Cận cảnh chùa Bút Tháp – Kiệt tác kiến trúc cổ ở Bắc Ninh

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 1

Chùa Bút Tháp, hay còn gọi là Ninh Phúc Tự rất nổi tiếng bởi sự độc đáo về kiến trúc, lịch sử lâu đời...Đồng thời là nơi có nhiều tượng vào hàng đẹp nhất trong thế giới tượng cổ Việt Nam, tiêu biểu nhất là tượng Phật Quan Âm nghìn mắt nghìn tay, do Trương Thọ Nam tạc và hoàn thành vào năm 1656, thời Hậu Lê.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 2

Chùa được xây dựng từ thế kỷ 14 với diện tích khoảng 10.000m2 theo kiểu nội công ngoại quốc, với các công trình kiến trúc được bố trí cân xứng hài hòa, chặt chẽ ở khu vực trung tâm.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 3

Bên cạnh giá trị lịch sử, kiến trúc, hiện trong chùa còn lưu giữ bốn nhóm bảo vật quốc gia là tượng Phật bà Quan âm nghìn mắt nghìn tay được công nhận năm 2012 và ba pho tượng Tam Thế, tòa Cửu phẩm liên hoa, Hương án cùng được công nhận là bảo vật quốc gia năm 2020. Các bảo vật đều được tạo tác từ thế kỷ XVII trên chất liệu gỗ.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 4

Tượng Phật bà Quan âm nghìn mắt nghìn tay cao 3,7m, ngang 2,1m, có 11 đầu, 46 tay lớn và hơn 900 tay nhỏ, dài ngắn khác nhau. Bức tượng đặt trong Thượng điện được đánh giá là tuyệt phẩm điêu khắc. Với nghìn con mắt và nghìn cánh tay, Phật bà như nhìn thấu vũ trụ, vươn tới những cõi xa xăm diệt tà, giúp đời, giúp đạo.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 5

Ðiều kỳ lạ là mỗi bàn tay lại hiện lên một con mắt mi dài, đen láy, độc đáo hơn nữa là nhịp điệu mỗi cánh tay không giống nhau. Nhìn tổng thể tượng Quan Âm nghìn mắt nghìn tay như những vòng hào quang toả ra từ tâm điểm.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 6

Nằm cạnh bức tượng Phật bà nghìn mắt nghìn tay là hệ thống ba pho tượng Tam thế, biểu trưng cho 3 thế hệ: Phật Adiđà chủ trì quá khứ, phật Thích ca Mầu ni chủ trì hiện tại và phật Di lặc chủ trì tương lai.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 7

Các nghệ nhân đã chú ý tạc tượng với khuôn mặt phúc hậu, thanh thoát, song vẫn lộ vẻ sang quý. Bộ tượng mang ý nghĩa tâm linh to lớn, thể hiện sự phát triển nghệ thuật tạo hình điêu khắc Phật giáo ở vùng châu thổ Bắc Bộ.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 8

Điểm đặc biệt, độc đáo của chùa Bút Tháp là ngọn bảo tháp bằng đá, có tên là tháp Báo Nghiêm, bên trong thờ tượng Thiền sư Chuyết Chuyết. Nổi bật hẳn giữa vùng đồng bằng rộng lớn.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 9

Tháp Báo Nghiêm giống như cây bút khổng lồ, có 5 tầng với một phần đỉnh xây bằng đá xanh, xung quanh tháp được trang trí hoa văn sinh động và độc đáo. Tầng dưới cùng của tháp có 13 bức chạm đá, chủ yếu là hình các con thú. Tháp là sự kết hợp điêu luyện của tài nghệ ghép đá với nghệ thuật điêu khắc tuyệt vời của những nghệ nhân xưa.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 10

Điểm nhấn nữa ở chùa Bút Tháp là cây Cửu Phẩm liên hoa, một tác phẩm được chạm khắc tinh xảo vừa độc, vừa lạ. Tòa có hình tháp bát giác, cao 7,8m xếp 9 tầng theo kiểu tòa sen được đặt ở chính giữa lòng nhà tòa Tích thiện am, thể hiện 9 kiếp tu của đức Thích Ca Mâu Ni.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 11

Chín tầng Cối kinh tạc hàng trăm tượng Phật, hoa lá, chim muông, tập trung chủ đề khuyến thiện trừ ác, giới thiệu hành trang các vị tổ Thiền tông, các đại sư, các cấp độ thăng hoa trên đường lên cõi Niết bàn.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 12

Tòa Cửu phẩm liên hoa là tháp gỗ 8 mặt, 9 tầng, được đỡ bởi các hàng chấn song con tiện. Tám mặt của 9 tầng có gắn phù điêu gắn với Phật giáo.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 13

Khung cảnh tại chùa Bút Tháp gìn giữ nét văn hóa cổ xưa vô cùng đặc sắc.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 14

Với những giá trị độc đáo, chùa Bút Tháp được Bộ Văn hóa-Thông tin xếp hạng Di tích quốc gia từ năm 1962, đến năm 2013 được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt.

can canh chua but thap kiet tac kien truc co o bac ninh hinh anh 15

Nhiều thế kỷ đã trôi qua, song chùa Bút Tháp vẫn còn giữ được nguyên vẹn khối kiến trúc, đồ thờ, tượng cổ của người Việt xưa. Nơi đây luôn là một trong những trung tâm Phật giáo có ảnh hưởng lớn tại vùng quê Bắc Ninh - Kinh Bắc và là điểm đến hấp dẫn của du lịch tâm linh đối với nhiều du khách trên khắp mọi miền đất nước cũng như nước ngoài khi tới Việt Nam./.