Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu tăng nguồn cung nhà ở vừa túi tiền
VOV.VN - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu khẩn trương tháo gỡ vướng mắc các dự án bất động sản, tăng nguồn cung nhà ở có giá phù hợp khả năng chi trả, đẩy mạnh nhà ở xã hội và nhà cho thuê, kiểm soát đầu cơ, thổi giá.
Sáng 13/10, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản chủ trì Phiên họp Ban chỉ đạo nhằm đánh giá tình hình thực hiện chính sách nhà ở và thị trường bất động sản 9 tháng năm 2026, triển khai nhiệm vụ thời gian tới.
Báo cáo của Bộ Xây dựng cho thấy thị trường bất động sản 9 tháng năm 2026 đã có chuyển biến nhưng vẫn đối mặt nhiều khó khăn. Cả nước ghi nhận hơn 92.000 giao dịch thành công, đạt 92% so với quý II, tập trung chủ yếu ở các dự án có pháp lý rõ ràng, vị trí tốt. Dù giá chung cư và đất nền thứ cấp có xu hướng giảm, mặt bằng giá tại các đô thị lớn vẫn ở mức cao. Thanh khoản thấp, chi phí xây dựng tăng và việc tiếp cận vốn tín dụng còn hạn chế khiến tồn kho bất động sản quý III ước đạt khoảng 51.950 căn/nền, tăng so với quý II.
Về nhà ở xã hội lũy kế cả nước có 947 dự án đang triển khai với quy mô hơn 910.900 căn, đạt 91% chỉ tiêu Đề án 1 triệu căn Nhà ở xã hội. Riêng 9 tháng đầu năm đã hoàn thành 170 dự án, gần 47.000 căn và khởi công 128 dự án. Tuy nhiên, vẫn còn 6 địa phương khó hoàn thành chỉ tiêu năm nay. Với nhà ở cho thuê, đã hoàn thành hơn 8.300 căn, đạt 48% kế hoạch và dự kiến cả năm sẽ vượt chỉ tiêu.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, việc xử lý các khó khăn vướng mắc đối với các dự án trong thời gian qua thì đã có chuyển biến tích cực, tuy nhiên nhiều dự án khó khăn vướng mắc thì vẫn chưa thực sự được tháo gỡ, chưa khơi thông được nhiều nguồn cung bất động sản trong thời gian qua.
“Trong thời gian tới, nhiệm vụ chung là sẽ tiếp tục hoàn thiện các chính sách pháp luật về đất đai, về nhà ở, kinh doanh bất động sản và các pháp luật khác liên quan. Thứ hai là phối hợp chặt chẽ với các cơ quan của Quốc hội để hoàn thiện ba dự án luật là Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản để đảm bảo thống nhất và không để khoảng trống pháp lý, cũng như để trình Quốc hội vào kỳ họp thứ hai trong thời gian tới đây”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết.
Đối với tín dụng, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, tín dụng bất động sản tiếp tục tăng trưởng so với cuối năm 2025, với tốc độ tăng trưởng khoảng 9,24% so với cùng kỳ, xấp xỉ tốc độ tăng trưởng tín dụng chung. Đầu tư vào thị trường bất động sản mang tính chất trung và dài hạn, trong khi nguồn vốn huy động của ngân hàng chủ yếu là vốn ngắn hạn.
“Sự chênh lệch về kỳ hạn có thể dẫn đến rủi ro thanh khoản trong trường hợp khách hàng vay vốn không trả nợ đúng hạn. Vì vậy, Ngân hàng Nhà nước kiến nghị cần có các giải pháp đa dạng hóa kênh huy động vốn cho lĩnh vực bất động sản trong thời gian tới”, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước đề xuất.
Về các chương trình cho vay nhà ở xã hội và cho vay người trẻ dưới 35 tuổi mua nhà ở xã hội, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết đến cuối tháng 8/2026, dư nợ cho vay nhà ở xã hội của các ngân hàng đạt hơn 51 nghìn tỷ đồng. Doanh số giải ngân đạt khoảng 577 tỷ đồng, dư nợ đạt 531 tỷ đồng. Tốc độ giải ngân thời gian gần đây tăng lên do tiến độ triển khai dự án, tiến độ thanh toán và nhu cầu sử dụng vốn thực tế của khách hàng tăng nhanh. Dự kiến, doanh số giải ngân chương trình sẽ tiếp tục được cải thiện trong thời gian tới.
Tại Phiên họp, lãnh đạo TP Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, TP Hải Phòng, tỉnh Đồng Nai…báo cáo về tình hình thực hiện chính sách nhà ở và thị trường bất động sản tại địa phương. Ông Dương Đức Tuấn, Phó Chủ tịch thường trực UBND thành phố cho biết: Sau khi Chính phủ ban hành các chính sách phát triển nhà ở xã hội và tháo gỡ khó khăn cho các dự án, giá nhà ở trên địa bàn đã giảm từ 20% trở lên.
Tuy nhiên, giao dịch bất động sản giảm do giá nhà, lãi suất còn cao và người mua có tâm lý chờ giá tiếp tục giảm. Đối với nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê năm 2026, Hà Nội được giao chỉ tiêu 18.700 căn. Dự kiến Thành phố hoàn thành 17.915 căn nhà ở xã hội để bán, cho thuê mua và hơn 2.000 căn nhà ở cho thuê, cơ bản hoàn thành chỉ tiêu. Tuy nhiên theo ông Dương Đức Tuấn, Phó Chủ tịch UBND thành phố hà Nội các dự án đang gặp khó khăn trong tiếp cận vốn vay ưu đãi.
“Nhiều dự án nhà ở xã hội khó tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi, đồng thời bị giới hạn hạn mức tín dụng. Các dự án nhà ở cho thuê có thời gian thu hồi vốn kéo dài cũng ảnh hưởng. Thành phố kiến nghị Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước bố trí hạn mức tín dụng riêng và lãi suất ưu đãi riêng cho nhà ở cho thuê. Thứ 2, khả năng thiếu hụt nhân công, giá nguyên vật liệu tăng cao, làm gia tăng giá thành, nguy cơ làm gia tăng giá bán nhà ở xã hội. Vấn đề này, chúng tôi kiến nghị Bộ Xây dựng định hình, hoàn thiện các quy trình triển khai dự án và các mẫu biểu liên quan nhằm đẩy nhanh tiến độ”, ông Dương Đức Tuấn kiến nghị.
Một số địa phương kiến nghị Chính phủ và Bộ Xây dựng nghiên cứu, hoàn thiện các quy định trong Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản theo hướng có chính sách thông thoáng hơn, nhằm thu hút các chủ đầu tư xây dựng nhà cho thuê; cho phép địa phương được chủ động quyết định loại hình nhà ở xã hội phù hợp với nhu cầu, điều kiện quy hoạch, đặc điểm vùng miền và tập quán của người dân…
Nhấn mạnh thời gian còn lại của năm 2026 rất ngắn trong khi khối lượng công việc lớn, Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc yêu cầu các thành viên Ban Chỉ đạo, các bộ, cơ quan, địa phương thực hiện quyết liệt, hiệu quả các chủ trương của Đảng, chính sách về phát triển nhà ở và thị trường bất động sản, hoàn thành chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê năm 2026; tăng tỷ lệ nhà ở xã hội cho thuê; phát triển nhà ở phải gắn với nhu cầu thực tế, đồng bộ hạ tầng, tránh tình trạng nhà ở bỏ hoang, gây lãng phí.
“Tập trung giải quyết dứt điểm các dự án tồn đọng, kéo dài; đưa các dự án đã được tháo gỡ vào vận hành, khai thác để khơi thông nguồn lực, tăng nguồn cung, nhất là nhà ở có giá phù hợp với khả năng chi trả của người dân; Theo dõi sát diễn biến thị trường, điều hành chủ động, linh hoạt các công cụ tín dụng, thuế, đất đai; kiểm soát rủi ro, ngăn chặn đầu cơ, thổi giá, xử lý nghiêm vi phạm; đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu về đất đai, nhà ở và thị trường bất động sản”, Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu.
Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu đánh giá thực trạng tồn kho bất động sản và nghiên cứu chuyển đổi nhà ở thuộc tài sản công chưa sử dụng thành nhà ở xã hội hoặc nhà ở cho thuê; Bộ Công an hỗ trợ hạ tầng số, kết nối dữ liệu dân cư để xác định đúng đối tượng thụ hưởng chính sách, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi trục lợi nhà ở xã hội. Đẩy nhanh xây dựng hệ thống thông tin quốc gia về đất đai và bất động sản. Khẩn trương nghiên cứu cơ chế bố trí vốn nhà nước cho nhà ở cho thuê báo cáo trước 30/11, hoàn thiện các chính sách tín dụng, pháp luật liên quan.
Ngân hàng Chính sách xã hội cần đảm bảo nguồn vốn, đẩy mạnh giải ngân và đơn giản hóa thủ tục để người dân dễ dàng tiếp cận vốn vay mua, thuê mua hoặc xây dựng, sửa chữa nhà ở; Ngân hàng Nhà nước phối hợp với Bộ Xây dựng nghiên cứu xây dựng các chính sách tín dụng với nhà ở cho thuê các loại hình nhà khác trong quá trình xây dựng các văn bản hướng dẫn luật nhà ở sửa đổi, luật kinh doanh bất động sản sửa đổi sau khi Quốc hội thông qua.
Đối với các địa phương cần xác định để cung cầu để không có tình trạng thiếu cung hoặc thiếu cầu; theo dõi sát diễn biến thị trường, có biện pháp kịp thời kiểm soát, điều tiết thị trường, tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong hoạt động mua, thuê nhà ở xã hội kinh doanh bất động sản. Địa phương không có khả năng hoàn thành chỉ tiêu năm 2026, khẩn trương rà soát, xây dựng kế hoạch, giải pháp cụ thể, xác định rõ mốc thời gian hoàn thành từng dự án, chỉ rõ nguyên nhân, trách nhiệm, có giải pháp quyết liệt để đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu được giao về nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, báo cáo Bộ Xây dựng trước ngày 30/10.