Mở rộng không gian văn hóa phục vụ người dân trong tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc
VOV.VN - Mở cửa tối đa các thiết chế văn hóa (bảo tàng, thư viện, nhà hát, di tích...), kéo dài thời gian phục vụ, miễn hoặc giảm phí dịch vụ để người dân tham gia, thụ hưởng trong tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc, đặc biệt vào ngày 24/11/2026.
Đổi mới tư duy, kết hợp hài hòa giữa Ngày Văn hóa Việt Nam và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc
Thông báo số 524/TB-VPCP ghi nhận đến nay, nhiều tỉnh, thành phố đã chủ động xây dựng kế hoạch và tích cực trong việc chuẩn bị nội dung các hoạt động kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và chuỗi hoạt động tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc trong từng cộng đồng, khu dân cư, thôn, tổ dân phố, địa bàn cơ sở.
Tuy nhiên, công tác chuẩn bị ở một số bộ, ngành, cơ quan ở Trung ương chưa thật sự kỹ lưỡng, chưa sát với mục tiêu, yêu cầu; một số địa phương xây dựng kế hoạch còn đơn điệu, nặng tính hành chính, chưa rõ sản phẩm, chưa đáp ứng yêu cầu về nội dung, hình thức, phương thức tổ chức các hoạt động kỷ niệm theo Chỉ thị số 35/CT-TTg.
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và các bộ, cơ quan, địa phương quán triệt sâu sắc, đổi mới tư duy về việc tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026, thực hiện nghiêm Quyết định số 1111/QĐ-TTg ngày 19/6/2026 và Chỉ thị số 35/CT-TTg ngày 30/9/2026 của Thủ tướng Chính phủ.
Việc tổ chức cần nhận thức đầy đủ ý nghĩa đặc biệt của năm đầu tiên nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị. Sự kết hợp giữa Ngày Văn hóa Việt Nam và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc là sự kết hợp có ý nghĩa sâu sắc: văn hóa bồi đắp bản sắc, nuôi dưỡng con người, gắn kết cộng đồng; đại đoàn kết tạo nên sức mạnh để giá trị văn hóa được gìn giữ và lan tỏa. Sự kết hợp này diễn ra đồng thời nhân dịp kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ Nhất, được kết nối thành một tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc nhằm tạo ra chuỗi hoạt động liên tục, rộng khắp, đi vào đời sống Nhân dân và tạo dấu ấn ngay trong lần đầu tiên tổ chức để định hình giá trị và sức sống lâu dài.
Lấy nhân dân làm chủ thể, mở rộng tối đa các không gian văn hóa phục vụ cộng đồng
Các hoạt động kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 phải thực sự lấy nhân dân làm chủ thể, phấn đấu bảo đảm mọi người dân đều được tham gia, sáng tạo và thụ hưởng văn hóa. Các hoạt động phải gần dân, thuận tiện cho dân, phù hợp với từng đối tượng; không chỉ tổ chức cho nhân dân xem mà để Nhân dân trực tiếp tham gia và làm nên ngày hội, góp phần khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, trách nhiệm công dân và khát vọng đóng góp, cống hiến của các tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.
Cộng đồng dân cư được xác định là trung tâm, gắn chặt các hoạt động văn hóa với củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đưa hoạt động về với xã, phường, thôn, bản, tổ dân phố qua đó tăng cường sự gắn kết giữa con người, gia đình và các thế hệ, giữa các dân tộc, tôn giáo, bồi đắp tình làng nghĩa xóm.
Đặc biệt, Phó Thủ tướng yêu cầu mở rộng tối đa các không gian văn hóa để phục vụ nhân dân; phát huy đồng bộ tất cả hệ thống bảo tàng, thư viện, nhà hát, rạp chiếu phim, di tích, danh lam thắng cảnh, thiết chế văn hóa - thể thao, thiết chế du lịch, vui chơi giải trí, ẩm thực, cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo. Khuyến khích mở cửa rộng rãi, kéo dài thời gian phục vụ, miễn hoặc giảm phí dịch vụ phù hợp, nhất là vào ngày 24 tháng 11 năm 2026.
Công tác triển khai đòi hỏi sự huy động sức mạnh tổng thể toàn xã hội: chính quyền định hướng, tạo điều kiện; cơ quan Mặt trận Tổ quốc tập hợp, vận động; người dân chủ động, sáng tạo; doanh nghiệp đồng hành bằng các sản phẩm, dịch vụ và chương trình ưu đãi thiết thực. Tạo không khí ngày hội rộng khắp, sinh động, giàu bản sắc với việc tổ chức treo cờ Tổ quốc trong suốt tuần lễ từ ngày 18 đến ngày 24 tháng 11 năm 2026; đẩy mạnh truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng, nền tảng số, mạng xã hội, ứng dụng công nghệ, ánh sáng, tạo diện mạo tươi vui, rực rỡ và lấy hiệu quả thực chất, sức lan tỏa, giá trị bền vững làm thước đo.
Triển khai đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ trọng tâm của các bộ, cơ quan Trung ương
Để bảo đảm tiến độ và chất lượng, các bộ, cơ quan Trung ương được phân công những nhiệm vụ cụ thể:
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch: Chủ trì hoàn thiện hướng dẫn chi tiết Khung hoạt động của tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc trước ngày 15 tháng 10 năm 2026; tổ chức họp báo trước ngày 22 tháng 10 năm 2026; khẩn trương vận hành Nền tảng Bản đồ số Văn hóa Việt Nam; tổ chức Tuần phim Việt Nam và chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật, triển lãm, di sản, bảo tàng, thư viện; mở cửa tối đa thiết chế trực thuộc, miễn hoặc giảm phí phục vụ Nhân dân; hướng dẫn thống nhất bộ nhận diện Ngày Văn hóa Việt Nam và chuẩn hóa nội dung thông điệp, khẩu hiệu.
Bộ Công an và Bộ Quốc phòng: Chỉ đạo triển khai các hoạt động văn hóa gắn kết quân dân, chú trọng tại vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo. Bộ Công an chủ trì xây dựng phương án bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn toàn quốc trong suốt tuần văn hóa đại đoàn kết dân tộc, tập trung các sự kiện đông người, hoạt động của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, bảo đảm an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy, cứu nạn cứu hộ và an ninh mạng.
Bộ Giáo dục và Đào tạo: Rà soát, điều chỉnh hoặc ban hành mới hướng dẫn trong hệ thống các cơ sở giáo dục từ mầm non đến đại học, giáo dục nghề nghiệp về tổ chức hoạt động hưởng ứng, đưa học sinh đến với lịch sử, di sản, văn hóa đọc, nghệ thuật truyền thống và thực hành văn hóa, báo cáo Chính phủ kết quả trong ngày 26 tháng 11 năm 2026.
Bộ Công Thương: Thúc đẩy giá trị văn hóa trong kinh doanh, thương mại; vận động hệ thống thương mại, phân phối, cơ sở kinh doanh tổ chức khuyến mại, ưu đãi, giảm giá theo ngày hoặc khung giờ nhất định, nhất là ngày 24/11; quảng bá hàng Việt Nam, sản phẩm đặc trưng vùng miền.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường: Thúc đẩy giá trị văn hóa trong sản xuất và nông nghiệp; hướng dẫn trưng bày, giới thiệu sản phẩm đặc sắc; gắn kết nông nghiệp, nông thôn, nông dân với văn hóa, du lịch; hoàn thành ban hành hướng dẫn cụ thể trước ngày 15 tháng 10 năm 2026.
Bộ Dân tộc và Tôn giáo: Hướng dẫn phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc của các dân tộc; vận động các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo mở cửa, tạo điều kiện để Nhân dân trải nghiệm giá trị văn hóa tâm linh và tôn giáo.
Bộ Nội vụ: Hướng dẫn tổ chức các hoạt động "Uống nước nhớ nguồn", tri ân người có công, chỉnh trang nghĩa trang liệt sĩ, công trình ghi công, nhà tưởng niệm, địa chỉ đỏ và hướng dẫn công tác thi đua, khen thưởng trước ngày 15 tháng 10 năm 2026.
Bộ Ngoại giao: Triển khai tuyên truyền, quảng bá hình ảnh đất nước, con người, di sản văn hóa Việt Nam đến cộng đồng quốc tế và kiều bào; chỉ đạo các cơ quan đại diện ở nước ngoài phối hợp tổ chức các hoạt động hưởng ứng.
Điểm nhấn tại Thủ đô Hà Nội và sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống chính trị địa phương
Các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương rà soát, ban hành kế hoạch tổng thể, phân công rõ trách nhiệm cấp tỉnh - cấp xã - thôn, bản, tổ dân phố, rõ việc, rõ tiến độ và sản phẩm. Mỗi cấp, mỗi địa bàn cơ sở lựa chọn điểm nhấn, bản sắc riêng, bảo đảm quy mô: cấp tỉnh có ít nhất 1 hoạt động trong 3 loại hình (Nghệ thuật - Thể thao - Du lịch gắn văn hóa trải nghiệm); cấp xã có 1 - 2 hoạt động; thôn, tổ dân phố có 2 - 3 hoạt động đa dạng, gắn với giá trị lịch sử, văn hóa, truyền thống cách mạng. Các địa phương tổ chức đánh giá, tổng kết và gửi báo cáo về Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam) trong ngày 26/11/2026.
Bên cạnh các nhiệm vụ chung, Thành ủy, UBNF thành phố Hà Nội chủ trì, phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Công an và các cơ quan liên quan tổ chức Chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam vào tối ngày 24/11/2026, với quy mô khoảng 60.000 người tham gia, bảo đảm đặc sắc, hấp dẫn, an ninh, an toàn tuyệt đối. Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức truyền hình trực tiếp chương trình này và phối hợp lựa chọn các chương trình văn hóa tiêu biểu để phát sóng trên các kênh và nền tảng VTVgo.
Bên cạnh đó, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội (Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Hội Người cao tuổi Việt Nam, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cùng các hiệp hội doanh nghiệp) có văn bản hướng dẫn trước ngày 15/10/2026 để huy động đoàn viên, hội viên, công nhân, người lao động, thanh thiếu niên, phụ nữ trở thành lực lượng nòng cốt, đưa hoạt động văn hóa về từng khu dân cư, từng gia đình, tổ chức các chương trình ưu đãi, giảm giá thiết thực, góp phần đưa Ngày Văn hóa Việt Nam và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc thực sự đi vào đời sống, đi vào lòng dân, làm giàu thêm sức mạnh của văn hóa Việt Nam.