Cao Bằng hoàn thiện nền tảng cửa khẩu số trước khi vận hành chính thức
VOV.VN - Sau hơn một tháng triển khai thí điểm nền tảng cửa khẩu số tại các cửa khẩu quốc tế Tà Lùng và Trà Lĩnh, tất cả các quy trình quản lý được số hoá đã bước đầu mang lại hiệu quả tích cực, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Từ 0 giờ ngày 15/4/2026, tỉnh Cao Bằng chính thức triển khai thí điểm nền tảng cửa khẩu số tại cửa khẩu quốc tế Tà Lùng và hiện đã có 161 doanh nghiệp tham gia với hơn 2.200 phương tiện thực hiện khai báo trên hệ thống điện tử; tổng số phí hạ tầng thu được đạt hơn 7,5 tỷ đồng. Việc triển khai nền tảng cửa khẩu số đã góp phần công khai quy trình xử lý thủ tục, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và các lực lượng chức năng trong quá trình phối hợp thực hiện nhiệm vụ.
Tuy nhiên, theo đánh giá của các cơ quan chuyên môn, phần mềm hiện vẫn còn một số bất cập cần tiếp tục hoàn thiện như một số trường dữ liệu chưa đồng bộ; hệ thống chưa tích hợp chức năng tự động phát hiện tờ khai trùng lặp có thể dẫn tới phát sinh thu phí chưa chính xác theo từng loại hình; đồng thời chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu xử lý biên lai theo quy định tại Nghị định 70/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Bên cạnh đó, trang thiết bị phục vụ vận hành nền tảng vẫn còn thiếu.
Ông Nông Xuân Ánh, Phó Đội trưởng Hải quan cửa khẩu quốc tế Tà Lùng đánh giá: “Nền tảng cửa khẩu số mới bước đầu vào giai đoạn thử nghiệm, chuẩn bị đưa vào hoạt động chính thức. Qua quá trình thử nghiệm, hơn 1 tháng qua thì các lực lượng đánh giá thì cũng cơ bản hoàn thiện, tuy nhiên còn cần 1 số trang thiết bị hỗ trợ để phục vụ công tác, như máy móc, camera AI, cần barie tự động… sẽ giúp giảm bớt công việc thủ công, giúp hoạt động XNK tại đây thuận lợi hơn”.
Nền tảng cửa khẩu số đang được triển khai đồng thời tại cửa khẩu quốc tế Tà Lùng và cửa khẩu quốc tế Trà Lĩnh. Các doanh nghiệp và lực lượng chức năng cơ bản đồng thuận, tích cực phối hợp thực hiện. Quy trình quản lý phương tiện, hàng hóa xuất nhập khẩu từng bước được số hóa, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước tại khu vực cửa khẩu. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu triển khai, việc xác nhận hoàn thành thủ tục trên hệ thống đôi lúc còn chậm do các lực lượng phải thực hiện song song nhiều nhiệm vụ chuyên môn. Một số doanh nghiệp lần đầu khai báo cũng chưa cung cấp đầy đủ thông tin, dẫn tới phải điều chỉnh, bổ sung hồ sơ nhiều lần.
Ông Lý Quốc Khánh, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Cao Bằng cho biết, sau hơn một tháng thí điểm, các đơn vị đều nhận thấy việc triển khai cửa khẩu số là yêu cầu cần thiết nhằm rút ngắn thời gian thông quan và tăng tính minh bạch trong hoạt động xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, phần mềm cần tiếp tục được chỉnh sửa, hoàn thiện trước khi đưa vào vận hành chính thức từ ngày 1/6/2026.
Ông Lý Quốc Khánh, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Cao Bằng cho biết: “Để đảm bảo thực sự là nền tảng thực hiện các quy trình trên môi trường số hóa, bắt buộc cũng phải có hệ thống trang thiết bị phù hợp thì mới có thể vận hành, qua đó tạo điều kiện cho doanh nghiệp không cần tiếp xúc với các cơ quan, lực lượng. Phải trang bị 1 số thiết bị, hệ thống như cổng barie nhận diện BKS xe, camera AI, môi trường thanh toán số…
Trong thời gian thí điểm các lực lượng cơ bản cũng đã chia sẻ thông tin, tuy nhiên quá trình vận hành song song, do vậy các lực lượng vẫn còn giữ 1 số dữ liệu chuyên ngành, chưa chia sẻ. Sau này đi vào vận hành chính thức rồi chúng tôi cũng kiến nghị với tỉnh để các ngành cùng chia sẻ dữ liệu để đảm bảo vận hành nền tảng ổn định, thông suốt”.
Theo ngành Hải quan, nền tảng cửa khẩu số sẽ góp phần tự động hóa quy trình quản lý phương tiện, hàng hóa xuất nhập khẩu; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các lực lượng như hải quan, biên phòng, kiểm dịch, thuế; đồng thời từng bước chuyển từ phương thức quản lý thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu và đánh giá rủi ro.
Ông Nguyễn Thế Bằng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực XVI cho biết: “Khi doanh nghiệp khai báo trước, đẩy các thông tin lên nền tảng thì các lực lượng sẽ nắm bắt và tác nghiệp theo chức năng, nhiệm vụ của mình. Các khâu tác nghiệp đó cũng rất công khai, minh bạch, lực lượng này làm xong thì đều thể hiện rõ, qua đó bảo đảm thực hiện thủ tục một cách minh bạch, công khai, doanh nghiệp cũng rất thuận lợi khi xem tiến trình thủ tục của mình hiện đang ở khâu nào, và lúc nào thì xong.
Một thuận lợi nữa đó là thu phí hạ tầng, khi doanh nghiệp đẩy hồ sơ thì sẽ hiện thông báo số phí phải nộp, doanh nghiệp có thể nộp phí 24/7. Các bước đều được thực hiện tuần tự, doanh nghiệp chỉ phải khai báo 1 lần, không phải di chuyển và tiếp xúc với bất kỳ lực lượng nào. Tôi nghĩ đây là bước đột phá để sớm có thể triển khai chính thức trong thời gian tới”.
Sau hơn một tháng triển khai thí điểm, thực tiễn cho thấy nền tảng cửa khẩu số đang đi đúng hướng nhưng vẫn cần tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Khi phần mềm được nâng cấp đồng bộ, hệ thống camera AI, barie tự động và các thiết bị số được đầu tư đầy đủ; cùng với việc chia sẻ dữ liệu hiệu quả giữa các lực lượng chức năng, nền tảng cửa khẩu số sẽ vận hành ổn định, liên tục và thông suốt hơn. Đây cũng là một trong những giải pháp quan trọng góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế cửa khẩu mà Đại hội Đảng bộ tỉnh Cao Bằng lần thứ XX, nhiệm kỳ 2025-2030 đã xác định.