Sau Hormuz, liệu eo biển Bab el-Mandeb có "dậy sóng"?
VOV.VN - Trong bối cảnh Iran đang kiểm soát tuyến vận tải qua eo biển Hormuz, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf hôm 4/4 đã phát đi một thông điệp mang tính cảnh báo ngầm, hướng sự chú ý tới một “nút thắt cổ chai” hàng hải khác của Trung Đông: eo biển Bab el-Mandeb.
Nằm ở phía tây nam Yemen, cách eo biển Hormuz hàng trăm km, Bab el-Mandeb là tuyến vận tải quan trọng đối với khoảng 10% nguồn cung dầu và khí tự nhiên toàn cầu. Bab el-Mandeb giữ vai trò là cửa ngõ phía nam dẫn vào Biển Đỏ và kênh đào Suez, từ đó nối thông tới Địa Trung Hải.
Trong một bài đăng trên nền tảng X, ông Ghalibaf đặt ra những câu hỏi đầy hàm ý: “Tỷ lệ vận chuyển dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), lúa mì, gạo và phân bón toàn cầu đi qua Bab el-Mandeb là bao nhiêu? Những quốc gia và doanh nghiệp nào chiếm tỷ trọng hàng hóa quá cảnh lớn nhất qua tuyến đường này?”.
Những phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang trên các tuyến hàng hải chiến lược. Lực lượng Houthi tại Yemen kiểm soát khu vực ven vịnh Bab el-Mandeb, và từ tháng 11/2023 đã liên tiếp tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ, với tuyên bố thể hiện sự ủng hộ đối với người Palestine trong cuộc xung đột tại Gaza.
Hệ quả là lưu lượng tàu thuyền qua tuyến đường này sụt giảm nghiêm trọng (theo một số ước tính là giảm hơn một nửa), buộc nhiều hãng vận tải phải chuyển hướng vòng qua Mũi Hảo Vọng ở cực nam châu Phi, kéo theo chi phí và thời gian vận chuyển tăng vọt.
Theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới, khoảng 12% tổng thương mại toàn cầu và 30% lượng hàng hóa container đi qua kênh đào Suez. Trong khi đó, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ ước tính khoảng 6% lượng dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển trên thế giới đi qua eo biển Bab el-Mandeb.
Đáng chú ý, Saudi Arabia cũng sử dụng Biển Đỏ như một tuyến xuất khẩu dầu mỏ thay thế nhằm giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz. Cảng Yanbu trên tuyến này là điểm cuối của hệ thống đường ống xuyên quốc gia, cho phép vận chuyển tới 7 triệu thùng dầu thô mỗi ngày, theo Saudi Aramco.
Mỹ từng tính dùng bom hạt nhân mở kênh đào né eo biển Hormuz
VOV.VN - Giữa căng thẳng tại eo biển Hormuz, một ý tưởng gây sốc được nhắc lại: Mỹ từng nghiên cứu dùng bom hạt nhân để mở kênh đào mới thay thế tuyến đường chiến lược này.
