Artemis II lập kỷ lục mới về chuyến bay không gian có người lái xa Trái Đất nhất
VOV.VN - Bốn phi hành gia tham gia chuyến bay thử nghiệm quanh Mặt Trăng Artemis II của NASA đã đi vào lịch sử vào lúc 12h56 trưa (giờ CDT) ngày 6/4, tức 0h56 ngày 7/4 (giờ Việt Nam), khi đạt khoảng cách hơn 400.000km tính từ Trái Đất, vượt qua kỷ lục trước đó do sứ mệnh Apollo 13 thiết lập năm 1970.
Ở điểm xa nhất, phi hành đoàn trên tàu vũ trụ Orion dự kiến sẽ đạt khoảng cách khoảng 407.000km trước khi quay trở lại Trái Đất, qua đó xác lập cột mốc mới trong lịch sử bay không gian có người lái.
Sau 6 ngày kể từ khi khởi hành trong sứ mệnh có người lái đầu tiên thuộc chương trình Artemis, các phi hành gia NASA gồm Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch và phi hành gia thuộc Trung tâm Vũ trụ Canada Jeremy Hansen tiếp tục ghi lại hình ảnh Mặt Trăng trong hành trình rời xa Trái Đất.
“Tại NASA, chúng tôi dám vươn cao hơn, khám phá xa hơn và chinh phục những điều tưởng chừng không thể. Điều đó được thể hiện rõ nét qua các phi hành gia của Artemis II gồm Reid, Victor, Christina và Jeremy. Họ đang mở ra những chân trời mới cho toàn nhân loại", bà Lori Glaze, quyền Phó quản trị viên phụ trách Phát triển Hệ thống Thám hiểm tại trụ sở NASA ở Washington, cho biết. Theo bà: “Sự cống hiến của họ không chỉ phá vỡ các kỷ lục mà còn thắp lên hy vọng về một tương lai táo bạo, đưa chúng ta trở lại bề mặt Mặt Trăng, lần này là để ở lại lâu dài với việc xây dựng một căn cứ trên Mặt Trăng".
Tàu vũ trụ Orion của NASA bắt đầu hành trình tới Mặt Trăng sau khi được phóng thành công ngày 1/4 bằng tên lửa Space Launch System (SLS) từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy. Sau một loạt đợt đốt động cơ để thoát khỏi quỹ đạo Trái Đất vào ngày hôm sau, tàu đã thiết lập quỹ đạo hướng tới Mặt Trăng.
Sau khi lập kỷ lục, các phi hành gia đã chia sẻ những phát biểu ngắn nhưng đầy cảm xúc. Từ tàu Orion, phi hành gia Jeremy Hansen của Canada nói: “Từ khoang điều khiển Integrity, khi chúng tôi vượt qua khoảng cách xa nhất mà con người từng đạt được so với Trái Đất, chúng tôi làm điều đó để tôn vinh những nỗ lực và thành tựu phi thường của các thế hệ đi trước trong hành trình khám phá không gian. Chúng tôi sẽ tiếp tục tiến xa hơn nữa trước khi lực hấp dẫn của Trái Đất kéo chúng tôi trở về. Nhưng quan trọng hơn, chúng tôi muốn thách thức thế hệ hiện tại và tương lai để kỷ lục này không tồn tại quá lâu".
Bên cạnh kỷ lục bay, phi hành đoàn cũng đề xuất đặt tên cho hai miệng hố trên Mặt Trăng trong chuyến bay. Một miệng hố được đặt theo tên tàu “Integrity”, miệng hố còn lại được đặt nhằm tưởng nhớ người vợ quá cố của phi hành gia Wiseman là bà Carroll. Sau khi sứ mệnh kết thúc, các đề xuất này sẽ được trình lên Liên đoàn Thiên văn Quốc tế – cơ quan chịu trách nhiệm đặt tên các thiên thể và đặc điểm bề mặt của chúng.
Trong lần bay ngang Mặt Trăng sắp tới, tàu sẽ tiếp cận gần bề mặt ở khoảng cách khoảng 6.545 km. Các phi hành gia sẽ trở thành những người đầu tiên quan sát trực tiếp phía xa của Mặt Trăng bằng mắt thường, đồng thời là những người đầu tiên bay phía sau Mặt Trăng. Họ cũng sẽ chứng kiến hiện tượng nhật thực khi Mặt Trăng đi qua trước Mặt Trời.
NASA dự kiến sẽ mất liên lạc với phi hành đoàn trong khoảng 40 phút do khoảng thời gian mất liên lạc theo kế hoạch khi Mặt Trăng chắn tín hiệu giữa tàu và Trái Đất thông qua Mạng lưới Không gian Sâu. Khi tàu Orion xuất hiện trở lại, liên lạc sẽ nhanh chóng được khôi phục với Trung tâm Điều khiển Sứ mệnh tại Trung tâm Vũ trụ Johnson ở Houston.
Trong quá trình bay ngang qua, hệ thống camera sẽ ghi lại hình ảnh Mặt Trăng, bao gồm cả những khu vực mà con người chưa từng quan sát trực tiếp. Các phi hành gia sẽ sử dụng nhiều loại máy ảnh kỹ thuật số cầm tay để chụp ảnh độ phân giải cao bề mặt Mặt Trăng. Artemis II mang lại cơ hội thu thập dữ liệu quý giá, trong đó chính đôi mắt của các phi hành gia là công cụ quan sát khoa học mạnh mẽ, giúp nhận diện các đặc điểm địa hình với điều kiện chiếu sáng và cấu trúc khác nhau. Hình ảnh, video, dữ liệu đo đạc và thông tin liên lạc từ chuyến bay thử nghiệm sẽ là nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ các sứ mệnh Artemis trong tương lai, khi NASA tiến tới xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng.
Hiện các phi hành gia Artemis II đã hoàn thành hơn một nửa hành trình. Dự kiến, tàu sẽ hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngoài khơi San Diego vào khoảng 20h07 (giờ EDT) ngày 10/4. Sau khi hạ cánh, đội cứu hộ sẽ đưa các phi hành gia lên tàu USS John P. Murtha để kiểm tra y tế trước khi trở về đất liền và di chuyển tới Trung tâm Vũ trụ Johnson.
Trong khuôn khổ chương trình Artemis, NASA sẽ tiếp tục triển khai các sứ mệnh ngày càng phức tạp nhằm khám phá sâu hơn Mặt Trăng, phục vụ nghiên cứu khoa học, phát triển kinh tế và đặt nền móng cho các chuyến bay có người lái đầu tiên tới Sao Hỏa.