống xung đột cường độ cao.

Giới phân tích cho rằng khi toàn bộ 6 tàu Suffren đi vào hoạt động, Hải quân Pháp sẽ sở hữu một trong những lực lượng tàu ngầm hiện đại và đáng gờm nhất châu Âu.

Ukraine sẽ nhận tiêm kích JAS 39 Gripen: Bước ngoặt hay canh bạc dài hạn?

VOV.VN - Việc Thụy Điển cam kết chuyển giao tới 36 tiêm kích JAS 39 Gripen được kỳ vọng là bước ngoặt cho Không quân Ukraine. Tuy nhiên, hành trình từ thỏa thuận đến thực chiến đối đầu Nga còn rất xa, đặt ra bài toán khó về hạ tầng hậu cần và thời gian đào tạo phi công cho Kiev.