Quan hệ Bangladesh - Ấn Độ sẽ phụ thuộc vào Hiệp ước chia sẻ nước sông Hằng
VOV.VN - Chính phủ Bangladesh hôm qua (16/5) tuyên bố, tương lai quan hệ song phương với Ấn Độ sẽ gắn chặt với việc hai nước có đạt được một hiệp định mới về chia sẻ nguồn nước sông Hằng hay không, trong bối cảnh thỏa thuận hiện tại sẽ hết hạn vào tháng 12 năm nay.
Liên quan đến hợp tác chia sẻ nguồn nước giữa Bangladesh và Ấn Độ, Tổng thư ký đảng Quốc gia Bangladesh (BNP) cầm quyền kiêm Bộ trưởng Phát triển Nông nghiệp Mirza Fakhrul Islam Alamgir nhấn mạnh, nước này muốn “gửi thông điệp rõ ràng” tới Ấn Độ về sự cần thiết phải sớm đạt được một hiệp ước mới phù hợp với “kỳ vọng và nhu cầu của người dân Bangladesh”.
Phát biểu tại một sự kiện ở thủ đô Dhaka, ông Alamgir cho rằng cơ hội xây dựng quan hệ tốt đẹp với Ấn Độ sẽ phụ thuộc vào việc ký kết thỏa thuận mới về sông Hằng, còn gọi là thỏa thuận Farakka.
Hiệp ước chia sẻ nước sông Hằng giữa Ấn Độ và Bangladesh được ký năm 1996, với thời hạn 30 năm. Thỏa thuận này quy định cơ chế phân bổ nước tại đập Farakka của bang Tây Bengal trong mùa khô, thời điểm lưu lượng nước xuống thấp.
Đối với Bangladesh, dòng sông Hằng – được gọi là Padma khi chảy vào lãnh thổ nước này – có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với nông nghiệp, nguồn nước sinh hoạt và sinh kế của hàng chục triệu người dân. Các quan chức Bangladesh cho biết gần một phần ba dân số nước này phụ thuộc trực tiếp vào hệ thống sông có liên kết với sông Hằng.
Tuyên bố của giới chức Bangladesh được đưa ra chỉ vài ngày sau khi chính phủ nước này phê duyệt dự án xây dựng đập Padma quy mô lớn, với mục tiêu giảm tác động tiêu cực từ đập Farakka ở thượng nguồn thuộc Ấn Độ. Dự án dự kiến hoàn thành vào năm 2033 và được xem là một bước đi chiến lược nhằm tăng cường an ninh nguồn nước cho Bangladesh.
Về phía Ấn Độ, theo thông tin được Bộ Ngoại giao nước cung cấp trước Quốc hội hồi tháng 2 năm nay, các cuộc thảo luận về việc gia hạn thỏa thuận “vẫn chưa bắt đầu”. Tuy nhiên, chính phủ Ấn Độ khẳng định vấn đề chia sẻ nước luôn được xử lý thông qua các cơ chế song phương hiện có với Bangladesh. Theo truyền thông Ấn Độ, chính phủ nước này cũng đã tiến hành một số cuộc họp liên bộ và có sự tham gia của chính quyền bang Tây Bengal để chuẩn bị cho tiến trình đàm phán trong thời gian tới.
Giới quan sát nhận định vấn đề nguồn nước xuyên biên giới đang ngày càng trở thành yếu tố nhạy cảm trong quan hệ Ấn Độ - Bangladesh, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nhu cầu sử dụng nước gia tăng và các tranh cãi kéo dài liên quan đến nhiều con sông chung giữa hai nước.
Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng nếu hai bên không đạt được một cơ chế hợp tác mới trước khi hiệp ước hết hạn, nguy cơ gia tăng căng thẳng ngoại giao và bất ổn về an ninh nguồn nước tại khu vực Nam Á là điều khó tránh khỏi.