Nóng thế giới ngày 6/5: Eo biển Hormuz "nóng" lên, Mỹ và Iran cảnh báo lẫn nhau

VOV.VN - Dưới đây là những diễn biến nóng đáng chú ý trong tin tức thời sự thế giới 24 giờ qua: Tổng thống Mỹ Trump lần đầu gọi xung đột Iran là “cuộc chiến”; Nga - Ukraine tuyên bố lệnh ngừng bắn "lệch nhịp"quanh lễ kỷ niệm Ngày chiến thắng; 150 người vẫn mắc kẹt trên tàu du lịch nghi có ổ dịch virus Hanta…

Tổng thống Mỹ Trump lần đầu gọi xung đột Iran là “cuộc chiến”. Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 4/5, Tổng thống Donald Trump lần đầu tiên công khai mô tả tình hình hiện tại với Iran là “một cuộc chiến tranh nhỏ”, thay đổi hoàn toàn cách gọi thận trọng trước đây của chính quyền Mỹ.

Tuyên bố này gây ra những tranh cãi pháp lý gay gắt, bởi theo quy định về quyền lực chiến tranh, Tổng thống phải xin sự phê chuẩn của Quốc hội nếu các hoạt động quân sự kéo dài quá 60 ngày. Tính từ thời điểm Mỹ và Israel bắt đầu tấn công Iran vào ngày 28/2/2026, mốc thời gian này đã chính thức trôi qua, buộc chính quyền ông Trump phải đối mặt với các áp lực từ phía Hạ viện. Tuy nhiên, Nhà Trắng lập luận rằng các lệnh ngừng bắn tạm thời đồng nghĩa với việc các hành động thù địch đã chấm dứt, qua đó không cần xin thêm sự chấp thuận.

Mỹ phá hủy 7 tàu nhỏ của Iran tại eo biển Hormuz. Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định quân đội nước này đã tiêu diệt 7 tàu tốc độ cao của Iran sau khi Tehran nổ súng vào một số tàu vận tải đi qua eo biển Hormuz trong ngày 4/5. Ông Trump cho biết các cuộc tấn công của Iran không gây thiệt hại đáng kể cho lực lượng Mỹ, ngoại trừ việc ảnh hưởng đến một tàu chở hàng của Hàn Quốc. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng kêu gọi Seoul nên cân nhắc việc tham gia trực tiếp vào sứ mệnh bảo vệ tự do hàng hải tại khu vực này.

Dù ông Trump tuyên bố lực lượng hải quân Iran đã bị vô hiệu hóa, giới lãnh đạo quân sự Mỹ vẫn thận trọng thừa nhận Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vẫn còn khả năng vận hành các hạm đội tàu nhỏ để gây rối loạn dòng chảy thương mại. Chiến dịch “Dự án Tự do” của Mỹ tại Hormuz hiện đang huy động khoảng 15.000 binh sĩ cùng hơn 100 máy bay để đối phó với các mối đe dọa.

Ông Trump đe dọa “xóa sổ” lực lượng Iran nếu tấn công tàu chiến Mỹ. Trong cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 4/5, Tổng thống Donald Trump cảnh báo lực lượng quân sự Iran sẽ bị “xóa sổ khỏi mặt đất” nếu tìm cách nhắm mục tiêu vào các tàu chiến Mỹ tại Vịnh Ba Tư hoặc eo biển Hormuz. Ông nhận định rằng các nhà đàm phán của Tehran hiện đang ở thế yếu và “dễ bị thao túng hơn nhiều” so với giai đoạn trước.

Lời đe dọa này được đưa ra đồng thời với thông tin quân đội Mỹ vừa bắn hạ hạm đội tàu nhỏ của Iran, đánh dấu sự leo thang đáng kể có thể thử thách thỏa thuận ngừng bắn kéo dài gần một tháng qua. Tổng thống Mỹ nêu rõ hai kịch bản sắp tới: hoặc các bên đạt được một thỏa thuận thiện chí, hoặc sẽ phải quay lại các hoạt động quân sự quy mô lớn.

Phía Iran, Ngoại trưởng Abbas Araghchi đã lập tức lên tiếng cảnh báo Mỹ đang tự sa vào một “vũng lầy” tại Hormuz và khẳng định không tồn tại giải pháp quân sự cho cuộc khủng hoảng này.

Iran cảnh báo leo thang tại eo biển Hormuz. Ngày 5/5, Iran tiếp tục phát tín hiệu cứng rắn liên quan đến căng thẳng tại eo biển Hormuz, khi một quan chức cấp cao tuyên bố Tehran “thậm chí còn chưa thực sự bắt đầu” trong cuộc đối đầu hiện nay với Mỹ.

Trong thông điệp đăng trên mạng xã hội X, ông Mohammad Bagher Ghalibaf, Chủ tịch Quốc hội Iran và cũng là một trong những nhân vật chủ chốt tham gia tiến trình đàm phán với Mỹ nhấn mạnh rằng việc Mỹ duy trì trạng thái hiện nay tại Hormuz là “không thể chấp nhận được”, trong khi phía Iran vẫn chưa triển khai đầy đủ các biện pháp của mình. Ông cũng chỉ trích các hành động của Mỹ và đồng minh đã làm gia tăng rủi ro đối với an ninh hàng hải trong khu vực.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng tại Hormuz tiếp tục leo thang, khi cả Mỹ và Iran đều gia tăng các biện pháp kiểm soát và gây sức ép đối với hoạt động vận tải biển, đe dọa trực tiếp tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

UAE tuyên bố đánh chặn 19 tên lửa và máy bay không người lái Iran. Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo hệ thống phòng không của nước này đã vô hiệu hóa thành công 12 tên lửa đạn đạo, 3 tên lửa hành trình và 4 máy bay không người lái (UAV) phóng từ Iran trong ngày 4/5. Vụ tấn công đã khiến 3 người bị thương nhẹ và gây lo ngại về an ninh tại các cơ sở dân sự, kinh tế trong khu vực.

Đáng chú ý, các nguồn tin tình báo cho biết ít nhất một hệ thống phòng không Vòm Sắt của Israel được bí mật triển khai tại UAE đã tham gia vào quá trình đánh chặn, cho thấy mức độ hợp tác quân sự ngày càng chặt chẽ giữa hai nước kể từ sau Hiệp định Abraham. Ngay sau sự việc, các quốc gia láng giềng như Qatar và Saudi Arabia đã lên tiếng bày tỏ sự đoàn kết hoàn toàn với UAE, đồng thời lên án mạnh mẽ các hành động của Tehran. Đây được xem là đợt tấn công lớn nhất của Iran nhắm vào UAE trong vòng hai tháng qua.

Nga - Ukraine tuyên bố ngừng bắn “lệch nhịp” quanh lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng. Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ban bố lệnh ngừng bắn kéo dài hai ngày 8-9/5 nhân kỷ niệm 81 năm chiến thắng phát-xít, nhằm thể hiện thiện chí nhân đạo và tưởng niệm lịch sử. Tuy nhiên, phía Ukraine đã tỏ ra thận trọng và Tổng thống Zelensky lại quyết định thực hiện một lệnh ngừng bắn riêng biệt sớm hơn, bắt đầu từ đêm 5/5. Lý do phía Kiev đưa ra là Nga đã không phản hồi các đề xuất ngừng bắn lâu dài trước đó.

Bộ Quốc phòng Nga khẳng định sẽ thực hiện mọi biện pháp để bảo vệ an toàn cho các hoạt động kỷ niệm tại Moscow, đồng thời đe dọa sẽ tung đòn tên lửa quy mô lớn nhắm vào trung tâm Kiev nếu Ukraine có bất kỳ hành động phá hoại nào. Thực tế cho thấy các lệnh ngừng bắn ngắn hạn trong quá khứ, như dịp lễ Phục sinh, thường xuyên bị đổ vỡ do hai bên liên tục cáo buộc nhau vi phạm thỏa thuận.

Ông Trump bày tỏ mong đợi gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 4/5 thông báo kế hoạch thăm Bắc Kinh vào giữa tháng 5 để hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sau thời gian trì hoãn vì xung đột với Iran. Trong cuộc gặp sắp tới, ông Trump dự định thảo luận về vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) và các dự án đầu tư khổng lồ đã thu hút được trong thời gian qua. Bên cạnh đó, các vấn đề nóng về chuỗi cung ứng và thuế quan vẫn là trọng tâm của chương trình nghị sự.

Đáng chú ý, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã kêu gọi Trung Quốc sử dụng ảnh hưởng ngoại giao để thuyết phục Iran mở lại eo biển Hormuz cho vận tải quốc tế, và vấn đề này nhiều khả năng sẽ được đưa ra thảo luận giữa hai nhà lãnh đạo. Chuyến thăm được kỳ vọng sẽ làm giảm bớt căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới dù vẫn tồn tại nhiều bất đồng về công nghệ lõi

Áo trục xuất 3 nhân viên ngoại giao Nga nghi hoạt động gián điệp. Bộ Ngoại giao Áo ngày 4/5 xác nhận đã trục xuất ba nhà ngoại giao Nga sau một cuộc điều tra kéo dài về các hoạt động tình báo không phù hợp với quy chế ngoại giao. Cơ quan chức năng Áo phát hiện nhiều hệ thống ăng-ten và thiết bị vệ tinh chuyên dụng được lắp đặt trái phép trên mái các tòa nhà đại sứ quán Nga tại Vienna, nghi ngờ được dùng để thu thập và chặn dữ liệu liên lạc của các tổ chức quốc tế.

Bộ trưởng Ngoại giao Áo nhấn mạnh chính phủ nước này sẽ giữ lập trường cứng rắn, không để quyền miễn trừ ngoại giao bị lợi dụng cho mục đích gián điệp. Kể từ năm 2020 đến nay, Áo đã trục xuất tổng cộng 14 nhân viên ngoại giao của Nga với các cáo buộc tương tự. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Vienna là nơi đặt trụ sở của nhiều tổ chức quốc tế quan trọng và đang thắt chặt giám sát các hoạt động của phái đoàn Nga tại đây.

150 người vẫn mắc kẹt trên tàu du lịch nghi có ổ dịch virus Hanta. Tàu du lịch MV Hondius của Hà Lan hiện vẫn đang lênh đênh ngoài khơi quốc đảo Cape Verde sau khi ghi nhận ổ dịch bệnh đường hô hấp cấp tính nghiêm trọng khiến 3 người tử vong và nhiều người khác nghi nhiễm. Các xét nghiệm ban đầu xác định virus Hanta là nguyên nhân gây bệnh, một loại virus nguy hiểm lây qua tiếp xúc với động vật gặm nhấm và có tỷ lệ tử vong lên tới 40%.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hiện đang trực tiếp điều phối việc sơ tán y tế cho các trường hợp nguy kịch, đồng thời triển khai điều tra dịch tễ để làm rõ nguồn lây trên phương tiện khép kín này. Dù WHO đánh giá nguy cơ đối với cộng đồng nói chung ở mức thấp, nhưng Bộ Y tế nhiều nước, bao gồm cả Việt Nam và Nam Phi, đã đưa ra cảnh báo yêu cầu người dân chủ động phòng bệnh và theo dõi sát các trường hợp từng tiếp xúc với hành khách trên tàu.

Châu Âu để ngỏ khả năng đáp trả trong căng thẳng thương mại với Mỹ. Phát biểu trong cuộc họp của các Bộ trưởng Tài chính các nước châu Âu tại Brussels ngày 4/5, Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klingbeil cho biết Liên minh châu Âu (EU) ưu tiên giải quyết bất đồng với Mỹ thông qua đối thoại, song nhấn mạnh khối này sẽ không do dự triển khai các biện pháp cần thiết nếu lợi ích bị đe dọa. Các phương án đáp trả bao gồm thuế đối ứng và công cụ phòng vệ thương mại, đã được chuẩn bị trong trường hợp căng thẳng tiếp tục gia tăng.

Tuyên bố trên được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump cân nhắc áp thuế lên tới 25% đối với ô tô nhập khẩu từ châu Âu. Đây là động thái có thể giáng đòn trực tiếp vào ngành công nghiệp chủ lực của Đức cũng như nhiều nền kinh tế khác trong Khối 27.

Mời quý độc giả theo dõi VOV.VN trên
Viết bình luận

This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.

Tin liên quan

Toàn cảnh quốc tế trưa 5/5: Iran tấn công tên lửa UAE, Mỹ hạ đội tàu của Tehran
Toàn cảnh quốc tế trưa 5/5: Iran tấn công tên lửa UAE, Mỹ hạ đội tàu của Tehran

VOV.VN - Ngày 5/5, các đợt tấn công qua lại mới đã diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động nỗ lực nhằm đưa tàu chở dầu và những tàu thuyền khác bị mắc kẹt đi qua eo biển Hormuz - điểm nghẽn thương mại năng lượng quan trọng gần như bị đóng cửa kể từ khi cuộc chiến Iran nổ ra.

Toàn cảnh quốc tế trưa 5/5: Iran tấn công tên lửa UAE, Mỹ hạ đội tàu của Tehran

Toàn cảnh quốc tế trưa 5/5: Iran tấn công tên lửa UAE, Mỹ hạ đội tàu của Tehran

VOV.VN - Ngày 5/5, các đợt tấn công qua lại mới đã diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động nỗ lực nhằm đưa tàu chở dầu và những tàu thuyền khác bị mắc kẹt đi qua eo biển Hormuz - điểm nghẽn thương mại năng lượng quan trọng gần như bị đóng cửa kể từ khi cuộc chiến Iran nổ ra.

Xung đột Iran trước ngã rẽ nguy hiểm khi giao tranh bùng phát tại eo biển Hormuz
Xung đột Iran trước ngã rẽ nguy hiểm khi giao tranh bùng phát tại eo biển Hormuz

VOV.VN - Cuộc chiến giữa Mỹ và Iran đứng trước giai đoạn leo thang mới đầy rủi ro, khi cả hai bên đều chuyển sang sử dụng biện pháp quân sự nhằm phá vỡ thế đối đầu kéo dài tại eo biển Hormuz.

Xung đột Iran trước ngã rẽ nguy hiểm khi giao tranh bùng phát tại eo biển Hormuz

Xung đột Iran trước ngã rẽ nguy hiểm khi giao tranh bùng phát tại eo biển Hormuz

VOV.VN - Cuộc chiến giữa Mỹ và Iran đứng trước giai đoạn leo thang mới đầy rủi ro, khi cả hai bên đều chuyển sang sử dụng biện pháp quân sự nhằm phá vỡ thế đối đầu kéo dài tại eo biển Hormuz.

Mỹ - Iran leo thang hoạt động quân sự tại Hormuz, thách thức thoả thuận ngừng bắn
Mỹ - Iran leo thang hoạt động quân sự tại Hormuz, thách thức thoả thuận ngừng bắn

VOV.VN - Căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục leo thang khi quân đội Mỹ xác nhận đã nổ súng và đánh chìm các tàu được cho là của Iran, trong nỗ lực mà nước này mô tả là nhằm mở lại tuyến hàng hải chiến lược.

Mỹ - Iran leo thang hoạt động quân sự tại Hormuz, thách thức thoả thuận ngừng bắn

Mỹ - Iran leo thang hoạt động quân sự tại Hormuz, thách thức thoả thuận ngừng bắn

VOV.VN - Căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục leo thang khi quân đội Mỹ xác nhận đã nổ súng và đánh chìm các tàu được cho là của Iran, trong nỗ lực mà nước này mô tả là nhằm mở lại tuyến hàng hải chiến lược.