Không giống các chiến dịch đặc biệt quy mô nhỏ, một chiến dịch nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Iran được dự báo sẽ phức tạp và kéo dài hơn nhiều, có thể diễn ra trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần, với sự tham gia của hàng trăm, thậm chí hàng nghìn binh sĩ, cùng sự hỗ trợ của lực lượng không quân quy mô lớn.

Nhiệm vụ 5 giai đoạn phức tạp mà Israel có thể phải thực hiện

Israel được cho là sẽ nhắm tới nhiều mục tiêu trong các cơ sở hạt nhân then chốt của Iran, nằm sâu trong lòng núi và dưới lòng đất tại Natanz, Fordow và Isfahan. Đây là những khu vực thuộc hệ thống căn cứ quân sự được bảo vệ nghiêm ngặt nhất của Tehran.

Theo Giáo sư Daphné Richemond Barak, các cơ sở này không chỉ nằm sâu dưới hàng trăm mét đất đá mà còn được gia cố bằng bê tông và các cấu trúc phòng thủ kiên cố. Iran từng tuyên bố một số địa điểm có độ sâu tới khoảng 480 mét. Các chuyên gia nhận định, bất kỳ chiến dịch đột kích nào nhằm vào những mục tiêu như vậy sẽ phải trải qua ít nhất 5 giai đoạn: xâm nhập, kiểm soát khu vực bề mặt, phá vỡ cấu trúc để tiếp cận lòng đất, xác định và kiểm soát uranium, và cuối cùng là rút lui.

Giai đoạn 1: Xâm nhập

Chiến dịch có thể bắt đầu bằng việc triển khai hàng trăm, thậm chí hàng nghìn binh sĩ đặc nhiệm vào sâu trong lãnh thổ Iran, nhiều khả năng bằng hình thức đổ bộ đường không. Khác với các chiến dịch biệt kích quy mô nhỏ thường chỉ vài chục người, trong giai đoạn này, số lượng binh sỹ tham gia được cho là lớn hơn đáng kể do mục tiêu trải rộng tại ít nhất ba địa điểm – Natanz, Fordow và Isfahan – cách nhau hàng trăm km. Israel có thể phải tiến hành nhiều trận đánh song song, kéo dài trong nhiều ngày hoặc thậm chí nhiều tuần.

Các đơn vị tham gia có thể được tuyển chọn từ nhiều lực lượng tinh nhuệ khác nhau. Lực lượng này nhiều khả năng sẽ được thả xuống gần mục tiêu trong bối cảnh oanh kích dữ dội nhằm làm gián đoạn khả năng phát hiện và phản ứng của Iran. Sau khi tiếp đất, họ sẽ nhanh chóng tiến vào khu vực, vô hiệu hóa kháng cự ban đầu, thiết lập vòng bảo vệ, tạo điều kiện cho các bước tiếp theo.

Giai đoạn 2: Kiểm soát và bảo vệ khu vực

Sau khi kiểm soát được khu vực, lực lượng đặc nhiệm sẽ phải thiết lập các vị trí phòng thủ nhằm ngăn chặn phản công và bảo vệ.

Mục tiêu của giai đoạn này là giữ vững quyền kiểm soát khu vực để các đơn vị tinh nhuệ hơn tiến hành xâm nhập sâu xuống lòng đất để tìm kiếm và xử lý vật liệu hạt nhân. Tùy theo phương án khai thác, chiến dịch có thể yêu cầu xây dựng một đường băng tạm thời gần khu vực mục tiêu. Điều này đồng nghĩa với việc phải triển khai thêm lực lượng công binh và thiết bị hạng nặng, đồng thời gia tăng áp lực bảo vệ an ninh.

Trong kịch bản vận chuyển bằng đường không, máy bay vận tải như C-130 Hercules có thể hạ cánh trên đường băng dã chiến để đưa vật liệu ra khỏi khu vực. Phương án này được đánh giá an toàn hơn so với vận chuyển đường bộ xuyên lãnh thổ Iran – vốn dễ bị tấn công.

Giai đoạn 3: Tác chiến dưới lòng đất

Ở giai đoạn then chốt là thu hồi uranium và phá hủy hạ tầng hạt nhân, lực lượng đặc nhiệm trước hết phải xác định các điểm tiếp cận hệ thống ngầm, sau đó tiến hành xâm nhập.

Do các lối vào có thể đã bị Iran phong tỏa hoặc hư hại sau các đợt không kích, binh sĩ có thể phải sử dụng thiết bị chuyên dụng như cưa, đèn khò, thậm chí máy xúc để mở đường. Trong trường hợp cần thiết, lực lượng tác chiến có thể tiến hành thêm các đòn tấn công chính xác bằng bom xuyên hầm nhằm “làm mềm” mục tiêu.

Theo Giáo sư Daphné Richemond Barak, chiến thuật này tương tự việc liên tục gia tăng áp lực hỏa lực cho đến khi xuyên thủng các lớp bê tông gia cố – cách tiếp cận từng được sử dụng trong các chiến dịch nhằm vào mục tiêu ngầm kiên cố.

Sau khi xâm nhập, lực lượng đặc nhiệm sẽ phải chiến đấu trong môi trường ngầm phức tạp, tối tăm, tiềm ẩn bẫy mìn, đồng thời đối mặt với các đơn vị phòng thủ cuối cùng của Iran. Khi kiểm soát được khu vực, họ sẽ tìm kiếm, thu gom và vận chuyển các thùng chứa uranium lên mặt đất.

Giai đoạn này tiềm ẩn rủi ro đặc biệt cao, khi giao tranh diễn ra trong không gian hạn chế, địa hình xa lạ và đối phương có thể trả đũa quyết liệt. Ngoài ra, cần tính đến nguy cơ vật liệu hạt nhân bị sử dụng. Ngay cả khi đã thu hồi, uranium vẫn phải được bảo vệ nghiêm ngặt trong suốt quá trình vận chuyển.

Giai đoạn 4: Xử lý uranium

Sau khi kiểm soát hệ thống ngầm, lực lượng an ninh sẽ duy trì kiểm soát khu vực để tạo điều kiện cho các chuyên gia của NEST chuẩn bị uranium cho quá trình vận chuyển. Các giai đoạn này trên thực tế có thể kéo dài nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần. Việc rà soát các mạng lưới đường hầm rộng lớn cùng quá trình tiếp cận qua các lớp đất đá và công trình gia cố, đòi hỏi thời gian đáng kể.

Sau khi hoàn tất đánh giá và xử lý, uranium sẽ được đưa lên mặt đất theo lộ trình đã thiết lập. Trước khi rút lui, lực lượng tham gia chiến dịch cũng có thể phá hủy các thành phần then chốt của cơ sở hạt nhân, trong đó có máy ly tâm, hệ thống điều khiển và các thiết bị lưỡng dụng.

Giai đoạn 5: Rút lui

Sau nhiều ngày hoặc nhiều tuần giao tranh và oanh kích, giai đoạn rút lui được đánh giá là một trong những khâu rủi ro nhất của toàn bộ chiến dịch.

Trong trường hợp Israel giành được ưu thế trên không, việc vận chuyển uranium có thể được thực hiện bằng máy bay. Trong trường hợp khác, họ có thể vận chuyển bằng đường bộ tới các “vùng an toàn” trong lãnh thổ Iran, sau đó sử dụng trực thăng.

Theo Giáo sư Daphné Richemond Barak, ngay cả trong kịch bản thuận lợi, đây vẫn là nhiệm vụ cực kỳ nguy hiểm, dù không phải là bất khả thi. Sau khi hoàn tất, uranium thu hồi sẽ được xử lý để giảm mức độ làm giàu xuống ngưỡng thấp hơn (khoảng 3–5%), nhằm hạn chế nguy cơ sử dụng cho mục đích quân sự.

Israel có thể tự hành động hay không?

Theo nguồn tin của Firstpost, Israel mong muốn mọi chiến dịch nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Iran sẽ được triển khai phối hợp với Mỹ. Tuy nhiên, nước này cũng được cho là đã chuẩn bị cho kịch bản hành động đơn phương, trong bối cảnh có một số đánh giá cho rằng Iran đang ở thời điểm suy yếu và “cơ hội chiến lược” có thể không lặp lại.

Dù vậy, khả năng Israel thực sự tiến hành chiến dịch mà không có sự hỗ trợ của Mỹ vẫn chưa được xác định.

Các chuyên gia nhận định, một chiến dịch đơn độc sẽ đặt ra thách thức rất lớn đối với Israel, đặc biệt về năng lực hỏa lực. Hiện chỉ Mỹ sở hữu bom xuyên hầm GBU-57 cùng máy bay ném bom tàng hình B-2 Spirit – những phương tiện then chốt để xuyên phá các cơ sở hạt nhân nằm sâu dưới lòng đất.

Ngoài ra, Israel cũng gặp hạn chế về nhân lực. Các đơn vị đặc nhiệm tinh nhuệ như Sayeret Matkal và Shaldag chỉ có quy mô vài trăm người, trong khi tổng lực lượng đặc nhiệm của nước này ước tính khoảng 2.000 đến 4.000 quân. Để thực hiện chiến dịch quy mô lớn nhằm vào nhiều mục tiêu ngầm có thể cần tới hàng trăm, thậm chí hàng nghìn binh sĩ từ nhiều lực lượng khác nhau.

Bên cạnh đó, Israel cũng thiếu năng lực tiếp nhiên liệu trên không đủ lớn để duy trì các hoạt động tác chiến và vận tải liên tục trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần.

Trong bối cảnh đó, quyết định cuối cùng có thể phụ thuộc vào mức độ sẵn sàng chấp nhận rủi ro của Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Tuy nhiên, nếu không có sự hỗ trợ từ Mỹ, Israel có nguy cơ phải gánh vác một chiến dịch vượt quá năng lực thực tế của mình, với những hệ lụy khó lường.

Thế trận bất đối xứng của Iran: Đòn đáp trả khiến Mỹ sa lầy?

VOV.VN - Dù chịu sức ép quân sự lớn từ Mỹ và đồng minh, Iran vẫn duy trì thế trận nhờ chiến lược bất đối xứng dựa vào UAV giá rẻ, mạng lưới lực lượng ủy nhiệm và “đòn bẩy” năng lượng tại Eo biển Hormuz.