Làm gì để tự bảo vệ bản thân khi gặp rắn độc?
VOV.VN - Sự việc gần 900 con rắn xổng chuồng sau trận lũ lớn tại Quảng Tây (Trung Quốc) do ảnh hưởng của bão Maysak gây ra đã trở thành tâm điểm chú ý của dư luận. Vậy làm sao để bảo vệ bản thân và gia đình khỏi các loài rắn có độc trong mùa mưa lũ?
Theo Guardian, do ảnh hưởng của bão Maysak, thành phố Hoành Châu, Quảng Tây (Trung Quốc) đã hứng chịu mưa lớn kéo dài khiến nhiều thôn, làng bị ngập sâu. Trong đó, một trang trại nuôi rắn ở làng Đặng Vu đã bị nước lũ phá hủy, khiến nhiều con rắn ráo trâu, rắn nước và rắn hổ mang thoát ra ngoài.
Ông Wu Zhi, một quan chức địa phương, nói với báo Red Star News rằng hầu hết các loài rắn đều không độc và một đội gồm 10 người đã được tổ chức để bắt chúng. Ông cảnh báo người dân không nên cố gắng bắt rắn bằng tay nếu phát hiện bất kỳ con nào trong nhà.
Sự việc hy hữu trên nhanh chóng làm dấy lên nỗi lo sợ đỉnh điểm cho người dân địa phương, khi nguy cơ đối mặt rắn độc không còn nằm ngoài tự nhiên mà có thể hiện hữu ngay trong khu dân cư.
Vậy cần lưu ý điều gì để để bảo vệ bản thân và gia đình khỏi các loài rắn, đặc biệt các loa có độc trong mùa mưa lũ?
Cách nhận biết rắn độc và rắn không độc
Rắn độc (như rắn hổ mang, rắn lục) thường có đầu hình tam giác rõ rệt, mắt có con ngươi hình elip dọc. Khi bị kích động, rắn hổ mang sẽ ngẩng cao đầu và phồng mang đặc trưng. Vết cắn của rắn độc thường để lại 2 dấu răng nanh lớn và gây đau nhức, sưng tấy rất nhanh.
Rắn không độc (như rắn nước, rắn ráo) đầu thường có hình tròn hoặc thon dài, con ngươi mắt hình tròn. Vết cắn của chúng có dạng một vòng cung gồm nhiều chấm răng nhỏ, không có răng nanh lớn độc lực.
Cách phòng tránh bị rắn cắn trong mùa mưa lũ
Khi nước dâng cao, các loài rắn thường có xu hướng tìm đến các giá thể nổi (bè chuối, rác trôi nổi) hoặc bò vào nhà, ẩn nấp ở góc tối, chăn màn, gầm giường để tìm nơi khô ráo. Nếu vô tình chạm mặt "vị khách không mời" này, bạn cần tuyệt đối tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Để chủ động phòng tránh rắn xâm nhập, người dân cần bịt kín các khe hở tại hệ thống cửa, tường và đường ống thoát nước. Đồng thời, hãy dọn dẹp các khu vực quanh nhà như đống rác, củi khô, thùng carton - vốn là nơi trú ẩn lý tưởng của rắn. Đêm đến, cần đóng chặt các cửa và lưu ý không nằm ngủ trực tiếp trên nền nhà hoặc hành lang.
- Khi phải di chuyển trong vùng nước lũ hoặc dọn dẹp rác thải sau lũ, luôn đi ủng cao su và đeo găng tay bảo hộ dày. Dùng gậy để khua khoắng trước khi bước tới hoặc thò tay vào các góc khuất.
Xử lý an toàn khi giáp mặt với rắn:
- Bình tĩnh, giữ khoảng cách an toàn: Rắn chỉ trở nên hung dữ khi bị dồn vào đường cùng, bị giẫm lên hoặc bị khiêu khích. Hầu hết các loài rắn chỉ đi ngang qua và bạn không phải là mục tiêu của chúng. Nếu bạn phát hiện ra một con rắn, đừng bao giờ hoảng sợ. Thay vào đó nên giữ bình tĩnh, tạo khoảng cách an toàn, tuyệt đối không ném đá, dùng gậy đập hay kích động con vật.
- Không tự ý bắt hoặc đánh đuổi bằng tay không: Khi bắt gặp rắn hãy giữ nguyên hiện trạng và liên hệ ngay với lực lượng cứu hộ hoặc người có kinh nghiệm xử lý. Nếu con rắn cố thủ trong nhà và có dấu hiệu nguy hiểm, hãy sơ tán người già, trẻ nhỏ ra ngoài ngay khi có thể. Nếu bắt buộc phải di chuyển qua khu vực nghi ngờ có rắn, người dân cần trang bị ủng cao cổ và quần áo dày để giảm thiểu rủi ro.
Cần làm gì khi bị rắn cắn?
Nếu bị rắn độc cắn, nhanh chóng gọi dịch vụ cấp cứu khẩn cấp tại cơ sở y tế gần nhất. Trong thời gian chờ sự trợ giúp y tế, người thực hiện sơ cứu nên tuân theo các bước sau:
- Trấn an người bị rắn cắn, giữ tâm lý bình tĩnh, hạn chế cử động, bất động chi bị cắn bằng nẹp, để làm chậm sự lây lan của nọc độc. Tháo bỏ đồ trang sức và nới lỏng quần áo nhằm tránh gây chèn ép và làm sưng vết thương.
- Giữ phần chi bị cắn ở vị trí thấp hơn tim và nhanh chóng chuyển nạn nhân đến bệnh viện có khả năng điều trị rắn cắn. Nếu có thể, hãy ghi nhớ hoặc chụp ảnh con rắn từ khoảng cách an toàn để hỗ trợ bác sĩ nhận diện loài rắn, thay vì cố bắt hoặc giết nó.
- Vết cắn có thể được rửa nhẹ bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý nếu điều kiện cho phép. Với một số trường hợp nghi do rắn độc thần kinh cắn, người dân có thể băng ép chi bị thương đúng kỹ thuật, song không được siết quá chặt làm cản trở tuần hoàn máu.
- Các chuyên gia cũng cảnh báo việc rạch vết thương, dùng miệng hút nọc độc hay đắp lá cây đều không thể loại bỏ nọc độc, thậm chí còn có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và khiến việc điều trị bị chậm trễ.