Đừng xem thường quả khế: Những lợi ích sức khỏe ít người biết

Quả khế có tác dụng gì?

Hỗ trợ kiểm soát cân nặng

Khế chứa chất xơ, giúp tăng cảm giác no và hạn chế việc ăn quá mức. Đây là yếu tố có lợi đối với những người đang xây dựng chế độ ăn kiểm soát năng lượng. Bên cạnh đó, khế tương đối ít calo so với nhiều món ăn vặt khác. Nếu sử dụng với khẩu phần hợp lý, loại quả này có thể được đưa vào thực đơn hỗ trợ kiểm soát cân nặng.

Hỗ trợ ổn định đường huyết

Khoảng 100 g khế cung cấp 2,8 g chất xơ. Dưỡng chất này giúp làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu carbohydrate, đồng thời góp phần tạo cảm giác no lâu hơn. Tuy nhiên, người mắc tiểu đường vẫn cần chú ý khẩu phần, đặc biệt khi lựa chọn khế ngọt, bởi loại quả này vẫn chứa đường tự nhiên.

Hỗ trợ chống viêm, kháng khuẩn

Khế chứa flavonoid, vitamin C, beta-carotene và nhiều hợp chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do. Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy chiết xuất khế có khả năng ức chế một số vi khuẩn, nhưng chưa đủ bằng chứng để xem việc ăn khế có thể thay thế thuốc điều trị nhiễm khuẩn.

Tăng cường sức khỏe tim mạch

Khoảng 100 g khế cung cấp 133 mg kali. Đây là khoáng chất cần thiết cho hoạt động của tim và điều hòa huyết áp. Bổ sung đủ kali từ chế độ ăn có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch.

Một nghiên cứu năm 2021 cho thấy apigenin trong khế có khả năng tác động đến sự giãn mạch thông qua việc ảnh hưởng đến dòng canxi đi vào tế bào. Tuy nhiên, cần thêm nghiên cứu trên người để xác định rõ tác động của hợp chất này đối với huyết áp và chức năng tim.

Tác dụng chống oxy hóa

Khế chứa nhiều chất chống oxy hóa như flavonoid, vitamin C, beta-carotene và tannin, giúp trung hòa gốc tự do và bảo vệ tế bào trước stress oxy hóa. Tuy nhiên, khế chỉ nên được xem là một phần của chế độ ăn đa dạng, không thay thế các biện pháp chăm sóc sức khỏe hay có tác dụng “thải độc” cơ thể.

Hỗ trợ bảo vệ niêm mạc dạ dày

Một số nghiên cứu trên chiết xuất từ lá khế ghi nhận sự hiện diện của terpenoid, flavonoid và chất nhầy, những thành phần có tiềm năng hỗ trợ bảo vệ niêm mạc và hạn chế tổn thương do loét. Tuy nhiên, bằng chứng hiện có chưa đủ để khẳng định ăn quả khế có tác dụng điều trị hoặc phòng ngừa loét dạ dày tá tràng ở người.

Hỗ trợ giảm ho

Trong dân gian, khế được sử dụng như một nguyên liệu hỗ trợ giảm ho và làm dịu một số triệu chứng thông thường. Hàm lượng vitamin, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa trong khế góp phần bổ sung dinh dưỡng cho cơ thể.

Tuy nhiên, nếu ho kéo dài, kèm sốt cao, khó thở hoặc các triệu chứng bất thường, người bệnh cần được thăm khám thay vì chỉ sử dụng khế hoặc các phương pháp dân gian.

Cải thiện chức năng tiêu hóa

Chất xơ trong khế giúp tăng khối lượng phân và hỗ trợ nhu động ruột, từ đó góp phần hạn chế táo bón. Đồng thời, chất xơ còn là nguồn dinh dưỡng cho các lợi khuẩn đường ruột, giúp duy trì hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh. Dù vậy, ăn quá nhiều chất xơ cùng lúc có thể gây đầy hơi, chướng bụng hoặc khó tiêu ở một số người.

Tăng cường miễn dịch

Khoảng 100 g khế cung cấp 34,4 mg vitamin C. Đây là dưỡng chất cần thiết cho hoạt động bình thường của hệ miễn dịch, đồng thời tham gia vào quá trình chống oxy hóa và bảo vệ tế bào. Bổ sung khế cùng các loại rau củ, trái cây giàu vitamin C khác trong chế độ ăn đa dạng giúp đáp ứng nhu cầu vitamin và khoáng chất của cơ thể.

Hỗ trợ phòng ngừa ung thư

Vitamin C và các hợp chất chống oxy hóa trong khế có thể góp phần bảo vệ tế bào trước tổn thương do các gốc tự do. Một số nghiên cứu về dinh dưỡng cũng cho thấy chế độ ăn giàu rau quả có liên quan đến nguy cơ thấp hơn đối với một số bệnh mạn tính, trong đó có ung thư.

Tuy nhiên, chưa có đủ bằng chứng để khẳng định ăn khế có thể trực tiếp phòng ngừa hoặc điều trị ung thư. Người bệnh không nên sử dụng khế thay thế các phương pháp điều trị được chỉ định.

Hỗ trợ cải thiện thị lực

Khế cung cấp một lượng vitamin A và các hợp chất carotenoid, những dưỡng chất có vai trò đối với sức khỏe mắt và thị lực.

Duy trì chế độ ăn đa dạng, kết hợp nhiều loại rau xanh và trái cây, có thể giúp cung cấp các dưỡng chất cần thiết cho mắt. Tuy nhiên, khế không phải là phương pháp điều trị các bệnh lý như thoái hóa điểm vàng hay đục thủy tinh thể.

Tốt cho làn da

Vitamin C và các chất chống oxy hóa trong khế có thể hỗ trợ quá trình bảo vệ tế bào da trước tác động của stress oxy hóa. Một số nghiên cứu về chiết xuất khế cũng ghi nhận tiềm năng chống viêm, song bằng chứng lâm sàng trên người còn hạn chế. Do đó, nên xem khế như một phần của chế độ ăn lành mạnh thay vì kỳ vọng loại quả này có thể điều trị các bệnh da liễu.

Hỗ trợ kiểm soát cholesterol

Chất xơ trong khế có thể hỗ trợ chuyển hóa cholesterol và góp phần giảm cholesterol toàn phần, triglyceride. Một số nghiên cứu về chiết xuất lá khế cũng ghi nhận tác động tích cực đến lipid máu và stress oxy hóa, nhưng cần thêm bằng chứng trên người để khẳng định hiệu quả.

Ăn khế có tác hại gì?

Bên cạnh giá trị dinh dưỡng, khế cần được ăn với lượng phù hợp, đặc biệt ở người có bệnh nền. Khế ngọt chứa đường tự nhiên nên người tiểu đường cần kiểm soát khẩu phần; khế chua nhiều axit hữu cơ, ăn lúc đói có thể gây cồn cào, đau bụng. Ăn quá nhiều cũng dễ gây đầy hơi, khó tiêu do hàm lượng chất xơ cao. Người có tiền sử sỏi thận cần lưu ý axit oxalic trong khế, trong khi người mắc bệnh thận nên thận trọng vì caramboxin có thể tích tụ, gây độc thần kinh và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi ăn.

Quả khế: Từ món ăn quen thuộc đến “kho dinh dưỡng” tự nhiên

VOV.VN - Khế là loại trái cây quen thuộc trong đời sống người Việt, có vị chua ngọt thanh mát và giàu giá trị dinh dưỡng. Không chỉ dùng trong bữa ăn, khế còn được dân gian xem như thực phẩm hỗ trợ sức khỏe.